رقابت در صنعت تراشههای هوش مصنوعی به یکی از مهمترین نبردهای بازار فناوری تبدیل شده است. در یک سوی این رقابت، NVIDIA قرار دارد؛ شرکتی که با تسلط بر بازار پردازندههای شتابدهنده هوش مصنوعی، به نماد اصلی موج AI تبدیل شده است. در سوی دیگر، Intel قرار دارد که پس از چند سال بحران و عقبماندگی، تلاش میکند با یک برنامه بازسازی گسترده دوباره جایگاه خود را در صنعت نیمههادیها بازیابد.
اگرچه هر دو شرکت از رشد هوش مصنوعی بهره بردهاند، اما مسیر سهام آنها در بازار کاملاً متفاوت بوده است. سهام اینتل در یک سال گذشته بیش از چهار برابر شده، در حالی که رشد سهام انویدیا حدود ۲۰ درصد بوده است.
اکنون سؤال اصلی سرمایهگذاران این است: آیا بازگشت اینتل میتواند آن را به گزینه جذابتری برای سه سال آینده تبدیل کند، یا سلطه انویدیا بر زیرساخت هوش مصنوعی همچنان مزیت اصلی بازار خواهد بود؟
- انویدیا همچنان حدود ۸۰ درصد بازار شتابدهندههای هوش مصنوعی را در اختیار دارد.
- اینتل با رشد سهام خود در یک سال گذشته، توجه سرمایهگذاران به داستان احیا (Turnaround) را جلب کرده است.
- ورود انویدیا به بازار پردازندههای سرور میتواند فشار بیشتری بر سهم بازار اینتل وارد کند.
- با وجود رشد شدید، ارزشگذاری انویدیا همچنان پایینتر از اینتل است.
- برای افق سهساله، مزیت رشد انویدیا همچنان مهمترین عامل تصمیمگیری سرمایهگذاران است.
انویدیا؛ رهبر بلامنازع زیرساخت هوش مصنوعی
موفقیت انویدیا در بازار هوش مصنوعی نتیجه سرمایهگذاری زودهنگام این شرکت روی پردازندههای گرافیکی (GPU) و اکوسیستم نرمافزاری CUDA بوده است.
در حال حاضر، این شرکت حدود ۸۰ درصد بازار شتابدهندههای هوش مصنوعی را در اختیار دارد؛ بازاری که شامل کارتهای گرافیکی، پردازندههای سرور و تراشههای اختصاصی AI میشود.
در مقابل، اینتل نتوانست در دوره انفجار تقاضا برای GPUهای هوش مصنوعی سهم قابلتوجهی به دست آورد و بخش بزرگی از فرصت اولیه بازار را از دست داد.
اما مزیت انویدیا فقط به GPU محدود نمیشود. این شرکت اکنون در حال گسترش فعالیت خود به بازار پردازندههای مرکزی سرور (CPU) است؛ بازاری که سالها تحت سلطه اینتل بوده است.
انویدیا قصد دارد پردازنده سرور Vera را بهصورت مستقل عرضه کند و انتظار دارد این محصول در سال ۲۰۲۶ حدود ۲۰ میلیارد دلار درآمد ایجاد کند.
این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا بازار پردازندههای سرور یکی از آخرین سنگرهای اصلی اینتل محسوب میشود.
ورود انویدیا به قلمرو سنتی اینتل
بر اساس برآوردهای Mercury Research، اینتل در سهماهه نخست سال ۲۰۲۶ بیش از دو سوم بازار پردازندههای سرور را در اختیار داشته است.
با این حال، این شرکت طی سالهای اخیر بخشی از سهم خود را به AMD واگذار کرده و اکنون با ورود انویدیا با یک تهدید جدید مواجه است.
بخش مرکز داده و هوش مصنوعی اینتل (DCAI) در سهماهه نخست سال درآمدی حدود ۵.۱ میلیارد دلار ثبت کرده که نسبت به سال قبل ۲۲ درصد رشد داشته است.
اما انویدیا تنها برای یک محصول جدید خود یعنی پردازنده سرور Vera، هدف درآمدی مشابهی را دنبال میکند؛ موضوعی که نشان میدهد مقیاس رشد این دو شرکت در حوزه AI فاصله زیادی دارد.
علاوه بر این، انویدیا در حوزههای جدیدی مانند هوش مصنوعی فیزیکی (Physical AI) نیز در حال توسعه فعالیت است و برای پردازندههای نسل جدید Blackwell و Vera Rubin در سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ فرصت درآمدی بالقوهای تا حدود ۱ تریلیون دلار در نظر گرفته است.
ارزشگذاری؛ مزیت پنهان انویدیا
یکی از مهمترین نکات در مقایسه این دو شرکت، تفاوت ارزشگذاری آنهاست.
با وجود رشد چشمگیر سهام انویدیا در سالهای اخیر، این شرکت همچنان با نسبت قیمت به سود آینده (Forward P/E) حدود ۲۳ برابر معامله میشود.
در مقابل، سهام اینتل پس از جهش اخیر با نسبت قیمت به سود آینده حدود ۱۱۰ برابر معامله میشود.
این اختلاف نشان میدهد سرمایهگذاران بخش زیادی از موفقیت آینده اینتل را پیشخور کردهاند، در حالی که انویدیا با وجود رشد سریعتر، همچنان ارزشگذاری منطقیتری دارد.
سناریوی احتمالی سه سال آینده
اگر انویدیا طی سه سال آینده به سود هر سهم حدود ۱۵.۹۸ دلار برسد و بازار آن را با نسبت P/E حدود ۲۵ ارزشگذاری کند، قیمت سهم میتواند به محدوده ۴۰۰ دلار برسد؛ یعنی تقریباً دو برابر سطح فعلی.
در مقابل، اگر اینتل به سود هر سهم حدود ۲.۴۵ دلار برسد و با همین نسبت ارزشگذاری شود، قیمت سهم حدود ۷۱ دلار خواهد بود؛ رقمی که حتی پایینتر از قیمت فعلی آن قرار میگیرد.
این یعنی اینتل برای ادامه رشد سهام خود احتمالاً نیاز دارد بازار ارزشگذاری بالاتری برای آن قائل شود، در حالی که انویدیا میتواند تنها با ادامه رشد عملیاتی، بازده بیشتری ایجاد کند.
آیا اینتل دیگر جذاب نیست؟
رشد اخیر اینتل نشان میدهد بازار به داستان احیای این شرکت علاقهمند شده است. تلاش برای کاهش زیانها، توسعه تراشههای AI و سرمایهگذاری در تولید نیمههادی میتواند در بلندمدت ارزشآفرین باشد.
اما مشکل اصلی اینجاست که اینتل باید همزمان در چند جبهه رقابت کند:
- بازپسگیری سهم بازار از AMD در پردازندههای سنتی
- رقابت با انویدیا در هوش مصنوعی
- موفقیت در کسبوکار تولید تراشه برای دیگر شرکتها (Foundry)
در مقابل، انویدیا در حال حاضر از یک اکوسیستم کامل شامل سختافزار، نرمافزار و شبکه مشتریان بزرگ برخوردار است.
“
«رشد چهاربرابری سهام اینتل در یک سال گذشته نشان میدهد بازار به احتمال احیای این شرکت امیدوار شده است، اما سرمایهگذاری بلندمدت در صنعت هوش مصنوعی همچنان به مزیت رقابتی پایدار وابسته است. انویدیا با کنترل بخش عمده بازار شتابدهندههای AI، ورود به بازار پردازندههای سرور و توسعه نسل جدید تراشههای هوش مصنوعی، همچنان موقعیت قدرتمندتری دارد. سؤال اصلی دیگر فقط رشد درآمد نیست؛ بلکه این است که کدام شرکت میتواند اکوسیستم هوش مصنوعی آینده را کنترل کند. در شرایط فعلی، انویدیا با ترکیب رشد بالاتر و ارزشگذاری پایینتر نسبت به اینتل، گزینه جذابتری برای افق سهساله به نظر میرسد.»
بابک شیری
