
شرکت بوئینگ در فاصله کوتاهی دومین قرارداد بزرگ توسعه جنگندههای نسل ششم آمریکا را نیز به دست آورد؛ اتفاقی که جایگاه این شرکت را در صنعت دفاعی آمریکا به شکل قابل توجهی تغییر میدهد. بوئینگ پیشتر در سال ۲۰۲۵ قرارداد توسعه جنگنده F-47 نیروی هوایی آمریکا را دریافت کرده بود و اکنون قرارداد F/A-XX نیروی دریایی را نیز به دست آورده است.
- بوئینگ قرارداد F/A-XX نیروی دریایی آمریکا را با ارزش مرحله توسعه حدود ۲۰ میلیارد دلار به دست آورد.
- این شرکت پیشتر نیز قرارداد توسعه جنگنده F-47 نیروی هوایی آمریکا را دریافت کرده بود.
- بوئینگ اکنون تنها تأمینکننده جنگندههای نسل ششم آمریکا برای نیروی هوایی و نیروی دریایی است.
- ارزش بلندمدت این دو برنامه میتواند با ورود به مرحله تولید به دهها میلیارد دلار برسد و سودآوری بخش دفاعی بوئینگ را تقویت کند.
ارزش مرحله توسعه هر یک از این دو برنامه حدود ۲۰ میلیارد دلار اعلام شده است و در صورت ورود کامل جنگندهها به مرحله تولید، ارزش اقتصادی این قراردادها میتواند به دهها میلیارد دلار دیگر افزایش پیدا کند. در نتیجه، بوئینگ اکنون عملاً تنها تولیدکننده جنگندههای نسل ششم برای هر دو شاخه اصلی نیروهای هوایی و دریایی آمریکا خواهد بود.
دومین پیروزی بزرگ بوئینگ
بوئینگ در سالهای گذشته در بازار جنگندهها با شکستهای متعددی مواجه شده بود و در رقابتهایی از برزیل تا کره جنوبی و حتی آمریکا، قراردادهای مهمی را از دست داده بود. اما شرایط در میانه دهه ۲۰۲۰ تغییر کرده و بخش دفاعی، فضایی و امنیتی این شرکت بار دیگر در حال تبدیل شدن به یکی از نقاط قوت آن است.
در مارس ۲۰۲۵، نیروی هوایی آمریکا بوئینگ را برای توسعه جنگنده نسل ششم خود انتخاب کرد. این جنگنده که اکنون F-47 نام دارد، قرار است بخشی از نسل آینده توان هوایی آمریکا باشد.
مرحله توسعه این برنامه میتواند بین ۲۰ تا ۵۰ میلیارد دلار برای بوئینگ درآمد ایجاد کند و تولید انبوه جنگندهها نیز فرصت مالی بسیار بزرگتری در اختیار شرکت قرار خواهد داد اما قرارداد دوم اهمیت استراتژیک بیشتری دارد.

F/A-XX؛ جنگنده نسل آینده نیروی دریایی
برنامه F/A-XX برای جایگزینی جنگندههای F/A-18 سوپر هورنت نیروی دریایی آمریکا طراحی شده است. بوئینگ هفته گذشته بهعنوان برنده این قرارداد معرفی شد و ارزش مرحله توسعه آن حدود ۲۰ میلیارد دلار اعلام شده است. این قرارداد شامل ساخت چندین فروند آزمایشی برای آزمایشهای زمینی، ارزیابی صلاحیت پروازی، یکپارچهسازی سامانهها و آزمایش تسلیحات خواهد بود.
هدف، ساخت جنگندهای پنهانکارتر، دوربردتر و پیشرفتهتر از F/A-18 است که بتواند در کنار نسل جدید پهپادهای رزمی فعالیت کند. این جنگنده همچنین باید توانایی همکاری و کنترل هواگردهای رزمی بدون سرنشین را داشته باشد؛ قابلیتی که نشان میدهد جنگ هوایی آینده تنها بر عملکرد یک جنگنده متکی نخواهد بود، بلکه به شبکهای از جنگندهها و سامانههای بدون سرنشین وابسته خواهد شد.
گفته میشود F/A-XX همچنین از یک سامانه بومی جنگ الکترونیک برخوردار خواهد بود و در نهایت علاوه بر F/A-18، جایگزین هواپیماهای جنگ الکترونیک EA-18G گرولر نیز خواهد شد.
“
«از منظر سرمایهگذاری، اهمیت این خبر صرفاً در رقم ۲۰ میلیارد دلاری قرارداد F/A-XX خلاصه نمیشود؛ ارزش واقعی این پیروزی در ایجاد یک جایگاه انحصاری در معماری جنگ هوایی نسل آینده آمریکا است. بوئینگ در حالی این موقعیت را به دست آورده که بخش دفاعی شرکت پس از سالها فشار عملیاتی دوباره به سودآوری بازگشته و اکنون قراردادهای نسل ششم میتوانند یک پشتوانه بلندمدت برای جریان سفارش آن ایجاد کنند. با این حال، نباید این تحول را به معنای حذف ریسکهای بوئینگ دانست؛ پیچیدگی فنی، هزینههای توسعه، احتمال تأخیر و سابقه مشکلات اجرایی شرکت همچنان عواملی تعیینکننده هستند. بنابراین، اگر بوئینگ بتواند این برتری قراردادی را با انضباط هزینه، اجرای بهموقع برنامهها و تبدیل قراردادهای توسعه به تولید پایدار همراه کند، F-47 و F/A-XX میتوانند نهفقط دو قرارداد بزرگ، بلکه نقطه آغاز بازتعریف جایگاه بوئینگ در صنعت دفاعی آمریکا باشند.»
بابک شیری
پایان سلطه لاکهید مارتین؟
اهمیت قراردادهای جدید زمانی بیشتر مشخص میشود که آن را با نسل پنجم جنگندههای آمریکایی مقایسه کنیم. لاکهید مارتین با برنده شدن قراردادهای F-22 و F-35 به بازیگر اصلی تولید جنگندههای نسل پنجم تبدیل شد. اکنون به نظر میرسد بوئینگ در نسل ششم جایگاهی مشابه به دست آورده است.
البته این سلطه مطلق نیست. نورثروپ گرومن قرارداد ساخت بمبافکن پنهانکار نسل ششم B-21 را در اختیار دارد، اما در بخش جنگندههای نسل ششم، بوئینگ اکنون رقیب مستقیمی برای قراردادهای اصلی نیروی هوایی و دریایی ندارد.
آمریکا نیز انتظار دارد در طول زمان بیش از ۳۷۰ فروند جنگنده نسل ششم برای نیروی هوایی و دریایی خریداری کند. همین مقیاس میتواند بازار بلندمدت بسیار بزرگی برای بوئینگ ایجاد کند.
قراردادهای جدید چه معنایی برای سهام بوئینگ دارند؟
این قراردادها تنها یک پیروزی فناورانه برای بوئینگ نیستند؛ بلکه میتوانند ساختار درآمدی بخش دفاعی شرکت را برای سالهای طولانی تغییر دهند. بخش دفاع، فضا و امنیت بوئینگ پس از چهار سال زیاندهی متوالی، بار دیگر به سودآوری بازگشته است. قراردادهای F-47 و F/A-XX میتوانند با ایجاد جریان سفارش بلندمدت، ثبات بیشتری برای این بخش ایجاد کنند.
از سوی دیگر، بازگشت سودآوری پایدار در کل شرکت نیز یکی از انتظارات مهم بازار است و تحلیلگران والاستریت پیشبینی کردهاند که سال ۲۰۲۷ میتواند نقطه آغاز دورهای پایدارتر برای سودآوری بوئینگ باشد. در چنین شرایطی، قراردادهای نسل ششم میتوانند یکی از مهمترین پشتوانههای بلندمدت بخش دفاعی شرکت باشند.
جمعبندی
بوئینگ با به دست آوردن همزمان قراردادهای F-47 و F/A-XX موقعیت کمسابقهای در صنعت دفاعی آمریکا به دست آورده است. ارزش مرحله توسعه این دو برنامه در مجموع حدود ۴۰ میلیارد دلار است و ورود آنها به مرحله تولید میتواند فرصت درآمدی بسیار بزرگتری ایجاد کند.
این اتفاق همچنین توازن قدرت میان پیمانکاران بزرگ دفاعی آمریکا را تغییر داده است. لاکهید مارتین در نسل پنجم جایگاه غالب داشت، اما اکنون بوئینگ در بخش جنگندههای نسل ششم موقعیتی بسیار قدرتمند پیدا کرده است.
برای سرمایهگذاران، اهمیت اصلی این قراردادها در افق زمانی آنهاست؛ زیرا برنامههای نظامی نسل جدید معمولاً پروژههایی کوتاهمدت نیستند و میتوانند برای چندین دهه سفارش، درآمد و فرصت خدمات پس از تولید ایجاد کنند.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.




















