در یک نگاه
  • فشار بر عرضه جهانی: جنگ با ایران و اختلال در حمل‌ونقل از تنگه هرمز، انتقال گازوئیل را دشوارتر کرده و نگرانی‌ها درباره کاهش عرضه جهانی را افزایش داده است.
  • سرایت افزایش هزینه‌ها: گران‌شدن گازوئیل هزینه حمل‌ونقل، لجستیک و فعالیت‌های کشاورزی را بالا می‌برد که می‌تواند از زنجیره تولید و توزیع به قیمت کالاهای مصرفی و مواد غذایی منتقل شود.
  • ضرورت منابع جایگزین: شبیه‌سازی بحران در اروپا نشان داده است که اختلال هم‌زمان در چند مسیر دریایی و کاهش ذخایر، تأمین سوخت را پیچیده می‌کند. اروپا برای کاهش آسیب‌پذیری، به منابع جایگزین، مسیرهای امن و هماهنگی دولت‌ها و شرکت‌ها نیاز دارد

در ماه‌های اخیر، تحولات بازارهای جهانی انرژی، نگرانی‌ها درباره عرضه گازوئیل را افزایش داده است. اختلال در مسیرهای انتقال گازوئیل به دلیل جنگ با ایران و مشکلات ترانزیتی در تنگه هرمز، موجب افزایش قیمت سوخت در سراسر جهان شده است.

در این میان، محدودیت مسیرهای موجود برای کشتی‌های تجاری که از خلیج فارس حرکت می‌کنند، زنجیره تأمین گازوئیل را شکننده‌تر کرده است. تحویل امن سوخت، به‌ویژه برای کشورهایی که وابستگی زیادی به حمل‌ونقل دریایی دارند، به یک چالش اساسی تبدیل شده است.

افزایش قیمت گازوئیل به مصرف‌کنندگان منتقل می‌شود

افزایش قیمت گازوئیل تنها به بازارهای انرژی محدود نمی‌ماند. رشد هزینه‌های حمل‌ونقل جاده‌ای، ریلی و فعالیت‌های کشاورزی در طیف گسترده‌ای از بخش‌ها، از کالاهای مصرفی گرفته تا مواد غذایی، بازتاب پیدا کرده است.

گازوئیل نقش مهمی در فعالیت‌های حمل‌ونقل و تولید در اقتصاد جهانی دارد. افزایش هزینه سوخت، از مرحله تولید تا تحویل کالا به مصرف‌کننده، هزینه‌های اضافی را در سراسر زنجیره تأمین ایجاد می‌کند.

در واقع، افزایش قیمت گازوئیل برای حمل‌ونقل کامیونی و ریلی، هزینه‌های لجستیک را بالا می‌برد. این افزایش در قیمت حمل کالاهای مصرفی منعکس می‌شود. همچنین رشد هزینه سوخت تجهیزات کشاورزی، فشار بیشتری بر قیمت مواد غذایی وارد می‌کند. از این رو، مشکلات عرضه گازوئیل بر بخش‌های مختلف اقتصاد جهانی، فراتر از بازار انرژی، تأثیر می‌گذارد.

بحران تأمین گازوئیل در اروپا

در ۹ نوامبر، ارزیابی نحوه واکنش اروپا به بحران احتمالی تأمین سوخت انجام شد. این مطالعه بررسی کرد که اروپا چگونه می‌تواند نیازهای خود به گازوئیل را در شرایط اختلال در مسیرهای حمل‌ونقل دریایی خاورمیانه و توقف احتمالی فعالیت پالایشگاه‌ها در روسیه تأمین کند.

مدیران تجاری و کارشناسان امنیتی در این شبیه‌سازی مشارکت داشتند. در این راستا، شرکت‌کنندگان سناریویی را بررسی کردند که در آن چندین مسیر تأمین سوخت مختل شده، منابع جایگزین محدود بوده و ذخایر اضطراری نیز رو به کاهش گذاشته است. این مطالعه نشان داد که دولت‌ها و شرکت‌ها احتمالا برای حفظ عرضه سوخت با تصمیم‌های دشواری مواجه شوند.

اهمیت حیاتی تنگه هرمز و دریای سرخ

در این شبیه‌سازی تأکید شد که مشکلات احتمالی عرضه گازوئیل ممکن است تنها به تنگه هرمز محدود نباشد. بسته‌شدن هم‌زمان چند مسیر کشتیرانی می‌تواند کمبود جهانی سوخت را تشدید کند.

همچنین این احتمال در نظر گرفته شد که ادامه درگیری‌ها در دریای سرخ، مسیر مهم دیگری از کشتیرانی دریایی را مسدود کند. اگرچه امکان تأمین سوخت جایگزین از به ایالات متحده و کشورهای حوزه خلیج فارس وجود دارد، اما تأکید شد که اگر کشتی‌ها نتوانند با امنیت به بنادر برسند، قراردادهای جدید تأمین سوخت نیز نمی‌توانند تداوم جریان عرضه را تضمین کنند.

دولت‌ها، شرکت‌های کشتیرانی و مؤسسات بیمه ممکن است برای تضمین تداوم تأمین سوخت، به همکاری نزدیک با یکدیگر نیاز داشته باشند. با این وجود، در شرایط بحرانی اولویت‌ دولت‌ها و بخش خصوصی با یکدیگر متفاوت است. دولت‌ها احتمالاً ترجیح می‌دهند منابع موجود گازوئیل را به خدمات ضروری اختصاص دهند، در حالی که شرکت‌های خصوصی توزیع سوخت ممکن است اجرای قراردادهای خود و حفظ فعالیت‌های تجاری را در اولویت قرار دهند. نبود قوانین شفاف می‌تواند مدیریت بحران احتمالی عرضه را دشوارتر کند.

اروپا نمی‌تواند تنها به گازوئیل آمریکا تکیه کند

ایالات متحده یکی از منابع اصلی تأمین گازوئیل اروپا به شمار می‌رود. با این حال، پیش‌بینی می‌شود کاهش احتمالی عرضه جهانی بتواند صادرات گازوئیل آمریکا به اروپا را محدود کند. اگر ایالات متحده تأمین نیازهای داخلی خود را در اولویت قرار دهد، اروپا مجبور خواهد شد به دنبال تأمین‌کنندگان جایگزین باشد. از این رو، دولت‌های اروپایی باید به جای تکیه صرف بر سوخت آمریکا، خود را برای استفاده از منابع جایگزین و مسیرهای امن حمل‌ونقل دریایی آماده کنند.