برای نخستینبار در بیش از نیم قرن، برکشایر هاتاوی سالی را آغاز کرد که وارن بافت دیگر مدیرعامل آن نبود. بافت در ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ از سمت مدیرعاملی کنار رفت و گرگ ابل، مدیرعامل جدید، مسئولیت هدایت مجموعهای را بر عهده گرفت که حدود ۳۶۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری در اختیار دارد.
- برکشایر هاتاوی از زمان آغاز برنامه بازخرید سهام در سال ۲۰۱۸ تاکنون بیش از ۸۲ میلیارد دلار برای خرید سهام خودش هزینه کرده است.
- گرگ ابل پس از یک وقفه ۲۱ ماهه، در سهماهه دوم ۲۰۲۶ حدود ۴.۵۳ میلیارد دلار دیگر از سهام برکشایر را بازخرید کرد.
- مجموع این بازخریدها تاکنون نزدیک به ۱۳ درصد از سهام برکشایر را از بازار خارج کرده و سهم مالکان باقیمانده را افزایش داده است.
- نکته کلیدی برای سرمایهگذاران این است که ابل ظاهراً همان داراییای را میخرد که وارن بافت بیش از همه به آن اعتماد داشت: خود برکشایر هاتاوی.
ابل در همان ماههای نخست نشان داد که قصد ندارد صرفاً نگهبان میراث بافت باشد. او در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ تعداد ۱۶ سهم را از پرتفوی برکشایر خارج کرد و بیش از سه برابر بر میزان مالکیت شرکت در آلفابت افزود. در سهماهه دوم نیز حدود ۱۷ میلیارد دلار دیگر سهام آلفابت خریداری شد و این شرکت اکنون به سومین سرمایهگذاری بزرگ برکشایر تبدیل شده است.
با این حال، آلفابت مهمترین شرکتی نیست که برکشایر طی سالهای گذشته روی آن سرمایهگذاری کرده است. حتی اپل نیز در این جایگاه قرار نمیگیرد. شرکتی که وارن بافت و اکنون گرگ ابل بیش از ۸۲ میلیارد دلار برای خرید آن هزینه کردهاند، خود برکشایر هاتاوی است؛ شرکتی که سهام آن از زمان آغاز این برنامه بیش از ۱۳ درصد کاهش در تعداد سهام منتشرشده را تجربه کرده و در بلندمدت رشد قیمت آن از میلیونها درصد فراتر رفته است.
سرمایهگذاری روی خود شرکت
بازخرید سهام معمولاً در گزارشهای فصلی برکشایر کمتر از خرید و فروش سهام شرکتهای دیگر مورد توجه قرار میگیرد. دلیل ساده است؛ این معامله در فهرست سهام خریداریشده برکشایر دیده نمیشود و برای مشاهده آن باید به گزارشهای عملیاتی شرکت مراجعه کرد اما از نگاه سهامداران بلندمدت، بازخرید سهام یکی از مهمترین تصمیمهای تخصیص سرمایه برکشایر در سالهای اخیر بوده است.
تا پیش از ژوئیه ۲۰۱۸، اختیار وارن بافت برای بازخرید سهام محدود بود. بر اساس قواعد آن زمان، برکشایر تنها زمانی میتوانست سهام خود را بازخرید کند که قیمت آن به ۱۲۰ درصد یا کمتر از ارزش دفتری میرسید. از آنجا که سهام شرکت معمولاً به این سطح نمیرسید، بافت عملاً سالها پولی برای بازخرید سهام هزینه نکرد اما در ۱۷ ژوئیه ۲۰۱۸ هیئتمدیره برکشایر این محدودیت را تغییر داد و اختیار بیشتری برای بازخرید سهام در اختیار بافت و چارلی مانگر قرار گرفت.
قواعد جدید اجازه میداد برکشایر بدون سقف مشخصی سهام خود را بازخرید کند، مشروط بر اینکه حداقل ۳۰ میلیارد دلار وجه نقد، معادلهای نقدی و اوراق خزانهداری آمریکا در ترازنامه داشته باشد و بافت نیز معتقد باشد قیمت سهام کمتر از ارزش ذاتی آن است. نتیجه این تغییر بسیار قابلتوجه بود.
از ژوئیه ۲۰۱۸ تا ژوئن ۲۰۲۴، برکشایر در ۲۴ فصل متوالی سهام خود را بازخرید کرد و مجموع سرمایه صرفشده برای این کار به حدود ۷۸ میلیارد دلار رسید.
وقفه ۲۱ ماهه و بازگشت ابل
اما پس از ژوئن ۲۰۲۴، برنامه بازخرید برای مدتی طولانی متوقف شد. برکشایر طی یک دوره ۲۱ ماهه، از ژوئن ۲۰۲۴ تا فوریه ۲۰۲۶ هیچ سرمایهای برای خرید سهام خودش اختصاص نداد.
این دوره با سالهای پایانی مدیریت بافت و افزایش شدید ذخایر نقدی برکشایر همزمان بود. بافت ترجیح میداد در شرایطی که ارزشگذاری بازار بالا است، سرمایه شرکت را حفظ کند تا زمانی که فرصتهای جذابتری ظاهر شوند. ورود گرگ ابل اما این روند را تغییر داد.
ابل در ماه مارس حدود ۲۳۴ میلیون دلار از سهام برکشایر را بازخرید کرد و در سهماهه منتهی به ژوئن، این رقم را به حدود ۴.۵۳ میلیارد دلار رساند.
به این ترتیب، برنامهای که برای ۲۱ ماه متوقف شده بود، بار دیگر به یکی از ابزارهای اصلی تخصیص سرمایه برکشایر تبدیل شد. از ژوئیه ۲۰۱۸ تاکنون، مجموع سرمایهای که برای بازخرید سهام برکشایر هزینه شده، از ۸۲ میلیارد دلار عبور کرده است. در نتیجه این معاملات، نزدیک به ۱۳ درصد از سهام منتشرشده شرکت از بازار خارج شده است.
چرا بازخرید سهام برای برکشایر اهمیت دارد؟
اهمیت بازخرید سهام برای برکشایر را باید در ساختار این شرکت جستوجو کرد. برکشایر برخلاف بسیاری از شرکتهای بزرگ آمریکایی، سود نقدی پرداخت نمیکند. بنابراین مدیران شرکت برای انتقال بخشی از ارزش ایجادشده به سهامداران، ابزارهایی مانند بازخرید سهام را در اختیار دارند.
وقتی برکشایر سهام خودش را خریداری و از بازار خارج میکند، تعداد کل سهام کاهش مییابد. در نتیجه، سهامداری که سهام خود را نگه داشته است، بدون خرید سهم جدید، مالک درصد بیشتری از شرکت میشود.
برای مثال، اگر ارزش اقتصادی شرکت ثابت بماند اما تعداد سهام کاهش پیدا کند، سهم هر سرمایهگذار از این مجموعه بزرگتر خواهد شد. اثر دوم بازخرید سهام به سود هر سهم مربوط میشود.
اگر سود خالص شرکت ثابت بماند یا رشد کند و تعداد سهام کاهش پیدا کند، سود تقسیمشده بر تعداد سهام افزایش خواهد یافت. این مسئله میتواند ارزش بنیادی هر سهم را برای سرمایهگذاران جذابتر کند.
به همین دلیل است که بازخرید سهام، در صورتی که در قیمت مناسب انجام شود، میتواند یکی از کارآمدترین روشهای تخصیص سرمایه باشد.
ابل همان مسیر بافت را ادامه میدهد، اما با شرایط جدید
یکی از نکات جالب در عملکرد گرگ ابل این است که او در حال فاصله گرفتن کامل از روش وارن بافت نیست. برعکس، بازخرید سهام دقیقاً در چارچوب همان فلسفهای قرار دارد که بافت سالها دنبال میکرد: زمانی که سهام برکشایر کمتر از ارزش ذاتی خود معامله میشود، خرید سهام شرکت میتواند یکی از بهترین استفادههای ممکن از سرمایه باشد اما تفاوت در سرعت عمل است.
ابل در سالی که بازار سهام آمریکا همچنان در سطوح بالایی معامله میشود، همزمان چند مسیر برای استفاده از سرمایه برکشایر باز کرده است.
از یک طرف، حدود ۱۰ میلیارد دلار در آلفابت سرمایهگذاری شده و حدود ۱۷ میلیارد دلار دیگر سهام این شرکت در سهماهه دوم خریداری شده است. از طرف دیگر، برکشایر خرید Taylor Morrison را با ارزش حدود ۶.۸ میلیارد دلار انجام داده و همزمان بازخرید سهام خودش را نیز افزایش داده است.
در نتیجه، استراتژی ابل را نمیتوان صرفاً «خرید سهام برکشایر» دانست. او در حال ایجاد تعادل میان سرمایهگذاری در شرکتهای دیگر، خرید کسبوکارهای واقعی و بازگرداندن سرمایه به سهامداران است.
“
«آنچه در رفتار گرگ ابل بیش از حجم خریدها اهمیت دارد، نوع تصمیمگیری او درباره سرمایه است. ابل در شرایطی که ارزشگذاری بسیاری از داراییهای بزرگ بازار آمریکا همچنان بالاست، بهجای آنکه صرفاً برای کاهش حجم نقدینگی شرکت هزینه کند، سرمایه را میان سهام برکشایر، آلفابت و خرید کسبوکارهای واقعی توزیع کرده است. از نگاه من، بازخرید ۴.۵۳ میلیارد دلاری سهام زمانی اهمیت واقعی پیدا میکند که آن را یک «پیام قیمتی» بدانیم: مدیری که دهها میلیارد دلار نقدینگی در اختیار دارد، در حال اعلام این است که در محدوده قیمتی مشخص، خود برکشایر را یکی از جذابترین داراییهای موجود میداند. اگر ابل بتواند این انضباط را حفظ کند و همزمان از مزیت نقدینگی عظیم برکشایر برای شکار فرصتهای بزرگ در دورههای اصلاح بازار استفاده کند، دوران پس از بافت میتواند نه یک دوره گذار، بلکه آغاز مرحلهای تازه در خلق ارزش برای سهامداران باشد.»
بابک شیری
مهمترین سؤال؛ قیمت برکشایر چقدر اهمیت دارد؟
البته بازخرید سهام تنها زمانی برای سهامداران ارزشآفرین است که قیمت خرید پایینتر از ارزش واقعی شرکت باشد. اگر یک شرکت سهام خود را در قیمت بسیار بالا بازخرید کند، ممکن است به جای خلق ارزش، سرمایه سهامداران را صرف خرید دارایی گرانقیمت کند.
بنابراین تصمیم ابل برای بازخرید ۴.۵۳ میلیارد دلار از سهام برکشایر، در واقع یک پیام نیز برای بازار دارد: مدیریت شرکت معتقد است قیمت سهام در آن مقطع به اندازهای جذاب بوده که اختصاص میلیاردها دلار سرمایه برای خرید آن توجیه داشته باشد. این مسئله زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که برکشایر هنوز صدها میلیارد دلار نقدینگی در اختیار دارد.
اگر ابل احساس میکرد فرصتهای سرمایهگذاری دیگری بازده بالاتری دارند، منطقی بود منابع را برای خرید شرکتهای جدید یا افزایش سرمایهگذاری در سهام دیگر اختصاص دهد. انتخاب بازخرید سهام نشان میدهد برکشایر در مقطعی خود را یکی از گزینههای مناسب برای سرمایهگذاری میدانسته است.
برکشایر؛ سهام مورد علاقه واقعی بافت
نکته جذاب این داستان آن است که مشهورترین سرمایهگذاری بافت الزاماً اپل، کوکاکولا یا آلفابت نیست. از نگاه ساختاری، یکی از مهمترین داراییهایی که بافت طی دههها به آن اعتماد کرده، خود برکشایر بوده است.
او طی سالهای طولانی مدیریت شرکت، سرمایه را از کسبوکارهای مختلف جمع کرد، جریان نقدی آنها را در اختیار شرکت قرار داد و از این سرمایه برای خرید داراییهای جدید استفاده کرد.
بازخرید سهام نیز ادامه همین منطق است؛ با این تفاوت که به جای خرید یک شرکت خارجی، برکشایر بخشی از مالکیت خودش را از بازار پس میگیرد. اکنون گرگ ابل همین ابزار را در اختیار گرفته است.
اگر قیمت سهام همچنان کمتر از سطحی باشد که مدیریت آن را ارزش منصفانه شرکت میداند، احتمالاً بازخرید سهام ادامه خواهد داشت. این موضوع میتواند در بلندمدت به کاهش بیشتر تعداد سهام و افزایش سهم نسبی سهامداران باقیمانده منجر شود.
جمعبندی
برکشایر هاتاوی وارد دورهای شده که در آن گرگ ابل باید بدون حضور وارن بافت، قدرت عظیم سرمایه شرکت را مدیریت کند. نخستین نشانهها نشان میدهد ابل نهتنها قصد دارد سرمایه برکشایر را فعالتر به کار بگیرد، بلکه یکی از مهمترین ابزارهای دوران بافت را نیز دوباره فعال کرده است.
بازخرید بیش از ۸۲ میلیارد دلار سهام از ژوئیه ۲۰۱۸، خروج نزدیک به ۱۳ درصد از سهام شرکت از بازار، بازگشت برنامه بازخرید پس از ۲۱ ماه توقف و خرید ۴.۵۳ میلیارد دلار سهام در سهماهه دوم، همگی نشان میدهند برکشایر همچنان به ارزش ذاتی کسبوکار خود اعتماد دارد.
در کنار آن، سرمایهگذاریهای میلیارددلاری در آلفابت و خرید Taylor Morrison نشان میدهد ابل نمیخواهد صرفاً سرمایه شرکت را در حسابهای نقدی نگه دارد.
در نهایت، میراث بافت برای ابل فقط یک پرتفوی ۳۶۰ میلیارد دلاری نیست؛ بلکه فلسفهای درباره نحوه استفاده از سرمایه است. اگر ابل بتواند همان انضباط را در تشخیص قیمت مناسب حفظ کند، بازخرید سهام میتواند یکی از مهمترین موتورهای خلق ارزش برکشایر در دوران پس از بافت باشد.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
