دلار آمریکا از اواسط سپتامبر روندی پرنوسان را پشت سر گذاشته است؛ نوسانی که ناشی از تغییرات مداوم در انتظارات بازار نسبت به کاهش نرخ بهره فدرال رزرو بوده است. حتی پس از تصمیم کمیته بازار آزاد (FOMC) در نشست سپتامبر، سرمایهگذاران همچنان تصویر روشنی از سرعت سیاستهای انبساطی در اختیار ندارند. این وضعیت در حالی است که سیاستهای تعرفهای متغیر رئیسجمهور ترامپ بر ابهامها افزوده و تعطیلی دولت فدرال نیز مسیر سیاستگذاری را پیچیدهتر کرده است؛ نه لزوماً به دلیل اثر مستقیم آن بر اقتصاد، بلکه بهخاطر تأخیر در انتشار گزارشهای کلیدی همچون آمار اشتغال غیرکشاورزی (گزارش NFP).
برای هفته آینده، تردیدهای زیادی پیرامون تقویم انتشار دادهها وجود دارد. اگر جمهوریخواهان و دموکراتها در ابتدای هفته بر سر لایحه موقت تأمین بودجه به توافق برسند، احتمال دارد گزارش اشتغال ماه سپتامبر در روز جمعه آینده منتشر شود. برآوردها حاکی از بهبود نسبی در ایجاد مشاغل و افزایش ۵۰ هزار نفری است، هرچند داده منفی اشتغال بخش خصوصی ADP تصویر محتاطانهتری ارائه میدهد. با این حال، ریسکها همچنان متمایل به سمت کاهش اشتغال است و همین موضوع میتواند انتظارات برای کاهش نرخ بهره را تقویت کند.
حتی اگر گزارش اشتغال منتشر نشود، ادامه تعطیلی دولت بهتنهایی میتواند بازارها را به سمت شرطبندی بیشتر روی کاهش نرخ بهره سوق دهد. چرا که در صورت افزایش چشمگیر تعداد کارمندان فدرالی که موقتاً بیکار میشوند و همچنین کاهش تولید اقتصادی ناشی از توقف فعالیت نهادهای دولتی، احتمال اقدام فدرال رزرو برای پایین آوردن هزینههای استقراض افزایش خواهد یافت.
صورتجلسه فدرال رزرو و برجسته شدن شکاف سیاستگذاران
فراتر از کشمکشهای سیاسی در کنگره، توجه بازارها این هفته به صورتجلسه نشست سپتامبر فدرال رزرو معطوف خواهد بود؛ گزارشی که میتواند پرده از اختلاف نظر فزاینده میان مقامات درباره وضعیت بازار کار بردارد.
آخرین نمودار نقطهای (نمودار داتپلات) نشان داد که شکاف میان دیدگاههای اعضای هاوکیش و حامیان رویکرد انبساطی در حال گسترش است. از همین رو، هرگونه نشانه تازه در متن صورتجلسه درباره مسیر احتمالی کاهش نرخها میتواند واکنش ملموسی در بازارها ایجاد کند.
در پایان هفته، انتشار نظرسنجی مقدماتی دانشگاه میشیگان درباره اعتماد مصرفکننده؛ بهویژه مؤلفه مربوط به انتظارات تورمی، اهمیت بالایی خواهد داشت. همزمان، بازار اوراق خزانه با چندین حراج شلوغ روبهروست.
ادامه بنبست سیاسی در کنگره میتواند بر تقاضا برای بدهی دولت فشار وارد کند و در صورت همزمانی با افزایش انتظارات تورمی مصرفکنندگان، بازده اوراق خزانه احتمالاً مسیر صعودی را در پیش خواهد گرفت. با این حال، این روند لزوماً به معنای تقویت دلار نخواهد بود و چهبسا اثر معکوس بر ارزش آن بگذارد.
✔️ بیشتر بخوانید: شاخص احساسات مصرف کننده دانشگاه میشیگان (MCSI) چیست؟
آیا صورتجلسات ECB امیدها به کاهش نرخ بهره را زنده نگه میدارد؟
بانک مرکزی اروپا نیز قرار است روز پنجشنبه صورتجلسات نشست سپتامبر خود را منتشر کند. در این نشست، دادههای تورمی ماه سپتامبر تصویر پیچیدهتری از مسیر قیمتها ترسیم کرد: تورم سرفصل از ۲.۰ به ۲.۲ درصد افزایش یافت، شاخص هسته که غذا و انرژی را حذف میکند کمی بالاتر از پیشبینیها و در سطح ۲.۴ درصد قرار گرفت، و تورم بخش خدمات نیز به ۳.۲ درصد رسید.
این ارقام نشان میدهند که دستکم در شرایط فعلی، خطر افت شدید تورم به زیر هدف ۲ درصدی بانک مرکزی چندان جدی نیست. با این حال، اگر در متن صورتجلسه مشخص شود که بخش قابلتوجهی از اعضای شورای حکمرانی نگران کاهش تورم به زیر این سطح در ماههای پیشرو هستند، یورو میتواند اندکی تحت فشار قرار گیرد؛ هرچند احتمال تغییر چشمگیر در انتظارات مربوط به کاهش نرخ بهره چندان زیاد نیست.
در عرصه دادههای اقتصادی، نگاهها این هفته به آمار سفارشات صنعتی آلمان در روز سهشنبه و تولید صنعتی این کشور در روز چهارشنبه معطوف خواهد بود. آلمان در حال حاضر حلقه ضعیف اقتصاد منطقه یورو به شمار میرود و هرگونه شگفتی در دادهها میتواند انتظارات پیرامون سرعت سیاستهای انبساطی ECB را تا حدودی تغییر دهد.
اوپکپلاس به دنبال افزایش بیشتر تولید نفت
اوپک و متحدان غیراوپکی آن قرار است روز یکشنبه در نشست ماهانه آنلاین خود درباره میزان افزایش تولید در ماه نوامبر تصمیمگیری کنند. در نشست قبلی، این کارتل توافق کرده بود که تولید را در ماه اکتبر ۱۳۷ هزار بشکه در روز افزایش دهد. این اقدام در راستای ادامه بازگشت از کاهشهای تولید سال ۲۰۲۳ تا حدی غیرمنتظره بود و اکنون بحث درباره افزایش بیشتر در ماه نوامبر، بازارها را غافلگیر کرده است.
بر اساس گزارش رویترز، دامنهای که در نشست پیشرو مورد بحث قرار خواهد گرفت بین ۲۷۴ هزار تا ۴۱۱ هزار بشکه در روز است. در صورتی که اوپکپلاس تصمیم به افزایش تولید در سقف این بازه بگیرد، احتمالاً قیمت نفت در آغاز معاملات روز دوشنبه تحت فشار نزولی قرار خواهد گرفت. در مقابل، اگر رقم نهایی نزدیک به ۲۰۰ هزار بشکه در روز باشد، میتواند باعث ایجاد یک موج کوتاهمدت از رشد قیمتها شود و بازار اصطلاحا نفس راحتی بکشد.
صعود ین در آستانه انتخابات رهبری حزب حاکم ژاپن
ین ژاپن در هفته گذشته یکی از قدرتمندترین عملکردهای دو ماه اخیر خود را به نمایش گذاشت؛ رشدی که عمدتاً تحت تأثیر گمانهزنیها درباره آمادگی بانک مرکزی برای افزایش دوباره نرخ بهره شکل گرفت. با این حال، مسیر سیاست پولی در توکیو هنوز قطعی نیست و نتیجه انتخابات رهبری حزب حاکم لیبرال دموکرات در چهارم اکتبر میتواند نقشی تعیینکننده در تصمیمگیریهای پیش رو داشته باشد.
در این رقابت، سانائه تاکایچی و شینجیرو کویزومی دو چهره اصلی هستند. تاکایچی با فاصله گرفتن از خط مشی سنتی حزب، بر ضرورت اجرای محرکهای مالی گستردهتر برای تقویت رشد اقتصادی تأکید دارد و دیدگاه بانک مرکزی در زمینه عادیسازی سیاست پولی را به چالش کشیده است. در مقابل، کویزومی بر انضباط مالی پای میفشارد و انتظار میرود هماهنگی بیشتری با رویکرد بانک مرکزی داشته باشد.
پیروزی تاکایچی میتواند فشار فروش بر ین را افزایش دهد، چراکه بازارها چنین نتیجهای را به معنای تضعیف روند انقباض پولی تفسیر خواهند کرد. اما در صورت پیروزی کویزومی، چشمانداز تقویت بیشتر ین تقویت میشود و این ارز میتواند بخشی از صعود اخیر خود را تداوم بخشد.
فراتر از تحولات سیاسی، دادههای اقتصادی نیز برای سیاستگذاران بانک مرکزی اهمیت حیاتی دارند. رشد ضعیف دستمزدهای واقعی همچنان یک نگرانی کلیدی است. از این رو، آمار مخارج خانوار در روز سهشنبه، دادههای درآمد نقدی در روز چهارشنبه و شاخص قیمت کالاهای شرکتی در روز جمعه بهدقت زیر نظر گرفته خواهند شد و میتوانند نقش مهمی در شکلدهی انتظارات از سیاستهای آتی بانک ایفا کنند.
آیا بانک مرکزی نیوزیلند کاهش ۵۰ واحدی را انتخاب میکند؟
در منطقه اقیانوسیه، نگاهها این هفته به بانک مرکزی نیوزیلند دوخته خواهد شد؛ نهادی که قرار است روز چهارشنبه نرخ بهره را کاهش دهد. پرسش اصلی اما نه در اصل کاهش، بلکه در اندازه آن است. سرمایهگذاران حدود ۴۴ درصد احتمال میدهند که تصمیم این بار یک کاهش بزرگ ۵۰ واحدی باشد.
چرخش انتظارات به سمت چنین سناریویی پس از انتشار دادههای رشد اقتصادی در سهماهه دوم شکل گرفت؛ آماری که نشان داد اقتصاد نیوزیلند بهطور غیرمنتظرهای ۰.۹ درصد کوچک شده است. این کشور از اواخر سال ۲۰۲۲ با رکود رشد دستوپنجه نرم میکند، اما در همین حال تورم چسبنده همچنان دغدغهای جدی باقی مانده است. نرخ تورم سالانه در سهماهه دوم به ۲.۷ درصد شتاب گرفت؛ عاملی که میتواند در تعیین تفاوت میان کاهش ۲۵ یا ۵۰ واحدی نقشی کلیدی ایفا کند.
از سوی دیگر، بانک مرکزی نیوزیلند در ماه نوامبر آخرین نشست سال ۲۰۲۵ خود را برگزار خواهد کرد و این احتمال وجود دارد که مقامها ترجیح دهند در شرایط کنونی جانب احتیاط را بگیرند و تصمیمگیری درباره کاهشهای تهاجمیتر را به چند هفته بعد موکول کنند.
در هر صورت، آنا برمن که از ماه دسامبر بهعنوان رئیس جدید بانک مرکزی زمام امور را به دست میگیرد، با چالش بزرگی روبهرو خواهد شد: چگونه همزمان با حفظ ثبات قیمتی، موتور رشد اقتصادی نیوزیلند را دوباره به حرکت درآورد.
دادههای اشتغال کانادا در کانون توجه
در پایان هفته، آمار اشتغال کانادا که روز جمعه منتشر میشود، مورد توجه معاملهگران قرار خواهد گرفت؛ آماری که میتواند سرنخهای مهمی از مسیر بعدی سیاست پولی بانک مرکزی کانادا به دست دهد. نشست بعدی بانک تا پایان ماه برگزار نخواهد شد، اما این گزارش آخرین تصویر بازار کار پیش از تصمیمگیری سیاستگذاران خواهد بود.
اشتغال در ماههای ژوئیه و آگوست در مجموع ۱۰۶ هزار نفر کاهش یافت و اگر دادههای سپتامبر نیز افت دیگری را نشان دهد، احتمال کاهش نرخ بهره در ماه اکتبر که در حال حاضر شبیه به پرتاب سکه ۵۰-۵۰ ارزیابی میشود، میتواند به بیش از ۵۰ درصد افزایش یابد. البته شاخص بهای مصرفکننده (شاخص CPI) آتی نیز به همان اندازه اهمیت خواهد داشت، اما به طور کلی چشمانداز اقتصاد کانادا چندان امیدوارکننده نیست.
نخستوزیر مارک کارنی در مذاکرات تجاری با ایالات متحده موفقیت چندانی کسب نکرده و همین موضوع چشمانداز صادرات را تیرهتر ساخته است. در چنین شرایطی، بازارها بیش از هر زمان دیگری به سمت سناریوی کاهش بیشتر نرخ بهره متمایل شدهاند؛ عاملی که دلار کانادا را در برابر دلار آمریکا در وضعیت ضعف نگه داشته است.
✔️ بیشتر بخوانید: آشنایی با اوپک و نحوه تأثیرگذاری آن بر قیمت جهانی نفت
