رالی سهام مرتبط با هوش مصنوعی طی سه سال گذشته یکی از مهمترین محرکهای بازار سهام آمریکا بوده است. شرکتهایی که در مرکز این موج قرار داشتند، در بسیاری از مقاطع با ارزشگذاریهای بسیار بالا معامله میشدند؛ زیرا سرمایهگذاران حاضر بودند برای دسترسی زودهنگام به فناوریای که میتواند ساختار اقتصاد جهانی را تغییر دهد، قیمت بیشتری بپردازند.
سهام هوش مصنوعی پس از سه سال رشد چشمگیر، حالا در برخی موارد با ارزشگذاریهایی بسیار پایینتر از گذشته معامله میشوند.
انویدیا، آلفابت و مایکرون با وجود رشد شدید درآمد و سود، نسبت قیمت به سود آیندهنگر خود را به محدوده سهام ارزشی نزدیک کردهاند.
نسبت قیمت به سود آیندهنگر انویدیا به ۲۲ برابر، آلفابت به ۱۶ برابر و مایکرون به تنها ۶ برابر رسیده است.
ادامه رشد تقاضای هوش مصنوعی میتواند این شرکتها را در سالهای آینده همچنان در کانون بازار نگه دارد، اما شدت افت ارزشگذاریها نشان میدهد سرمایهگذاران نسبت به پایداری هزینههای هوش مصنوعی محتاطتر شدهاند.
اما در ماههای اخیر معادله تغییر کرده است. در حالی که سود و درآمد بسیاری از شرکتهای فعال در حوزه هوش مصنوعی همچنان با سرعت بالایی افزایش یافته، نگرانی درباره پایداری هزینههای سنگین این صنعت و شرایط کلی بازار باعث شده قیمت سهام برخی از همین شرکتها تحت فشار قرار گیرد.
نتیجه این اتفاق، ایجاد وضعیتی نسبتاً متفاوت در بازار است. برخی از بزرگترین برندگان موج هوش مصنوعی اکنون با نسبتهای ارزشگذاری معامله میشوند که بیشتر به شرکتهای ارزشی شباهت دارد تا سهام رشد. بر اساس دادههای مؤسسه سیبلیس، میانگین نسبت قیمت به سود آیندهنگر سهام ارزشی در ابتدای سال جاری کمی بیشتر از ۱۷ برابر بوده است. در چنین شرایطی، سه شرکت انویدیا، آلفابت و مایکرون بیش از سایرین در کانون توجه قرار گرفتهاند.
انویدیا؛ غول هوش مصنوعی با ارزشگذاری پایینتر
شاید در نگاه اول قرار دادن انویدیا در فهرست سهام ارزان چندان منطقی نباشد. این شرکت یکی از اصلیترین برندگان موج هوش مصنوعی بوده و پردازندههای گرافیکی آن بخش بزرگی از زیرساخت محاسباتی مورد نیاز برای توسعه مدلهای هوش مصنوعی را تأمین میکنند.
مزیت انویدیا فقط به پردازندههای گرافیکی محدود نیست. این شرکت طی سالهای اخیر مجموعه گستردهای از محصولات و خدمات را برای مشتریان هوش مصنوعی توسعه داده و همین موضوع به افزایش شدید درآمد و سود آن منجر شده است. در تازهترین فصل مالی، درآمد انویدیا با رشدی سهرقمی به حدود ۹۶ میلیارد دلار رسید و سود خالص شرکت نیز به حدود ۵۹ میلیارد دلار افزایش یافت.
با وجود چنین رشدی، ارزشگذاری سهام در ماههای اخیر کاهش محسوسی داشته است. نسبت قیمت به سود آیندهنگر انویدیا اکنون حدود ۲۲ برابر است؛ در حالی که این نسبت در ابتدای سال از ۴۰ برابر نیز بالاتر بود. این کاهش باعث شده سهام شرکتی که در مرکز انقلاب هوش مصنوعی قرار دارد، از نظر ارزشگذاری به محدودهای نزدیکتر به شرکتهای سنتی بازار برسد.
آلفابت؛ هوش مصنوعی در قلب موتور درآمد گوگل
آلفابت برای بسیاری از سرمایهگذاران همچنان با موتور جستوجوی گوگل شناخته میشود؛ کسبوکاری که میلیاردها دلار درآمد تبلیغاتی برای شرکت ایجاد میکند. اما در سالهای اخیر، آلفابت سرمایهگذاری سنگینی روی هوش مصنوعی انجام داده و تلاش کرده این فناوری را به یکی از موتورهای اصلی رشد آینده خود تبدیل کند. مدل هوش مصنوعی جمینای و خدمات مرتبط با آن در کنار کسبوکار رایانش ابری، بخش مهمی از این استراتژی هستند.
در تازهترین فصل، درآمد بخش رایانش ابری آلفابت با کمک تقاضای مرتبط با هوش مصنوعی ۸۲ درصد رشد کرد و از ۲۴ میلیارد دلار عبور کرد. همزمان، تعداد کاربران فعال ماهانه جمینای به یک میلیارد نفر رسید و این محصول به سریعترین محصول در حال رشد تاریخ آلفابت تبدیل شد.
با وجود این عملکرد، سهام آلفابت اکنون با نسبت قیمت به سود آیندهنگر حدود ۱۶ برابر معامله میشود؛ در حالی که این نسبت در اواخر سال گذشته حدود ۳۰ برابر بود. این یعنی ارزشگذاری آلفابت حتی از میانگین بیش از ۱۷ برابری سهام ارزشی نیز پایینتر قرار گرفته است. در واقع، بازار اکنون آلفابت را با قیمتی ارزشگذاری میکند که بخش قابلتوجهی از رشد آینده هوش مصنوعی هنوز در آن منعکس نشده است.
“
«آنچه در مورد این سهام برای من اهمیت بیشتری دارد، صرفاً پایین آمدن نسبت قیمت به سود نیست؛ بلکه فاصلهای است که میان رشد واقعی کسبوکار و انتظارات قیمتی بازار ایجاد شده است. در موج اول هوش مصنوعی، بخش بزرگی از ارزشگذاریها بر مبنای آینده شکل گرفت، اما اکنون شرکتهایی مانند انویدیا، آلفابت و مایکرون بخشی از آن آینده را به درآمد و سود واقعی تبدیل کردهاند. بنابراین اگر چرخه سرمایهگذاری هوش مصنوعی همچنان ادامه داشته باشد، کاهش ارزشگذاری در کنار رشد سود میتواند معادله این شرکتها را نسبت به گذشته تغییر دهد؛ با این حال، در چنین سطوحی باید میان «ارزان شدن سهم» و «ارزشمند شدن سهم» تفاوت قائل شد، زیرا پایداری رشد سود در سالهای آینده همچنان مهمترین متغیر تعیینکننده خواهد بود.»
بابک شیری
مایکرون؛ حلقه کمتر دیدهشده زنجیره هوش مصنوعی
وقتی صحبت از زیرساخت هوش مصنوعی میشود، معمولاً نام انویدیا و پردازندههای آن در مرکز توجه قرار میگیرد. اما توسعه مدلهای هوش مصنوعی تنها به پردازنده وابسته نیست.
حافظه و ذخیرهسازی نیز برای پردازش داده و بهخصوص اجرای مدلهای هوش مصنوعی اهمیت زیادی دارند. مایکرون یکی از شرکتهایی است که از این بخش بازار سود میبرد.
عملکرد مالی اخیر این شرکت نیز نشاندهنده شدت این تقاضاست. درآمد مایکرون در تازهترین فصل بیش از ۳۰۰ درصد افزایش یافت و به حدود ۴۱ میلیارد دلار رسید.
کمبود حافظه و رشد تقاضای مرتبط با هوش مصنوعی میتواند همچنان به رشد درآمد شرکت کمک کند. مایکرون همچنین قراردادهای راهبردی با مشتریان خود منعقد کرده که ضمن تضمین بخشی از عرضه مورد نیاز آنها، دید بهتری نسبت به درآمدهای آینده شرکت ایجاد میکند. اما شاید مهمترین بخش داستان، ارزشگذاری سهام باشد.
نسبت قیمت به سود آیندهنگر مایکرون که تنها چند ماه قبل حدود ۱۶ برابر بود، اکنون به حدود ۶ برابر رسیده است.
چنین نسبت پایینی باعث شده مایکرون در نقطهای قرار گیرد که هم برای سرمایهگذاران رشد و هم برای بخشی از سرمایهگذاران ارزشی قابل توجه باشد.
بازار دیگر حاضر نیست برای هر سهم هوش مصنوعی هر قیمتی بپردازد
کاهش نسبتهای ارزشگذاری این سه شرکت یک پیام مهم برای بازار دارد. سرمایهگذاران همچنان به آینده هوش مصنوعی باور دارند، اما حاضر نیستند مانند سالهای ابتدایی این موج، صرفاً بر اساس چشمانداز آینده قیمتهای بسیار بالایی پرداخت کنند.
اکنون رشد واقعی درآمد و سود اهمیت بیشتری پیدا کرده است.
انویدیا با درآمد ۹۶ میلیارد دلاری و سود خالص ۵۹ میلیارد دلاری، آلفابت با رشد ۸۲ درصدی رایانش ابری و یک میلیارد کاربر جمینای و مایکرون با رشد بیش از ۳۰۰ درصدی درآمد، همگی نمونههایی از شرکتهایی هستند که رشد مورد انتظار بازار را تا حدی به عملکرد واقعی تبدیل کردهاند.
در عین حال، کاهش نسبتهای قیمت به سود نشان میدهد بازار در حال تعدیل انتظارات خود است. بنابراین مسئله اصلی دیگر فقط این نیست که هوش مصنوعی رشد خواهد کرد یا نه؛ پرسش مهمتر این است که این رشد با چه سرعتی ادامه پیدا میکند و چه میزان از آن در سود شرکتها منعکس خواهد شد.
جمعبندی
انویدیا، آلفابت و مایکرون سه نمونه متفاوت از شرکتهایی هستند که در مرکز اقتصاد هوش مصنوعی قرار گرفتهاند، اما بازار دیگر آنها را با همان ارزشگذاریهای سنگین گذشته معامله نمیکند.
انویدیا اکنون با نسبت قیمت به سود آیندهنگر ۲۲ برابر، آلفابت با ۱۶ برابر و مایکرون با تنها ۶ برابر معامله میشوند؛ در حالی که هر سه شرکت همچنان از رشد قابل توجه درآمد و سود برخوردارند.
البته پایین بودن نسبت قیمت به سود به تنهایی به معنای ارزندگی قطعی یک سهم نیست. سرعت رشد آینده، میزان سرمایهگذاری مورد نیاز، رقابت، چرخه صنعت و پایداری حاشیه سود همچنان باید در کنار ارزشگذاری بررسی شوند.
با این حال، فاصله میان عملکرد عملیاتی این شرکتها و افت ارزشگذاری آنها، یکی از مهمترین تغییرات اخیر در بازار سهام هوش مصنوعی است.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
