تنش‌ها در تنگه هرمز با انتشار ادعایی تازه از سوی سپاه پاسداران وارد مرحله نگران‌کننده‌تری شده است. سپاه می‌گوید چهار نفتکش پس از برخورد با مین‌های دریایی در جنوب تنگه هرمز منهدم شده‌اند و همچنان در آتش می‌سوزند؛ همچنین دو شناور دیگر توقیف شده‌اند. این ادعا هنوز به‌طور مستقل تأیید نشده، اما در صورت صحت می‌تواند نگرانی‌ها درباره امنیت کشتیرانی و عرضه جهانی نفت را به‌شدت افزایش دهد.

سپاه از برخورد چهار نفتکش با مین‌های دریایی خبر داد

سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرده است چهار نفتکش در جنوب تنگه هرمز پس از برخورد با مین‌های دریایی منهدم شده‌اند. بر اساس این بیانیه، نفتکش‌ها همچنان در آتش می‌سوزند و دو شناور دیگر نیز توقیف شده‌اند.

با این حال، جزئیات مهمی از این حادثه هنوز مشخص نیست. سپاه نام کشتی‌ها، شرکت‌های مالک، پرچم ثبت‌شده، نوع محموله و موقعیت دقیق برخورد با مین‌ها را اعلام نکرده است.

همچنین در زمان انتشار این گزارش، تأیید مستقلی از سوی مراجع دریانوردی، نهادهای امنیت دریایی یا شرکت‌های مالک شناورها منتشر نشده بود. مشخص نیست آیا این حادثه تلفات انسانی داشته یا علت توقیف دو شناور دیگر چه بوده است.

مین‌های دریایی چه خطری برای کشتیرانی در تنگه هرمز دارند؟

در صورت تأیید این گزارش، استفاده از مین‌های دریایی می‌تواند سطح تهدید علیه کشتیرانی را به شکل قابل‌توجهی افزایش دهد.

برخلاف حمله مستقیم به یک کشتی مشخص، مین‌های دریایی ممکن است هر شناوری را که از محدوده آلوده عبور می‌کند تهدید کنند. شناسایی و پاک‌سازی آن‌ها نیز دشوار و زمان‌بر است.

چنین شرایطی حتی کشتی‌هایی را که ارتباط مستقیمی با درگیری ندارند، با ریسک مواجه می‌کند. در نتیجه، شرکت‌های کشتیرانی ممکن است عبور از منطقه را متوقف یا محدود کنند و شرکت‌های بیمه نیز پریمیوم ریسک جنگ را افزایش دهند.

در این سناریو، پیامد حادثه فقط به نفتکش‌های آسیب‌دیده محدود نخواهد بود؛ بلکه افزایش هزینه حمل‌ونقل، کاهش تردد شناورها و تأخیر در انتقال محموله‌های انرژی نیز می‌تواند به مشکلات بازار نفت اضافه شود.

گزارش جدید در میانه مذاکرات ایران و آمریکا منتشر شد

ادعای سپاه در شرایطی منتشر شده که تلاش‌های دیپلماتیک برای کاهش تنش میان ایران و آمریکا همچنان ادامه دارد، اما دو طرف درباره شرایط پایان جنگ اختلافات جدی دارند.

یک مقام ارشد ایرانی پیش‌تر به رویترز گفته بود تهران و واشنگتن هنوز با توافق فاصله زیادی دارند. ایران بازگشایی تنگه هرمز را به لغو تحریم‌های نفتی، پایان محاصره دریایی بنادر ایران و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده مشروط کرده است.

قطر نیز اعلام کرده بود دو طرف در حال بررسی پیشنهادهای میانجی‌ها هستند. پیش‌تر یک مقام مطلع از مذاکرات گفته بود انتظار می‌رود پاسخ تهران و واشنگتن طی ۳۶ ساعت آینده ارائه شود؛ هرچند یک مقام ارشد ایرانی تأکید کرده بود برای تبادل پیام‌ها ضرب‌الاجل مشخصی تعیین نشده است.

این حادثه می‌تواند فضای مذاکرات را پیچیده‌تر کند و احتمال گسترش رویارویی نظامی را افزایش دهد.

حملات آمریکا به قشم و افزایش نگرانی از گسترش درگیری

تنها چند ساعت پیش از انتشار ادعای سپاه، نیروهای آمریکایی حملات محدودی به جزیره قشم انجام داده بودند.

یک مقام آمریکایی این عملیات را اقدامی دفاعی توصیف کرده و گفته بود مواضع موشک‌های زمین‌به‌هوایی که علیه دارایی‌های آمریکا استفاده شده بودند، هدف قرار گرفته‌اند. واشنگتن همچنین تأکید کرده بود این حملات به معنای بازگشت به جنگ گسترده نیست.

دونالد ترامپ نیز گفته بود آمریکا برای اقدام نظامی آماده است، اما ممکن است نیازی به حمله دوباره وجود نداشته باشد. در مقابل، بنیامین نتانیاهو از احتمال اقدام نظامی اسرائیل در روزهای آینده سخن گفته بود.

اکنون ادعای برخورد نفتکش‌ها با مین‌های دریایی، در صورت تأیید، می‌تواند خطر گسترش درگیری را از سطح حملات محدود به تهدید مستقیم و گسترده علیه مسیرهای کشتیرانی منتقل کند.

آیا قیمت نفت دوباره صعودی می‌شود؟

قیمت نفت در معاملات اولیه روز چهارشنبه بازار آسیا کاهش یافته بود؛ زیرا سرمایه‌گذاران همچنان به نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا و احتمال پیشرفت مذاکرات ایران و واشنگتن توجه داشتند.

اما ادعای تازه سپاه می‌تواند تمرکز بازار را دوباره از تحولات سیاسی و دیپلماتیک به ریسک واقعی اختلال در عرضه نفت منتقل کند.

در صورت تأیید برخورد چهار نفتکش با مین‌های دریایی، احتمال افزایش دوباره صرف ریسک ژئوپلیتیکی در قیمت نفت برنت وجود دارد. همچنین افزایش هزینه بیمه جنگی و نرخ حمل نفتکش‌ها می‌تواند فشار بیشتری بر بازار انرژی وارد کند.

از سوی دیگر، شرکت‌های انرژی ممکن است از افزایش قیمت نفت حمایت شوند، در حالی که تشدید ریسک‌گریزی می‌تواند بر بازارهای سهام و سایر دارایی‌های پرریسک فشار وارد کند.

عامل تعیین‌کننده در ساعات آینده، تأیید مستقل حادثه و مشخص‌شدن ابعاد آن خواهد بود. اطلاعات مراجع امنیت دریایی، شرکت‌های کشتیرانی و مالکان نفتکش‌ها می‌تواند مشخص کند آیا با یک اختلال محدود روبه‌رو هستیم یا تهدیدی گسترده‌تر برای عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز شکل گرفته است.