چرا آمازون و TSMC، دو انتخاب محبوب مدیران میلیاردر برای سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی است؟

رونق هوش مصنوعی در سال‌های اخیر نه‌تنها شرکت‌های فناوری، بلکه ساختار سرمایه‌گذاری در بازار سهام را نیز تحت تأثیر قرار داده است. حجم سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های هوش مصنوعی به اندازه‌ای افزایش یافته که بسیاری از سرمایه‌گذاران آن را مهم‌ترین روند فناوری پس از گسترش اینترنت می‌دانند. در چنین شرایطی، بررسی پرتفوی مدیران سرمایه‌گذاری بزرگ می‌تواند تصویری از شرکت‌هایی ارائه دهد که سرمایه‌گذاران حرفه‌ای آنها را در زنجیره ارزش هوش مصنوعی مهم می‌دانند.

بررسی گزارش‌های فصلی فرم ۱۳F نشان می‌دهد که در میان نزدیک به ۲۰ مدیر سرمایه‌گذاری میلیاردر، دو شرکت بیش از سایر گزینه‌ها در میان چهار دارایی بزرگ آنها تکرار شده‌اند: آمازون و شرکت صنایع نیمه‌رسانای تایوان (TSMC). نکته قابل توجه آن است که این دو شرکت، برخلاف انتظار رایج، نه انویدیا و نه آلفابت هستند؛ بلکه هرکدام در بخش متفاوتی از زنجیره هوش مصنوعی نقش دارند.

چرا آمازون مورد توجه مدیران بزرگ سرمایه‌گذاری است؟

آمازون در نگاه نخست بیشتر با تجارت الکترونیکی شناخته می‌شود، اما موتور اصلی رشد سودآوری این شرکت در سال‌های اخیر به بخش رایانش ابری آن، یعنی AWS، مرتبط بوده است.

پیش از شتاب گرفتن موج هوش مصنوعی مولد، AWS معمولاً رشد درآمدی در محدوده دهه بالای درصدی داشت. اما افزایش تقاضا برای آموزش و اجرای مدل‌های هوش مصنوعی و توسعه زیرساخت‌های محاسباتی باعث شده رشد این بخش به شکل محسوسی افزایش پیدا کند. در سه‌ماهه منتهی به ژوئن ۲۰۲۶، درآمد AWS نسبت به سال قبل ۳۷ درصد افزایش یافت؛ بالاترین نرخ رشد این بخش طی ۱۸ فصل گذشته.

اهمیت AWS تنها به رشد درآمد محدود نمی‌شود. این بخش حاشیه سود بسیار بالاتری نسبت به فعالیت‌های تجارت الکترونیکی آمازون دارد و در نتیجه سهم آن از سود عملیاتی شرکت به‌مراتب بیشتر از سهم آن در فروش است. در نیمه نخست سال ۲۰۲۶، AWS کمتر از ۲۱ درصد از فروش خالص آمازون را به خود اختصاص داد، اما حدود ۶۰ درصد از سود عملیاتی شرکت را ایجاد کرد.

همین ترکیب، آمازون را به یکی از مهم‌ترین بازیگران بخش کاربردهای تجاری هوش مصنوعی تبدیل کرده است؛ شرکتی که می‌تواند هم از افزایش تقاضا برای خدمات ابری و هم از توسعه مدل‌های هوش مصنوعی و ابزارهای مرتبط با آنها بهره ببرد.

جایگاه آمازون در پرتفوی میلیاردرها

بررسی چهار دارایی اصلی مدیران سرمایه‌گذاری نشان می‌دهد آمازون در میان دارایی‌های اصلی حداقل پنج سرمایه‌گذار بزرگ قرار گرفته است. آمازون بزرگ‌ترین دارایی دیوید تپر در آپالوسا، بزرگ‌ترین دارایی ست کلارمن در باوپست و دومین دارایی چیس کولمن در تایگر گلوبال و دن لوب در ترد پوینت بوده است. همچنین این سهم چهارمین دارایی بزرگ بیل اَکمن در پرشینگ اسکوئر محسوب می‌شود.

این تمرکز را می‌توان از زاویه‌ای فراتر از صرفاً رشد هوش مصنوعی تحلیل کرد. آمازون در واقع هم‌زمان در چند بازار بزرگ حضور دارد و AWS تنها یکی از موتورهای ارزش‌آفرینی آن است. بنابراین سرمایه‌گذار با خرید سهام آمازون صرفاً روی یک روند فناورانه واحد سرمایه‌گذاری نمی‌کند؛ بلکه در معرض تجارت الکترونیکی، تبلیغات دیجیتال، رایانش ابری و زیرساخت‌های هوش مصنوعی قرار می‌گیرد.

“

«از منظر تحلیلی، اهمیت انتخاب آمازون و TSMC بیش از آنکه در «محبوبیت» آنها میان مدیران میلیاردر باشد، در جایگاه ساختاری این دو شرکت در اقتصاد هوش مصنوعی نهفته است. یکی در سمت تقاضا و زیرساخت محاسبات ابری از رشد مدل‌های هوش مصنوعی بهره می‌برد و دیگری در سمت عرضه، گلوگاه‌های تولید و بسته‌بندی تراشه را در اختیار دارد. این تفاوت نشان می‌دهد که برای ارزیابی فرصت‌های سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، تمرکز صرف بر سازندگان مدل یا پردازنده کافی نیست؛ بخش قابل توجهی از ارزش اقتصادی این تحول می‌تواند در لایه‌های زیرساختی و شرکت‌هایی شکل بگیرد که بدون آنها توسعه ظرفیت محاسباتی اساساً امکان‌پذیر نیست. در نهایت، آنچه باید زیر نظر قرار گیرد نه صرفاً رشد تقاضای هوش مصنوعی، بلکه پایداری سرمایه‌گذاری زیرساختی، بازده سرمایه و توانایی شرکت‌ها برای تبدیل این موج سرمایه‌گذاری به جریان نقدی پایدار است.»

بابک شیری

TSMC؛ ستون سخت‌افزاری هوش مصنوعی

در سوی دیگر این زنجیره، TSMC قرار دارد؛ شرکتی که برخلاف آمازون بیشتر در بخش زیرساخت سخت‌افزاری هوش مصنوعی نقش دارد. رشد سریع مراکز داده مجهز به شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی به ظرفیت تولید تراشه و همچنین فناوری‌های پیشرفته بسته‌بندی آنها وابسته است. یکی از مهم‌ترین این فناوری‌ها، CoWoS است که امکان اتصال پردازنده‌های گرافیکی و حافظه‌های با پهنای باند بالا را فراهم می‌کند.

این فناوری برای انتقال سریع داده میان اجزای سامانه‌های هوش مصنوعی اهمیت زیادی دارد و افزایش تقاضا برای شتاب‌دهنده‌های هوش مصنوعی، نیاز به ظرفیت CoWoS را نیز افزایش داده است. برآوردهای ارائه‌شده در گزارش منبع نشان می‌دهد ظرفیت CoWoS شرکت TSMC از حدود ۶۷۵ هزار ویفر در سال ۲۰۲۵ می‌تواند به ۱.۲۷۵ میلیون ویفر در سال ۲۰۲۶ و حدود ۲.۳۱ میلیون ویفر در سال ۲۰۲۷ برسد.

افزایش ظرفیت در شرایطی اتفاق می‌افتد که تقاضای شرکت‌های بزرگ فناوری برای تراشه‌های پیشرفته همچنان در حال رشد است. بنابراین TSMC در بخش مهمی از زنجیره‌ای قرار گرفته که توسعه مراکز داده هوش مصنوعی بدون آن با محدودیت مواجه خواهد شد.

چرا TSMC فقط یک سهم هوش مصنوعی نیست؟

یکی از مهم‌ترین ویژگی‌های TSMC برای سرمایه‌گذاران، این است که ارزش آن تنها به رونق هوش مصنوعی وابسته نیست. این شرکت یکی از بازیگران اصلی تولید تراشه‌های پیشرفته برای پردازنده‌ها، تلفن‌های هوشمند و خودروها نیز محسوب می‌شود. در نتیجه، حتی اگر سرعت سرمایه‌گذاری در زیرساخت هوش مصنوعی کاهش پیدا کند، TSMC همچنان از بازارهای متنوع دیگری برخوردار است.

این ویژگی از منظر مدیریت ریسک اهمیت دارد. شرکت‌هایی که تنها بر یک کاربرد یا فناوری خاص متمرکز هستند، در صورت تغییر چرخه سرمایه‌گذاری ممکن است با افت شدید تقاضا مواجه شوند؛ اما TSMC از یک پایگاه صنعتی گسترده‌تر برخوردار است.

به همین دلیل، قرار گرفتن TSMC در میان دارایی‌های اصلی چند مدیر سرمایه‌گذاری بزرگ را می‌توان نه فقط ناشی از رشد هوش مصنوعی، بلکه ناشی از نقش ساختاری این شرکت در صنعت جهانی نیمه‌رساناها نیز دانست.

در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.