متا در حال افزایش سرعت خود در رقابت هوش مصنوعی است و عرضه مدل جدید Muse Spark 1.3 تازهترین نشانه این تغییر رویکرد محسوب میشود. این مدل که در دوم سپتامبر معرفی شد، با تمرکز بر برنامهنویسی و فرایندهای چندمرحلهای خودکار توسعه یافته و میتواند وظایف طولانیتر را دنبال کند، از ابزارهای مختلف استفاده کند، چند جریان کاری را مدیریت کند و در صورت نیاز برنامههای خود را اصلاح کند. اهمیت این مدل برای سرمایهگذاران تنها به توانایی فنی آن محدود نیست؛ مسئله اصلی این است که آیا هزینههای عظیم متا در هوش مصنوعی در نهایت میتواند به رشد واقعی کسبوکار تبدیل شود یا خیر.
- متا با عرضه مدل جدید Muse Spark 1.3 بار دیگر تلاش کرده جایگاه خود را در رقابت هوش مصنوعی تثبیت کند؛ مدلی که برای برنامهنویسی و انجام فرایندهای چندمرحلهای طراحی شده است.
- سهماهه دوم نشان داد مشکل اصلی متا دیگر رشد درآمد نیست؛ درآمد ۲۸٪ افزایش یافت و به ۶۰.۸ میلیارد دلار رسید، اما هزینهها ۵۵٪ رشد کرد و جریان نقد آزاد به تنها ۷۸۴ میلیون دلار کاهش یافت.
- با وجود فشار هزینهها، والاستریت همچنان به META خوشبین است؛ اجماع ۵۵ تحلیلگر رتبه «خرید قوی» و میانگین هدف قیمتی ۷۵۱.۰۸ دلار را نشان میدهد که حدود ۲۲٪ ظرفیت رشد دارد.
- مسئله اصلی برای متا اکنون این است که آیا سرمایهگذاری سنگین در زیرساخت هوش مصنوعی میتواند به رشد پایدار سود، افزایش تعامل کاربران و ایجاد درآمدهای جدید تبدیل شود یا خیر.
متا میخواهد هوش مصنوعی را فراتر از یک گفتوگوگر ببرد
راهبرد متا صرفاً ساخت یک دستیار هوش مصنوعی دیگر نیست. این شرکت قصد دارد هوش مصنوعی را در قلب فیسبوک، اینستاگرام و واتساپ قرار دهد و همزمان از آن برای ایجاد منابع درآمدی جدید خارج از مدل سنتی تبلیغات استفاده کند.
Muse Spark 1.3 نیز بخشی از همین مسیر است. تمرکز این مدل بر انجام وظایف طولانی و خودکار، متا را به سمت نسل جدیدی از عاملهای هوش مصنوعی نزدیکتر میکند؛ سیستمهایی که میتوانند با دخالت محدود انسان، مجموعهای از وظایف را اجرا کنند.
الکساندر وانگ، مدیر ارشد هوش مصنوعی متا، عملکرد این مدل را رقابتی با مدلهای پیشرو توصیف کرده و معتقد است بهبود قابلیت استفاده از آن میتواند زمینه را برای توسعه عاملهای شخصی فراهم کند؛ عاملهایی که امکان فعالیت مداوم و انجام وظایف روزمره کاربران را خواهند داشت.
اگر متا بتواند این فناوری را در مقیاس میلیاردها کاربر خود به کار بگیرد، ارزش اقتصادی آن بسیار فراتر از یک مدل هوش مصنوعی خواهد بود. افزایش تعامل کاربران، بهبود هدفگذاری تبلیغات و ایجاد محصولات جدید میتواند در نهایت هزینههای فعلی را به موتور رشد درآمد تبدیل کند.
سهماهه دوم؛ درآمد بالا رفت اما هزینهها هم جهش کرد
صورتهای مالی سهماهه دوم دقیقاً همان دوگانگی را نشان میدهد که سرمایهگذاران درباره متا با آن مواجه هستند.
درآمد شرکت با رشد ۲۸ درصدی نسبت به سال گذشته به ۶۰.۸ میلیارد دلار رسید. بخش خانواده برنامهها نیز ۶۰.۳۷ میلیارد دلار درآمد ایجاد کرد، در حالی که درآمد بخش واقعیت مجازی و افزوده به ۴۳۱ میلیون دلار رسید اما هزینهها با سرعت بسیار بیشتری افزایش یافتند. مجموع هزینهها و مخارج متا با رشد ۵۵ درصدی به ۴۲.۰۳ میلیارد دلار رسید. در نتیجه، سود عملیاتی با افت ۸ درصدی به ۱۸.۷۸ میلیارد دلار کاهش یافت و سود خالص نیز نزدیک به ۱۴ درصد پایین آمد و به ۱۵.۸۵ میلیارد دلار رسید.
سود هر سهم رقیقشده نیز از ۷.۱۴ دلار در سال گذشته به ۶.۱۸ دلار کاهش یافت؛ یعنی بیش از ۱۳ درصد افت. نگرانکنندهترین عدد برای بازار، جریان نقد آزاد بود. این رقم از ۸.۵۵ میلیارد دلار در سال گذشته به تنها ۷۸۴ میلیون دلار رسید.
در همین حال، متا در پایان ژوئن ۹۰.۲۶ میلیارد دلار وجه نقد، معادلهای نقدی و اوراق بهادار قابل معامله در اختیار داشت و هزینه سرمایهای سهماهه دوم به ۳۱.۰۸ میلیارد دلار رسید. این اعداد نشان میدهند متا برای ساخت زیرساخت هوش مصنوعی حاضر است فشار قابلتوجهی را در کوتاهمدت تحمل کند.
سهام متا هنوز ارزان نیست، اما گران هم محسوب نمیشود
فشار هزینهها در عملکرد سهام متا نیز دیده شده است. این سهم طی یک سال گذشته حدود ۱۸ درصد کاهش داشته و از ابتدای سال نیز تقریباً ۶ درصد افت کرده است؛ در حالی که برخی دیگر از اعضای گروه هفت شرکت بزرگ فناوری آمریکا رشدهای دو رقمی را تجربه کردهاند.
با این حال، ارزشگذاری متا در مقایسه با بسیاری از شرکتهای بزرگ فناوری چندان افراطی نیست. نسبت قیمت به سود گذشتهنگر سهم حدود ۲۰.۸ برابر است؛ در حالی که میانه این نسبت در بخش فناوری اطلاعات حدود ۳۳ برابر قرار دارد.
این فاصله نشان میدهد بازار هنوز حاضر نیست برای برنامه هوش مصنوعی متا یک حقبهای بسیار سنگین پرداخت کند. در واقع، سرمایهگذاران منتظر مشاهده شواهد روشنتری هستند که نشان دهد رشد هزینههای هوش مصنوعی در نهایت به افزایش سود منجر خواهد شد.
“
«به نظر میرسد بازار در مورد متا بیش از آنکه نگران توانایی فنی شرکت باشد، نگران بازده سرمایهگذاری هوش مصنوعی است. رشد ۲۸ درصدی درآمد نشان میدهد موتور اصلی کسبوکار هنوز قدرتمند است، اما سقوط جریان نقد آزاد به ۷۸۴ میلیون دلار زنگ هشدار مهمی برای کیفیت سود و شدت سرمایهگذاری محسوب میشود. در این شرایط، اگر متا بتواند هوش مصنوعی را از بهبود تبلیغات و تعامل کاربران به محصولات و درآمدهای جدید منتقل کند، ارزشگذاری فعلی میتواند در سالهای آینده جذاب به نظر برسد؛ اما اگر هزینه زیرساختها سریعتر از درآمدهای جدید رشد کند، همین سرمایهگذاری سنگین میتواند به نقطه ضعف اصلی سهم تبدیل شود. به بیان ساده، آزمون واقعی متا دیگر ساخت مدل هوش مصنوعی نیست؛ ساختن یک مدل اقتصادی سودآور بر پایه آن است.»
بابک شیری
والاستریت همچنان به META خوشبین است
با وجود تمام نگرانیها، دیدگاه تحلیلگران نسبت به متا همچنان مثبت است. بر اساس دادههای منتشرشده، اجماع ۵۵ تحلیلگر درباره سهام META در محدوده «خرید قوی» قرار دارد. میانگین هدف قیمتی آنها حدود ۷۵۱.۰۸ دلار است که نسبت به سطح فعلی، حدود ۲۲ درصد ظرفیت رشد را نشان میدهد.
اهداف اخیر نیز خوشبینی بازار را تأیید میکنند. برنستین هدف ۸۰۰ دلار را حفظ کرده، بانک آمریکا هدف ۸۱۰ دلار را نگه داشته، هدف کیبانک ۷۸۰ دلار و هدف یوبیاس ۷۱۵ دلار است.
منطق این تحلیلها روشن است: کسبوکار تبلیغاتی متا همچنان قدرتمند است، استفاده از هوش مصنوعی در محصولات شرکت در حال گسترش است و در صورت موفقیت زیرساختهای جدید، متا میتواند بخش قابلتوجهی از هزینههای امروز را به درآمدهای آینده تبدیل کند.
فصل سوم میتواند تعیینکننده باشد
متا برای سهماهه سوم درآمدی بین ۶۱ تا ۶۴ میلیارد دلار پیشبینی کرده است. مجموع هزینههای سالانه نیز در محدوده ۱۶۵ تا ۱۶۹ میلیارد دلار قرار دارد و هزینههای سرمایهای در سال ۲۰۲۶ همچنان بالا خواهد ماند. تحلیلگران انتظار دارند درآمد کل سال به حدود ۲۵۴ میلیارد دلار برسد و سود هر سهم نیز در محدوده ۳۱ دلار باشد.
این اعداد نشان میدهند متا وارد مرحلهای شده که دیگر صرف افزایش درآمد برای قانع کردن بازار کافی نیست. شرکت باید ثابت کند سرمایهگذاری سنگین در هوش مصنوعی، زیرساختهای محاسباتی و عاملهای هوشمند میتواند بازده اقتصادی مناسبی ایجاد کند.
مارک زاکربرگ نیز در گزارش سهماهه دوم تأکید کرده است که هوش مصنوعی همین حالا در حال تقویت کسبوکار اصلی متا است، نسل بعدی محصولات را شکل میدهد و مسیر ورود شرکت به فرصتهای جدید سازمانی را باز میکند.
جمعبندی
متا در نقطهای حساس از مسیر تحول خود قرار گرفته است. از یک طرف، درآمد شرکت با رشد ۲۸ درصدی به ۶۰.۸ میلیارد دلار رسیده و ارزشگذاری حدود ۲۰.۸ برابری سود در مقایسه با بسیاری از شرکتهای فناوری بالا نیست؛ از طرف دیگر، رشد ۵۵ درصدی هزینهها، کاهش سود خالص به ۱۵.۸۵ میلیارد دلار و سقوط جریان نقد آزاد به ۷۸۴ میلیون دلار نشان میدهد هزینه ورود به رقابت هوش مصنوعی بسیار سنگین است.
Muse Spark 1.3 میتواند یکی از قطعات مهم این معادله باشد، اما ارزش واقعی آن زمانی مشخص خواهد شد که متا بتواند قابلیتهای هوش مصنوعی را در مقیاس میلیاردها کاربر خود به درآمد تبدیل کند. بنابراین برای سرمایهگذاران، داستان META دیگر صرفاً داستان رشد یک شرکت تبلیغاتی نیست؛ بلکه شرطبندی بر توانایی متا برای تبدیل هوش مصنوعی از یک هزینه عظیم به یک موتور سودآوری پایدار است.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
