با تشدید تهدیدهای تعرفهای دونالد ترامپ علیه اتحادیه اروپا بر سر موضوع گرینلند، فضای ریسک در بازارهای جهانی بهطور محسوسی تیره شده و سهام اروپا معاملات هفته را با افت قابلتوجه آغاز کردهاند.
ترامپ اعلام کرده است از اول فوریه تعرفهای ۱۰ درصدی بر واردات کالاهای اروپایی اعمال خواهد کرد؛ نرخی که در صورت عدم دستیابی به توافق برای «خرید کامل گرینلند» از سوی واشنگتن، از اول ژوئن به ۲۵ درصد افزایش مییابد.
این موضعگیری تهاجمی نهتنها تنشهای ژئوپلیتیک را تشدید کرده، بلکه ریسک یک جنگ تجاری تازه میان دو سوی آتلانتیک را بهشدت بالا برده است.
در واکنش، اتحادیه اروپا آماده میشود بسته تعرفههای تلافیجویانهای به ارزش ۹۳ میلیارد یورو علیه کالاهای آمریکایی را فعال کند؛ اقدامی که سال گذشته پس از یک توافق موقت تجاری تعلیق شده بود. این تحولات نشان میدهد رویارویی تعرفهای میان بروکسل و واشنگتن بار دیگر با قدرت به صحنه بازگشته است.
برآوردهای گلدمن ساکس حاکی از آن است که این تعرفهها میتواند به صادرات معادل ۱ تا ۱.۵ درصد از تولید ناخالص داخلی منطقه یورو آسیب وارد کند. دامنه برآورد سایر تحلیلگران حتی گستردهتر است و اثر اقتصادی را بین ۰.۴ تا ۱.۸ درصد GDP پیشبینی میکنند؛ رقمی که بهتنهایی برای تغییر چشمانداز رشد اروپا کافی است و به همین دلیل بر احساسات بازار سایه انداخته است.
واکنش بازارها نیز بیدرنگ بوده است. فیوچرز شاخصهای اصلی اروپا همگی با کاهش قابلتوجهی معامله میشوند: یورو استاکس ۶۰۰ حدود ۱.۶ درصد افت کرده، شاخص دکس آلمان ۱.۴ درصد پایین آمده، CAC 40 فرانسه با سقوط ۲ درصدی مواجه شده و FTSE بریتانیا نیز نیم درصد کاهش نشان میدهد. این تصویر بهخوبی بیانگر نگرانی گسترده سرمایهگذاران از پیامدهای اقتصادی جنگ تعرفهای است.
جو منفی به آن سوی آتلانتیک نیز سرایت کرده است. هرچند بازارهای نقدی آمریکا به دلیل تعطیلات رسمی بسته هستند، اما معاملات فیوچرز والاستریت نیز زیر فشار قرار گرفتهاند؛ قراردادهای فیوچرز S&P 500 حدود ۰.۹ درصد، نزدک ۱.۲ درصد و داوجونز ۰.۸ درصد کاهش یافتهاند. تعطیلی بازار آمریکا در روز جاری تنها بهطور موقت از ثبت رسمی این زیانها جلوگیری کرده است.
تجربه نشان میدهد تنشهای صرفاً ژئوپلیتیک اغلب بهسرعت از سوی بازارها نادیده گرفته میشوند، اما زمانی که این تنشها به یک رویارویی اقتصادی واقعی تبدیل میشوند، پیامدها ماندگارتر و دشوارتر خواهند بود. اکنون پرسش اصلی این است که ترامپ تا چه اندازه در اجرای تهدیدهای تعرفهای خود جدی است و اتحادیه اروپا تا کجا حاضر خواهد بود در یک نبرد تلافیجویانه مستقیم با واشنگتن پیش برود. پاسخ به این دو سؤال، جهت حرکت بازارها در هفتههای آینده را تعیین خواهد کرد.
لطفا نظر و سوالات خود را درباره این مقاله ارسال کنید تا کارشناسان ما به شما پاسخ دهند.
