اپراتورهای ماینینگ بیتکوین بهطور فزایندهای در حال ورود به حوزه میزبانی هوش مصنوعی (AI hosting) هستند تا از فشار ناشی از افت درآمد و کاهش سود استخراج بیتکوین بکاهند.
در پی سقوط ۲۰ میلیارد دلاری بازار بیتکوین، اپراتورهای استخراج حجم عظیمی از داراییهای خود را به صرافیها منتقل کردهاند؛ نشانهای رایج از اینکه فشار فروش در حال افزایش است.
بر اساس دادههای CryptoQuantدرتاریخ ۹ تا ۱۵ اکتبر کیفپولهای ماینینگ بیش از ۵۱ هزار بیتکوین معادل بیش از ۵.۶ میلیارد دلار تنها به صرافی بایننس منتقل کردهاند. بزرگترین انتقال روزانه، مربوط به ۱۱ اکتبر با بیش از ۱۴ هزار بیتکوین بود؛ رقمی که بزرگترین واریز ماینرها ازما جولای ۲۰۲۴ تاکنون به شمار میآید.
فروش ذخایر
چنین جهشهایی معمولاً بیدلیل و جدا از بقیهی تحولات بازار اتفاق نمیافتند. این رفتارها اغلب زمانی دیده میشوند که ماینرها برای پوشش هزینههای روبهافزایش یا محافظت در برابر نوسانات قیمت، به نقدینگی نیاز پیدا میکنند.
تحلیلگران این جابهجاییها را سیگنالی نزولی در دادههای آنچین میدانند؛ نشانهای از اینکه ماینرها از مرحلهی انباشت بلندمدت خارج شده و خود را برای فروش آماده میکنند.
یک پژوهشگر بلاکچین با نام ArabChain توضیح میدهد که انتقالهای بزرگ از کیفپولهای ماینر معمولاً به دو معناست
۱. فروش مستقیم داراییها
۲.آمادهسازی برای دریافت وام با وثیقهگذاری بیتکوین.
به گفتهی او:
“گاهی ماینرها، کوینهای خود را برای استفاده بهعنوان وثیقه در قراردادهای مشتقه یا تأمین مالی به صرافیها منتقل میکنند. در برخی موارد هم این انتقالها صرفاً جابهجاییهای فنی هستند یعنی انتقال میان کیفپولهای مرتبط با شرکتهای استخراج و پلتفرمهای معاملاتی برای دلایل عملیاتی یا الزامات نظارتی.”
تغییر رفتار ماینرها، نقطهی عطفی برای صنعت
این تغییر رفتار را میتوان نقطهی عطفی برای صنعت ماینینگ دانست. در بیشتر ماههای سال جاری، ماینرها بهطور پیوسته در حال انباشت بیتکوین بودند و امیدوار بودند کاهش پاداش شبکه پس از هاوینگ باعث رشد قیمت شود.
اما حالا ورق برگشته؛ فشار ناشی از کاهش حاشیه سود و افزایش سختی شبکه باعث شده ماینرها محتاطتر شوند و برای حفظ جریان نقدی به سمت فروش حرکت کنند.
رقابت سختتر برای هر بلاک
سختی استخراج بیتکوین، معیاری که نشان میدهد یافتن بلاک جدید چقدر دشوار است، درماه سپتامبر، پس از هفت دورهی متوالی افزایش، به بالای ۱۵۰ تریلیون رسید و رکورد جدیدی ثبت کرد.
بر اساس دادههای Cloverpool، آخرین دوره که با بلاک شمارهی ۹۱۹۲۹۶ به پایان رسید، پس از ماهها فشار صعودی، سرانجام ۲٫۷۳٪ کاهش داشت و تنها کمی از فشار بر ماینرها کاست.
سختی شبکه تقریباً هر دو هفته یکبار تنظیم میشود تا اطمینان حاصل شود بلاکها با میانگین فاصلهی حدود ۱۰ دقیقه استخراج میشوند. افزایش سختی یعنی دستگاههای بیشتری در رقابت برای پاداش بلاک حضور دارند، و کاهش آن نشان میدهد برخی از ماینرهای ضعیفتر دستگاههای خود را خاموش کردهاند. با این حال، حتی این افت جزئی هم تأثیری در بهبود سودآوری نداشته است.
طبق دادههای Hashrate Index، درآمد ماینرها از هر ترراهش قدرت پردازشی، معروف به «هشپرایس»، اکنون به حدود ۴۵ دلار رسیده و پایینترین سطح از آوریل است.
در این حین، کارمزد تراکنشها که معمولاً میتواند کاهش پاداش استخراج را جبران کند، به شدت سقوط کرده است. میانگین کارمزد هر بلاک در سال ۲۰۲۵ تنها ۰٫۰۳۶ بیتکوین بوده که ضعیفترین رقم از سال ۲۰۱۰ تا امروزاست.
جاران ملروند، تحلیلگر ماینینگ بیتکوین میگوید:
“پارادوکس این است که بسیاری از ماینرهای بیتکوین کاملاً کارمزد تراکنشها را نادیده میگیرند. به نظر میرسد کسی حتی در مورد آن حرف نمیزند. در عرض تنها یک دهه، این کارمزدها تقریباً تنها منبع درآمد شما خواهند بود.”
با هاوینگ بیتکوین در آوریل که پاداش هر بلاک را به ۳٫۱۲۵ بیتکوین کاهش داد، ماینرها در شرایطی رقابت میکنند که هر واحد قدرت پردازشی اضافه، حاشیه سود کل را کاهش میدهد.
بسیاری از واحدهای کوچکتر همین حالا نیز در شرایط زیاندهی قرار دارند، بهویژه آنهایی که از دستگاههای قدیمی و کمبازده استفاده میکنند.
هوش مصنوعی یک راه نجات
شرکتهای بزرگ ماینینگ یک گزینه سودآور با حاشیه سود بسیار پایین در میزبانی هوش مصنوعی و محاسبات با عملکرد بالا (HPC) یافتهاند.
در یک سال گذشته شرکتهایی مانند Core Scientific زیرساختهای عظیم مراکز داده خود را بازطراحی کردهاند؛ این مراکز پیشتر برای قدرت برق، خنکسازی و اتصال فیبر نوری بهینه شده بودند و اکنون میتوانند پردازشهای سنگین هوش مصنوعی را هم میزبانی کنند.
Hashlabs گزارش داده که یک سایت ماینینگ ۱ مگاواتی که دستگاههای بهینه با مصرف حدود ۲۰ ژول به ازای هر ترراهش (J/TH) را اجرا میکند، میتواند سالانه حدود ۸۹۶ هزار دلار درآمد ایجاد میکند، با این فرض که قیمت هر BTC برابر ۱۰۰ هزار دلار باشد.
با این حال، وقتی همان یک مگاوات به مشتریان AI برای پردازشهای سنگین واگذار شود، میتواند سالانه تا ۱٫۴۶ میلیون دلار درآمد ثابت و قراردادی به همراه داشته باشد.
نیکو اسمید، مؤسس Digital Mining Solutions میگوید:
“ظهور هوش مصنوعی و محاسبات با عملکرد بالا (HPC) در حال تحول چشمگیر در فضای محاسبات جهانی است و ماینرهای بیتکوین بهطور مستقیم تأثیر آن را احساس میکنند. صنعتی که ابتدا جدا از هم بودند، اکنون برای منابع حیاتی مشترک مانند برق، زیرساخت، نیروی انسانی و سرمایه رقابت میکنند.”
این تغییر مسیر به معنای ترک بیتکوین نیست؛ ماینرها در حال گسترش کاربرد همان زیرساختهایی هستند که پیشتر امنیت شبکه را تأمین میکردند تا در فضای گستردهتر محاسبات فعالیت کنند.
ماینرها میتوانند در قراردادهای میزبانی (hosting contracts) باقی بمانند و نقدینگی خود را حفظ کنند تا برای چرخه بعدی صعود بازار رمزارز آماده باشند.
پیامدها برای بیتکوین
در کوتاهمدت، روشن است که فروش ماینرها فشار بیشتری بر بازاری که پیشتر شکننده بوده وارد میکند.
گذشتهي بیتکوین نشان میدهد که ورود مستمر داراییها از کیفپولهای ماینرها معمولاً قبل از دورههای تثبیت یا تسلیم بازار اتفاق میافتد. اما دربلندمدت میتواند پیامدهای مهمتری داشته باشد.
اگر مراکز ماینینگ به مراکز داده ترکیبی AIوکریپتو تبدیل شوند، مدل امنیتی بیتکوین که به پاداشهای ثابت و هشپاور مستمر وابسته است، ممکن است با تغییرات ساختاری مواجه شود.
کاهش سودآوری از پاداشهای بلاک میتواند باعث شود هشریت بیتکوین بیش از پیش وابسته به شرکتهایی باشد که کسبوکار اصلیشان صرفاً استخراج بیتکوین نیست.
