در یک نگاه
  • روز دوشنبه ۱۶ نوامبر، برنت با افت ۴۷ سنتی به ۹۵.۳۷ دلار و نفت آمریکا با کاهش ۲۳ سنتی به ۸۸.۳۳ دلار در هر بشکه رسیدند. هفته گذشته نیز برنت ۱۶ درصد و نفت آمریکا ۱۳ درصد افت کردند.
  • آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی می‌کند عرضه نفت در سه‌ماهه پایانی ۲۰۲۶ روزانه ۱.۷ میلیون بشکه از تقاضا بیشتر شود. کشورهای عضو این آژانس نیز قصد دارند تا پایان فوریه ۷۱ میلیون بشکه نفت و فرآورده از ذخایر اضطراری عرضه کنند.
  • با وجود این، خطرهای امنیتی در تنگه هرمز هزینه حمل‌ونقل را بالا نگه داشته است. ایران از آتش‌سوزی نفتکشی در شرق تنگه خبر داده که هنوز جزئیات حادثه اعلام نشده است.

قیمت نفت در پی افزایش انتظارات درباره مازاد عرضه جهانی کاهش یافت. نفت خام برنت به ۹۵.۳۷ دلار و نفت آمریکا به ۸۸.۳۳ دلار در هر بشکه رسید. با این حال، نگرانی‌های امنیتی در تنگه هرمز همچنان بر بازار و هزینه حمل‌ونقل سایه انداخته است.

بازارهای جهانی نفت هفته جدید را با فروش گسترده آغاز کردند. نزدیک‌شدن محموله‌های نفتی خاورمیانه به سطوح پیش از جنگ و مقررات تازه ایالات متحده که حمل‌ونقل سوخت را تسهیل می‌کند، بر قیمت‌ها فشار نزولی وارد کرد. بازارها همچنین پیش‌بینی آژانس بین‌المللی انرژی (IEA) را زیر نظر داشتند که بر اساس آن، تولید نفت در سه‌ماهه پایانی سال از مصرف فراتر خواهد رفت.

 قیمت برنت و نفت آمریکا کاهش یافت

روز دوشنبه، ۱۶ نوامبر، نفت خام برنت با افت ۴۷ سنتی، به ۹۵.۳۷ دلار در هر بشکه، معادل ۰.۴۹ درصد، رسید. نفت خام وست‌تگزاس اینترمدیت (WTI) آمریکا نیز با ۲۳ سنت کاهش، در سطح ۸۸.۳۳ دلار معامله شد و ۰.۲۶ درصد افت کرد.

هر دو شاخص نفتی روز جمعه را نیز با کاهش قیمت به پایان رساندند. با ورود جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران به نهمین ماه خود، ارزیابی بازار از خطرات ژئوپلیتیکی در حال تغییر است. هفته گذشته، نفت برنت ۱۶ درصد و نفت خام آمریکا ۱۳ درصد از ارزش خود را از دست دادند.

 چشم‌انداز مازاد عرضه و افزایش ذخایر اضطراری

آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی کرده است که بازار جهانی نفت در سه‌ماهه پایانی سال ۲۰۲۶ بار دیگر با مازاد عرضه روبه‌رو شود. بر اساس ارزیابی منتشرشده این آژانس در روز جمعه، بهبود صادرات نفت از کشورهای خاورمیانه سریع‌تر از رشد تقاضای جهانی بوده و توازن بازار را تغییر داده است.

انتظار می‌رود عرضه جهانی نفت در سه‌ماهه چهارم به‌طور متوسط به ۱۰۵ میلیون بشکه در روز یعنی روزانه ۱.۷ میلیون بشکه بیشتر از تقاضا برسد. آژانس پیش‌تر برای همین دوره کسری عرضه پیش‌بینی کرده بود، اما ارزیابی تازه آن از تغییر چشم‌انداز بازار و بازگشت مازاد عرضه حکایت دارد.

تیم واتر، تحلیلگر ارشد KCM Trade، گفت بازار برای نخستین‌بار از زمان آغاز درگیری آمریکا و ایران، احتمال مازاد قابل‌توجه نفت را جدی گرفته است. به گفته او، تمرکز سرمایه‌گذاران از نگرانی درباره محدودیت طولانی‌مدت عرضه به دوره‌ای منتقل شده که در آن تولید می‌تواند از تقاضا پیشی بگیرد. این تغییر به کاهش قیمت‌ها کمک کرده، هرچند هزینه‌های حمل‌ونقل همچنان بالاست.

آژانس بین‌المللی انرژی همچنین جزئیات تازه‌ای از استفاده بی‌سابقه از ذخایر راهبردی نفت را منتشر کرده است که در ماه مارس بر سر آن توافق شد. کشورهای عضو قصد دارند تا پایان فوریه ۷۱ میلیون بشکه نفت و فرآورده‌های نفتی دیگر از ذخایر اضطراری خود وارد بازار کنند. ۱۵ میلیون بشکه از این مقدار، سوخت دیزل خواهد بود. هدف از عرضه این فرآورده‌ها، کاهش کمبود عرضه، به‌ویژه در بازار سوخت است.

 تسهیل حمل‌ونقل آمریکا؛ تداوم نگرانی در هرمز

تصمیم دولت آمریکا درباره حمل‌ونقل دریایی نیز بر بازار اثر گذاشته است. دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، معافیت قانون جونز را که حمل‌ونقل بار میان بنادر داخلی را تنظیم می‌کند، برای ۹۰ روز دیگر تمدید کرد.

به‌طور معمول، این قانون حمل بار میان بنادر آمریکا را به کشتی‌های دارای پرچم ایالات متحده محدود می‌کند. اما معافیت موقت، اجرای آن را انعطاف‌پذیرتر می‌سازد. در نتیجه، تانکرهای دارای پرچم خارجی نیز می‌توانند برای جابه‌جایی نفت، بنزین و گازوئیل میان بنادر آمریکا به کار گرفته شوند. انتظار می‌رود این تصمیم شمار نفتکش‌های در دسترس برای حمل نفت و سوخت در بازار داخلی آمریکا را افزایش دهد.

با وجود بهبود صادرات نفت از خاورمیانه، خطرهای امنیتی در تنگه هرمز همچنان پابرجاست. تهدیدهایی که نفتکش‌های عبوری با آن روبه‌رو هستند، هزینه حمل‌ونقل دریایی را بالا نگه داشته است. انتقال نفت از کشتی به کشتی در مسیر تنگه هرمز به مقصد پالایشگاه‌ها نیز از ظرفیت در دسترس نفتکش‌ها می‌کاهد. واتر می‌گوید هزینه بالای حمل‌ونقل، با وجود آسان‌ترشدن شرایط عرضه، یکی از عواملی است که افت قیمت نفت را محدود می‌کند.

رسانه‌های دولتی ایران اعلام کردند دو فروند نفتکش شامگاه امروز در تنگه هرمز دچار آتش‌سوزی شده است. نیروی دریایی سپاه پاسداران ایران اعلام کرد که این نفتکش‌ها با مین دریایی برخورد کرده و با این حال، جزئیات حادثه تشریح نشده است. تحولات منطقه همچنان از نظر ایمنی نفتکش‌ها، هزینه حمل‌ونقل دریایی و تداوم صادرات نفت دنبال می‌شود.