شرکت دارویی Vertex Pharmaceuticals طی سالهای گذشته توانسته جایگاه خود را در بازار درمان فیبروز کیستیک تثبیت کند و همزمان مسیر ورود به حوزههای درمانی جدید را نیز در پیش بگیرد. بخش مهمی از این موفقیت به مجموعه داروهای این شرکت در درمان فیبروز کیستیک مربوط میشود؛ حوزهای که همچنان ستون اصلی درآمد Vertex را تشکیل میدهد.
- سهام Vertex در محدوده ۵۲۷ دلار معامله میشود و دو تحلیلگر هدف قیمتی ۶۴۱ و ۶۶۵ دلار را مطرح کردهاند.
- درآمد فصل دوم به ۳.۳۳ میلیارد دلار رسید و شرکت پیشبینی درآمد سالانه را به ۱۳.۱ تا ۱۳.۲ میلیارد دلار افزایش داد.
- درآمد کاسگوی و ژورنواکس بهترتیب با رشد ۱۵۱ و بیش از ۳۰۰ درصدی همراه شد و به ۷۶ و حدود ۵۰ میلیون دلار رسید.
- تصمیم احتمالی درباره پووتاسیسپت در پایان نوامبر میتواند مسیر ورود Vertex به بازار بیماریهای کلیوی را مشخص کند.
با این حال، داستان رشد Vertex دیگر تنها به فیبروز کیستیک محدود نیست. ورود به درمان بیماریهای خونی از طریق کاسگوی و حضور در بازار داروهای مسکن غیرمخدر با ژورنواکس، دو مسیر جدیدی هستند که میتوانند به تدریج سهم بیشتری از درآمد شرکت را به خود اختصاص دهند.
در همین حال، شرکت برای ورود به حوزه بیماریهای کلیوی نیز آماده میشود و سازمان غذا و داروی آمریکا قرار است تا ۳۰ نوامبر ۲۰۲۶ درباره داروی پووتاسیسپت برای درمان نفروپاتی IgA تصمیمگیری کند.
Vertex؛ شرکتی که دیگر فقط به فیبروز کیستیک وابسته نیست
Vertex سالهاست یکی از بازیگران اصلی بازار درمان فیبروز کیستیک محسوب میشود. مجموعه داروهای این شرکت در این حوزه یک مزیت رقابتی قابل توجه ایجاد کرده و سبد مالکیت فکری و حقوق انحصاری آن نیز به حفظ این موقعیت در سالهای آینده کمک میکند اما نکته مهمتر برای سرمایهگذاران این است که Vertex در حال تلاش برای ساختن موتورهای رشد جدید در کنار کسبوکار اصلی خود است.
این تغییر استراتژیک را میتوان در عملکرد محصولات جدید شرکت مشاهده کرد. کاسگوی بهعنوان یک درمان ویرایش ژنی برای برخی بیماران مبتلا به کمخونی داسیشکل و بتا تالاسمی وابسته به تزریق خون، در حال گسترش است. سازمان غذا و داروی آمریکا در ژوئیه ۲۰۲۶ استفاده از این درمان را برای بیماران دو ساله و بالاتر نیز تأیید کرد؛ تصمیمی که طبق اعلام Vertex حدود ۵۵۰۰ بیمار دیگر در آمریکا را واجد شرایط دریافت این درمان کرد.
در فصل دوم سال، درآمد کاسگوی به حدود ۷۶ میلیون دلار رسید که نسبت به فصل مشابه سال قبل ۱۵۱ درصد افزایش داشت. این اعداد هنوز در مقایسه با درآمد اصلی Vertex کوچک هستند، اما اهمیت آنها در سرعت رشد و ظرفیت بازارهای جدید نهفته است.
ژورنواکس؛ دومین موتور رشد در حال شکلگیری
دومین محصول مهم در مسیر تنوعبخشی Vertex، ژورنواکس است؛ دارویی خوراکی و غیرمخدر برای درمان درد حاد متوسط تا شدید. ژورنواکس در فصل دوم سال حدود ۵۰ میلیون دلار درآمد ایجاد کرد؛ رقمی که نسبت به ۱۲ میلیون دلار در فصل مشابه سال قبل بیش از چهار برابر شده است. همچنین حدود ۵۳۵ هزار نسخه از این دارو در فصل دوم و حدود ۹۰۰ هزار نسخه در نیمه نخست سال به فروش رسید.
یکی از مهمترین عوامل مؤثر بر آینده این محصول، میزان پوشش بیمهای آن است. Vertex اعلام کرده است که با توافقهای جدید، سه مورد از چهار شرکت بزرگ مدیریت مزایای دارویی در برنامه مدیکر بخش D، پوشش بازپرداختی ژورنواکس را فراهم کردهاند.
در مجموع، حدود ۲۶۰ میلیون نفر در آمریکا اکنون به پوشش بازپرداختی این دارو دسترسی دارند. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا رشد پایدار یک داروی جدید تنها به تأیید سازمان غذا و دارو وابسته نیست؛ بلکه میزان دسترسی بیماران، قراردادهای بیمهای و پذیرش آن توسط پزشکان نیز تعیینکننده است.
یک محرک مهم در پایان سال؛ پووتاسیسپت
یکی از مهمترین رویدادهای پیش روی Vertex در ماههای آینده، تصمیم سازمان غذا و داروی آمریکا درباره پووتاسیسپت است. این دارو برای درمان نفروپاتی IgA، یک بیماری کلیوی، در حال بررسی است و سازمان غذا و داروی آمریکا تاریخ ۳۰ نوامبر ۲۰۲۶ را بهعنوان موعد تصمیمگیری تعیین کرده است. در صورت تأیید، پووتاسیسپت میتواند نخستین محصول تجاری Vertex در حوزه بیماریهای کلیوی باشد.
اهمیت این دارو تنها به یک محصول جدید محدود نمیشود. Vertex در حال توسعه پووتاسیسپت برای چند بیماری مرتبط با فعالیت سلولهای B است و از این رو، موفقیت آن در یک حوزه میتواند زمینه را برای گسترش حضور شرکت در بخشهای دیگر نیز فراهم کند. البته تصمیم نهایی سازمان غذا و دارو همچنان یک رویداد پیشرو است و نتیجه آن را نمیتوان قطعی فرض کرد.
“
«به نظر میرسد نکته کلیدی در مورد Vertex، نه صرفاً هدف قیمتی تحلیلگران، بلکه تغییر کیفیت موتور رشد شرکت است؛ کسبوکاری که زمانی عمدتاً بر یک حوزه درمانی متمرکز بود، اکنون در حال ساخت مجموعهای از منابع درآمدی در بیماریهای خونی، درد و بیماریهای کلیوی است. اگر این تنوع با حفظ قدرت جریان نقدی و مزیت رقابتی موجود همراه شود، بازار میتواند به Vertex با نگاه متفاوتی نسبت به یک شرکت صرفاً وابسته به فیبروز کیستیک نگاه کند؛ با این حال، ارزشگذاری فعلی باعث میشود تداوم اجرای موفق برنامه توسعه محصولات برای توجیه رشد آینده اهمیت بیشتری پیدا کند..»
بابک شیری
افزایش پیشبینی درآمد؛ نشانهای از قدرت عملیاتی
عملکرد مالی اخیر Vertex نیز نشان میدهد رشد شرکت تنها به امید محصولات آینده وابسته نیست. درآمد فصل دوم ۲۰۲۶ به ۳.۳۳ میلیارد دلار رسید که نسبت به دوره مشابه سال قبل ۱۲ درصد افزایش داشت. در همین گزارش، Vertex پیشبینی درآمد کل سال خود را از محدوده ۱۲.۹۵ تا ۱۳.۱ میلیارد دلار به ۱۳.۱ تا ۱۳.۲ میلیارد دلار افزایش داد.
در کنار رشد درآمد، وضعیت مالی شرکت نیز قابل توجه است. Vertex در پایان ژوئن حدود ۱۳.۶ میلیارد دلار وجه نقد، معادل نقد و اوراق بهادار قابل معامله در اختیار داشت؛ رقمی که ظرفیت مالی قابل توجهی برای توسعه محصولات، سرمایهگذاری پژوهشی و گسترش فعالیتهای تجاری ایجاد میکند. این قدرت مالی در صنعت دارویی اهمیت زیادی دارد، زیرا توسعه داروهای جدید و انجام مطالعات بالینی در مراحل مختلف، نیازمند سرمایهگذاری مستمر و بلندمدت است.
آیا رشد ۲۰ درصدی سهام امکانپذیر است؟
دو هدف قیمتی مورد اشاره در گزارش اصلی، یعنی ۶۴۱ و ۶۶۵ دلار، در مقایسه با قیمت حدود ۵۲۷ دلاری سهام، بهترتیب نشاندهنده افزایش تقریبی ۲۲ و ۲۶ درصدی هستند. منطق این دیدگاه بر چند عامل استوار است: تداوم قدرت Vertex در بازار فیبروز کیستیک، رشد سریع کاسگوی و ژورنواکس، افزایش پوشش بیمهای ژورنواکس، احتمال ورود به بازار بیماریهای کلیوی و همچنین وضعیت مالی قدرتمند شرکت.
با این حال، ارزشگذاری نیز اهمیت دارد. سهام Vertex در محدوده حدود ۳۲ برابر سود پیشبینیشده معامله میشود و بنابراین دیگر نمیتوان آن را یک سهم ارزان بر مبنای معیارهای متعارف دانست. در چنین شرایطی، رشد آینده باید از عملکرد واقعی کسبوکار پشتیبانی شود؛ یعنی محصولات جدید باید از مرحله رشد اولیه عبور کرده و به منابع درآمدی پایدار تبدیل شوند.
جمعبندی
Vertex در حال عبور از یک شرکت متمرکز بر فیبروز کیستیک به یک مجموعه دارویی متنوعتر است. کسبوکار اصلی همچنان ستون مالی شرکت را تشکیل میدهد، اما رشد کاسگوی در درمان بیماریهای خونی و ژورنواکس در بازار درد حاد نشان میدهد که موتورهای درآمدی جدید نیز در حال شکلگیری هستند.
در همین حال، تصمیم احتمالی درباره پووتاسیسپت در ۳۰ نوامبر میتواند یکی از مهمترین رویدادهای پیش روی شرکت باشد. افزایش پیشبینی درآمد سالانه به ۱۳.۱ تا ۱۳.۲ میلیارد دلار و برخورداری از ۱۳.۶ میلیارد دلار وجه نقد و اوراق بهادار نیز نشان میدهد Vertex از ظرفیت مالی قابل توجهی برای ادامه توسعه برخوردار است.
بنابراین، اهداف قیمتی مطرحشده از سوی برخی تحلیلگران بیش از آنکه صرفاً بر حرکت کوتاهمدت بازار متکی باشند، به این فرض وابستهاند که Vertex بتواند رشد محصولات جدید را ادامه دهد و در عین حال موقعیت خود در فیبروز کیستیک را حفظ کند.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
