طلا و بازار اوراق قرضه آمریکا هر دو نشانههایی از نگرانی فزاینده جهان نسبت به سیاستهای اقتصادی دولت ترامپ را نشان میدهند و به گفته دزموند لاچمن، عضو ارشد اندیشکده «مؤسسه امریکن اینترپرایز»، احتمالاً یک بحران مالی تمامعیار پیش از تغییر مسیر سیاستی رخ خواهد داد.
لاچمن نوشت: «همانطور که از قناریها در معدن برای هشدار زودهنگام وجود خطر استفاده میشود، جهش چشمگیر قیمت طلا از زمان آغاز دولت ترامپ نیز میتواند هشداری باشد که مشکلات جدی در بازار دلار و اوراق قرضه در راه است.» او که پیشتر مدیر ارشد در بانک سالومون اسمیت بارنی و معاون مدیر بخش سیاستگذاری صندوق بینالمللی پول بوده، افزود: «دولت ترامپ بهتر است به این هشدارها توجه کند و زودتر مسیر سیاستهایش را اصلاح کند تا اعتماد بازار بازگردد. در غیر این صورت باید خودمان را برای آشفتگی واقعی در بازارهای مالی، همزمان با نزدیک شدن به انتخابات میاندورهای سال آینده، آماده کنیم.»
به گفته لاچمن، رشد قیمت طلا در سال ۲۰۲۵ «چیزی کمتر از خارقالعاده» نبوده و فلز زرد از همه داراییهای مالی مهم عملکرد بهتری داشته است. او طعنه زد: «این هم پاسخ به کیـنز که طلا را یک یادگار وحشیانه میدانست. در واقع، از زمانی که آمریکا در سال ۱۹۷۱ خرید طلا با نرخ ۳۵ دلار در هر اونس را کنار گذاشت، قیمت طلا بیش از صد برابر رشد کرده، یعنی به طور میانگین سالانه حدود ۹.۵ درصد.» (جان مینارد کینز، اقتصاددان مشهور، زمانی گفته بود «طلا یک یادگار وحشیانه (barbarous relic) است»؛ یعنی از دیدگاه او، طلا دیگر جایگاه و کارکرد مهمی در اقتصاد مدرن نداشت و نگهداری آن بیشتر به یک سنت منسوخ و بیفایده شباهت داشت.)
او توضیح داد یکی از دلایل اصلی جهش قیمت طلا، ترس از این است که آمریکا بخواهد با ایجاد تورم از زیر بار کوه بدهی عمومی بیرون بیاید. به نوشته او، این ترس بیدلیل هم نیست. قانون تازه کاهش مالیات ترامپ که خودش آن را «صورتحساب بزرگ و زیبا» نامیده، وضعیت مالی عمومی کشور را در مسیر کاملاً ناپایدار قرار داده است. برآورد دفتر بودجه کنگره نشان میدهد کسری بودجه تا جایی که قابل پیشبینی است بالای ۶.۵ درصد باقی میماند و این موضوع باعث میشود نسبت بدهی عمومی به تولید ناخالص داخلی تا سال ۲۰۳۴ به سطحی شبیه یونان یعنی ۱۲۸ درصد برسد.
عامل دیگر، حملات مداوم ترامپ به استقلال بانک مرکزی آمریکاست. لاچمن نوشت: «در شرایطی که تورم بالاتر از هدف ۲ درصدی فدرال رزرو مانده و تعرفههای وارداتی ترامپ هم به تورم دامن میزند، او فشار زیادی به جروم پاول، رئیس فدرال رزرو وارد میکند تا نرخ بهره را ۲ تا ۳ درصد کاهش دهد. ترامپ همچنین در تلاش است اعضای هیئتمدیره فدرال رزرو را با افرادی حامی سیاستهای انبساطی پر کند و جایگزینی برای پاول بگذارد که مطابق خواسته او نرخ بهره را بهطور تهاجمی پایین بیاورد.»
به گفته او، حرکت بانکهای مرکزی جهان به سمت افزایش ذخایر طلا و کاهش اتکا به دلار نیز از عوامل مهم رشد اخیر طلاست. لاچمن گفت: «به نظر میرسد دلیل این کار بیاعتمادی فزاینده به آمریکا بهعنوان یک شریک مالی قابلاعتماد باشد. طی سالهای اخیر آمریکا دلار را بهعنوان سلاحی علیه کشورهایی مثل ایران و روسیه بهکار برده که نگرانی ایجاد کرده شاید این ابزار علیه دیگر کشورها هم استفاده شود. همچنین بانکهای مرکزی از تعرفههای تنبیهی و بیقاعده ترامپ علیه دوستان و دشمنانش و نیز بیتوجهی او به حاکمیت قانون نگران شدهاند.»
او تأکید کرد طلا تنها داراییای نیست که زنگ خطر را به صدا درآورده است. «از ابتدای امسال، ارزش دلار حدود ۱۰ درصد کاهش یافته؛ در حالیکه انتظار میرفت با بالاترین تعرفههای وارداتی صد سال اخیر و اختلاف مثبت نرخ بهره کوتاهمدت به نفع آمریکا تقویت شود. از سوی دیگر، بازار اوراق قرضه هم جایگاه پناهگاه امن خود را از دست داده و دیگر سرمایهگذاران در زمان آشفتگی بازار به اوراق خزانه آمریکا هجوم نمیآورند.»
او در پایان با اشاره به گفته اقتصاددان فقید MIT، رودی دورنبوش، نوشت: «بحرانهای مالی خیلی بیشتر از آنچه فکر میکنید طول میکشند تا شکل بگیرند، اما وقتی شروع شوند بسیار سریعتر از آنچه تصور میکنید شدت میگیرند.»
لاچمن نتیجه گرفت: «نشانههای هشداردهنده روشنی وجود دارد که سرمایهگذاران به اقتصاد آمریکا بیاعتماد شدهاند؛ از بازار طلا و دلار گرفته تا اوراق. بنابراین دولت ترامپ بهتر است در سیاستهای اقتصادیاش تجدیدنظر کند. اما من توصیه نمیکنم پیش از وقوع یک بحران واقعی بازار، روی این تغییر حساب باز کنید.»
در پایان نیز گزارش شد که پس از نوسان شدید طلا در واکنش به آمار بالاتر از انتظار تورم مصرفکننده، قیمت آن دوباره روندی صعودی و باثبات به خود گرفته است.
