رشد سریع هوش مصنوعی، تقاضا برای تراشه‌های پیشرفته را به یکی از مهم‌ترین محرک‌های بازار نیمه‌رساناها تبدیل کرده است. در این میان، اس‌کی هاینیکس و شرکت ساخت نیمه‌رسانای تایوان یا TSMC، دو بازیگر مهم زنجیره تأمین زیرساخت‌های محاسباتی جهان هستند؛ اما مدل کسب‌وکار و ارزش‌گذاری آنها تفاوت قابل توجهی دارد.
- درآمد اس‌کی هاینیکس در سال مالی ۲۰۲۵ به حدود ۷۲.۳ میلیارد دلار رسید و سود خالص آن نزدیک به ۳۲ میلیارد دلار بود.
- درآمد TSMC در همین دوره حدود ۱۲۱.۳ میلیارد دلار و سود خالص آن حدود ۵۴.۷ میلیارد دلار گزارش شد.
- نسبت قیمت به سود پیش‌بینی‌شده اس‌کی هاینیکس حدود ۷.۷ برابر و برای TSMC حدود ۲۸ برابر است.
- TSMC با تنوع بیشتر مشتریان و نقش کلیدی در تولید تراشه‌های پیشرفته، از دیدگاه گزارش حاضر گزینه‌ای باثبات‌تر برای سرمایه‌گذاری بلندمدت محسوب می‌شود.
اس‌کی هاینیکس در حوزه حافظه‌های پیشرفته، به‌ویژه حافظه با پهنای باند بالا، جایگاه قدرتمندی دارد؛ در حالی که TSMC به‌عنوان بزرگ‌ترین تولیدکننده قراردادی تراشه جهان، محصولات شرکت‌های مختلف فناوری را تولید می‌کند. همین تفاوت باعث شده مقایسه این دو سهم در سال ۲۰۲۶ بیش از آنکه صرفاً مقایسه دو شرکت تراشه‌ساز باشد، به بررسی دو بخش متفاوت از زنجیره ارزش هوش مصنوعی تبدیل شود.
| شاخص | SK Hynix | TSMC |
|---|---|---|
| قیمت سهام | ۱۷۸.۲۵ دلار | ۴۷۲.۲۰ دلار |
| تغییر روزانه | ۲.۳۶٪- | ۲.۰۹٪- |
| ارزش بازار | ۱.۳ تریلیون دلار | ۲.۴ تریلیون دلار |
| محدوده ۵۲ هفته | ۱۲۴.۸۰ تا ۱۹۹.۸۷ دلار | ۲۶۶.۸۲ تا ۴۸۷.۴۷ دلار |
| حاشیه سود ناخالص | ۷۵.۶۳٪ | ۶۳.۰۸٪ |
| نسبت P/E | ۱۱.۴۸ | ۳۴.۰۸ |
| EPS (TTM) | ۱۵.۴۰ دلار | ۱۳.۸۶ دلار |
| سود نقدی و بازده | — | ۳.۷۷ دلار (۰.۸۰٪) |
| منبع: داده‌های بازار | ||
اس‌کی هاینیکس؛ برنده موج حافظه هوش مصنوعی
اس‌کی هاینیکس یکی از بزرگ‌ترین تولیدکنندگان تراشه‌های حافظه در جهان است و بخش مهمی از فعالیت آن به حافظه‌های پویای دسترسی تصادفی، حافظه‌های فلش و به‌ویژه حافظه با پهنای باند بالا اختصاص دارد.
اهمیت این محصولات با گسترش هوش مصنوعی به‌شدت افزایش یافته است. سامانه‌های هوش مصنوعی برای پردازش حجم عظیمی از داده به حافظه‌های سریع و پرظرفیت نیاز دارند و همین مسئله تقاضا برای محصولات پیشرفته اس‌کی هاینیکس را افزایش داده است.
در سال مالی ۲۰۲۵، درآمد شرکت به حدود ۷۲.۳ میلیارد دلار رسید که رشدی نزدیک به ۴۷ درصد نسبت به سال قبل محسوب می‌شود. سود خالص نیز به حدود ۳۲ میلیارد دلار رسید و حاشیه سود خالص شرکت به حدود ۴۴ درصد افزایش یافت.
از نظر مالی، وضعیت ترازنامه نیز نسبتاً قدرتمند است. نسبت بدهی به حقوق صاحبان سهام حدود ۰.۲ برابر و نسبت جاری حدود ۱.۹ برابر بوده است. جریان نقد آزاد شرکت نیز در سال ۲۰۲۵ به حدود ۱۸.۵ میلیارد دلار رسید.
با این حال، نقطه ضعف مهم اس‌کی هاینیکس، ماهیت چرخه‌ای بازار حافظه است. افزایش سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی می‌تواند قیمت حافظه و سودآوری شرکت را بالا ببرد، اما کاهش سرعت سرمایه‌گذاری شرکت‌های فناوری ممکن است به مازاد ظرفیت، افت قیمت حافظه و کاهش حاشیه سود منجر شود.
TSMC؛ ستون تولید تراشه‌های پیشرفته
TSMC مدل متفاوتی دارد. این شرکت یک تولیدکننده قراردادی تراشه است و برخلاف بسیاری از شرکت‌های نیمه‌رسانا، محصولات اصلی خود را بر اساس طراحی مشتریان تولید می‌کند. این ساختار به TSMC اجازه داده است با طیف گسترده‌ای از شرکت‌های فناوری در صنایع مختلف همکاری کند؛ از پردازنده‌های پیشرفته و تلفن‌های هوشمند گرفته تا خودرو و سامانه‌های محاسباتی مرتبط با هوش مصنوعی.
در سال مالی ۲۰۲۵، درآمد TSMC حدود ۱۲۱.۳ میلیارد دلار و سود خالص آن حدود ۵۴.۷ میلیارد دلار بود. حاشیه سود خالص نیز به حدود ۴۵ درصد رسید.
از نظر نقدینگی، نسبت جاری شرکت حدود ۲.۵ برابر و نسبت بدهی به حقوق صاحبان سهام حدود ۰.۲ برابر بوده است. جریان نقد آزاد TSMC نیز با حدود ۳۴.۶ میلیارد دلار تقریباً دو برابر اس‌کی هاینیکس بود.
مزیت مهم TSMC این است که رشد آن تنها به بازار حافظه وابسته نیست. افزایش تقاضا برای تراشه‌های سه نانومتری و پنج نانومتری، پردازنده‌ها و تراشه‌های مورد استفاده در زیرساخت هوش مصنوعی می‌تواند همچنان محرک رشد این شرکت باشد.
ارزش‌گذاری؛ تفاوت بزرگ دو سهم
یکی از جذاب‌ترین نکات این مقایسه، اختلاف ارزش‌گذاری دو شرکت است.
| شاخص ارزش‌گذاری | SK Hynix | TSMC |
|---|---|---|
| Forward P/E | ۷.۷ برابر | ۲۸.۰ برابر |
| نسبت P/S | ۹.۸ برابر | ۱۷.۵ برابر |
| منبع: داده‌های بازار | ||
اس‌کی هاینیکس از نظر چندبرابرهای ارزش‌گذاری ارزان‌تر به نظر می‌رسد، اما بازار برای TSMC به دلیل جایگاه منحصربه‌فرد آن در تولید تراشه‌های پیشرفته، حق ارزش‌گذاری بیشتری قائل شده است.
“
«به نظر من، جذابیت اس‌کی هاینیکس بیشتر در قیمت‌گذاری پایین و اهرم مستقیم آن نسبت به چرخه سرمایه‌گذاری هوش مصنوعی نهفته است، اما همین ویژگی می‌تواند در دوره معکوس چرخه به نقطه ضعف تبدیل شود. در مقابل، TSMC اگرچه با چندبرابرهای بالاتری معامله می‌شود، اما موقعیت آن در قلب زنجیره تولید تراشه‌های پیشرفته، تنوع کاربردها و توان بالاتر تولید جریان نقد آزاد، کیفیت درآمد آن را برای سرمایه‌گذار بلندمدت متمایز می‌کند. بنابراین، در شرایط فعلی من برتری TSMC را نه به دلیل ارزان‌تر بودن، بلکه به دلیل عمق مزیت رقابتی، تنوع تقاضا و قابلیت تبدیل رشد صنعت به جریان نقد پایدار می‌دانم؛ در حالی که اس‌کی هاینیکس بیشتر گزینه‌ای برای سرمایه‌گذاری با ریسک چرخه‌ای بالاتر و حساسیت بیشتر به تداوم رونق هوش مصنوعی است.»
بابک شیری
ریسک‌های متفاوت؛ حافظه در برابر ژئوپلیتیک
ریسک اصلی اس‌کی هاینیکس به چرخه بازار حافظه بازمی‌گردد. اگر تقاضای هوش مصنوعی کاهش یابد یا تولیدکنندگان حافظه ظرفیت خود را بیش از اندازه افزایش دهند، قیمت محصولات و قدرت قیمت‌گذاری شرکت می‌تواند تحت فشار قرار گیرد.
در مورد TSMC، ریسک ژئوپلیتیک اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا بخش عمده ظرفیت تولید پیشرفته آن در تایوان متمرکز است. علاوه بر این، توسعه کارخانه‌های جدید در آمریکا و سایر مناطق به سرمایه‌گذاری چندمیلیارددلاری نیاز دارد. با این حال، همین گسترش جغرافیایی می‌تواند در بلندمدت به کاهش بخشی از ریسک تمرکز تولید کمک کند.
جمع‌بندی
هر دو شرکت از رشد سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی بهره می‌برند، اما مسیر آنها متفاوت است. اس‌کی هاینیکس از تقاضای فزاینده برای حافظه‌های پیشرفته سود می‌برد و ارزش‌گذاری پایین‌تری دارد، در حالی که TSMC به دلیل جایگاه خود در تولید تراشه‌های پیشرفته، تنوع مشتریان و جریان نقد آزاد بالاتر، مدل کسب‌وکار متنوع‌تری ارائه می‌کند.
برای سرمایه‌گذاری در سال ۲۰۲۶، مسئله اصلی انتخاب میان ارزش‌گذاری پایین‌تر اس‌کی هاینیکس و مزیت ساختاری TSMC است. اگر رونق هوش مصنوعی و تقاضای حافظه با شدت فعلی ادامه پیدا کند، اس‌کی هاینیکس می‌تواند از افزایش قیمت و تقاضای حافظه بهره زیادی ببرد؛ اما در افق بلندمدت، تنوع فعالیت و نقش حیاتی TSMC در زنجیره تولید تراشه‌های پیشرفته، مزیتی مهم برای این شرکت ایجاد می‌کند.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
