آیا قراردادهای میلیارددلاری هوش مصنوعی می‌توانند اوراکل را به غول بعدی بازار تبدیل کنند؟

رشد سریع درآمد، جهش کسب‌وکار ابری، افزایش قراردادهای مرتبط با هوش مصنوعی و ارزش‌گذاری نسبتاً پایین، سهام اوراکل را به یکی از گزینه‌های قابل‌توجه بازار فناوری تبدیل کرده است. این شرکت در شرایطی وارد مرحله جدیدی از رشد شده که تقاضا برای زیرساخت‌های هوش مصنوعی با سرعتی بیشتر از ظرفیت عرضه بسیاری از شرکت‌های فناوری در حال افزایش است.

اوراکل که برای سال‌ها بیشتر به‌عنوان یک غول قدیمی نرم‌افزاری شناخته می‌شد، اکنون در حال تبدیل شدن به یکی از بازیگران مهم زیرساخت هوش مصنوعی است. رشد بخش ابری، قراردادهای بزرگ مراکز داده و افزایش تعهدات درآمدی آینده، تصویری متفاوت از آینده این شرکت ارائه می‌دهد؛ تصویری که باعث شده برخی سرمایه‌گذاران بزرگ و مؤسسات مالی معتبر نیز نسبت به سهام آن دیدگاه مثبتی داشته باشند.

رشد اوراکل دیگر فقط یک داستان نرم‌افزاری نیست

در سال‌های گذشته، بخش مهمی از جذابیت اوراکل به پایگاه گسترده مشتریان سازمانی، نرم‌افزارهای پایگاه داده و قراردادهای بلندمدت آن با شرکت‌های بزرگ مربوط می‌شد. اما ورود اقتصاد جهانی به عصر هوش مصنوعی، معادله را تغییر داده است.

شرکت‌های فعال در حوزه هوش مصنوعی برای آموزش و اجرای مدل‌های بزرگ به حجم عظیمی از توان پردازشی، فضای ذخیره‌سازی و زیرساخت ابری نیاز دارند. همین روند باعث شده شرکت‌هایی مانند اوراکل که توانایی تأمین زیرساخت محاسباتی در مقیاس بزرگ را دارند، از موج سرمایه‌گذاری هوش مصنوعی بهره‌مند شوند.

اعداد مالی اخیر اوراکل نیز این تغییر را به‌خوبی نشان می‌دهد.

در سه‌ماهه چهارم سال مالی که در ماه مه به پایان رسید، درآمد اوراکل با رشد ۲۱ درصدی نسبت به سال گذشته به ۱۹.۲ میلیارد دلار رسید. سود هر سهم تعدیل‌شده نیز با رشد ۲۴ درصدی به ۲.۱۱ دلار افزایش یافت.

اما مهم‌تر از این اعداد، عملکرد بخش ابری بود.

رشد ۴۷ درصدی درآمد ابری

درآمد کل خدمات ابری اوراکل در سه‌ماهه چهارم با رشد ۴۷ درصدی نسبت به سال گذشته به ۹.۹ میلیارد دلار رسید. این رشد برای شرکتی در ابعاد اوراکل بسیار قابل‌توجه است؛ زیرا هرچه پایه درآمدی یک شرکت بزرگ‌تر می‌شود، حفظ نرخ‌های رشد بالا دشوارتر خواهد بود.

در اینجا هوش مصنوعی نقش مهمی ایفا می‌کند. افزایش تقاضا برای خدمات ابری، بخش قابل‌توجهی از رشد جدید اوراکل را به خود اختصاص داده و شرکت اعلام کرده است که بخش عمده افزایش تعهدات درآمدی در سه‌ماهه سوم و چهارم، ناشی از قراردادهای بزرگ مرتبط با هوش مصنوعی بوده است. این موضوع اهمیت زیادی دارد؛ زیرا قراردادهای بزرگ زیرساختی معمولاً درآمد شرکت را برای سال‌های آینده قابل پیش‌بینی‌تر می‌کنند.

به بیان ساده، اوراکل تنها از رشد فعلی هوش مصنوعی درآمد کسب نمی‌کند؛ بلکه در حال فروش ظرفیت زیرساختی موردنیاز برای توسعه این صنعت در سال‌های آینده است.

عددی که بیش از درآمد توجه بازار را جلب کرده است

یکی از مهم‌ترین شاخص‌های گزارش اخیر اوراکل، میزان «تعهدات عملکردی باقی‌مانده» یا RPO است؛ رقمی که شامل درآمدهای قراردادی آینده و سفارش‌هایی می‌شود که هنوز به درآمد شناسایی‌شده تبدیل نشده‌اند. RPO اوراکل در سه‌ماهه چهارم با جهشی بسیار بزرگ، ۳۶۳ درصد نسبت به سال قبل افزایش یافت و به ۶۳۸ میلیارد دلار رسید. این رقم از آن جهت اهمیت دارد که می‌تواند تصویری از تقاضای آینده برای خدمات شرکت ارائه کند.

البته نباید کل ۶۳۸ میلیارد دلار را به‌عنوان درآمد قطعی و فوری سال آینده در نظر گرفت. این رقم نشان‌دهنده تعهدات قراردادی آینده است و تحقق آن به زمان‌بندی اجرای قراردادها و شرایط کسب‌وکار بستگی دارد. با این حال، رشد ۳۶۳ درصدی آن نشان می‌دهد حجم قراردادهایی که مشتریان برای دریافت خدمات اوراکل در آینده متعهد شده‌اند، به شکل کم‌سابقه‌ای افزایش یافته است.

مهم‌تر اینکه خود شرکت اعلام کرده بخش عمده افزایش RPO در دو فصل پایانی سال مالی، نتیجه قراردادهای بزرگ هوش مصنوعی بوده است. در نتیجه، اگر موج سرمایه‌گذاری در زیرساخت هوش مصنوعی ادامه پیدا کند، اوراکل می‌تواند در سال‌های آینده از یک جریان درآمدی بسیار بزرگ‌تر برخوردار شود.

چرا ارزش‌گذاری اوراکل هنوز جذاب به نظر می‌رسد؟

یکی از نکات جالب درباره اوراکل این است که رشد بالای شرکت الزاماً با ارزش‌گذاری بسیار سنگین سهام همراه نشده است. نسبت قیمت به سود آینده‌نگر سهام اوراکل حدود ۲۲.۶ برابر گزارش شده است.

برای شرکتی که درآمد آن در سه‌ماهه اخیر ۲۱ درصد رشد کرده، درآمد ابری آن ۴۷ درصد افزایش یافته و حجم تعهدات درآمدی آینده‌اش ۳۶۳ درصد جهش کرده، چنین ارزش‌گذاری‌ای در نگاه نخست چندان افراطی به نظر نمی‌رسد. البته پایین بودن نسبت قیمت به سود به‌تنهایی به معنای ارزان بودن یک سهم نیست. سرمایه‌گذاران باید سرعت رشد سود، نیاز شرکت به سرمایه‌گذاری، حاشیه سود، بدهی و توانایی تبدیل قراردادها به درآمد واقعی را نیز بررسی کنند.

با این حال، اگر اوراکل بتواند رشد فعلی کسب‌وکار ابری و قراردادهای هوش مصنوعی را به سودآوری پایدار تبدیل کند، ارزش‌گذاری فعلی می‌تواند همچنان برای سرمایه‌گذاران رشدی و حتی سرمایه‌گذاران ارزشی جذاب باشد.

ورود یک سرمایه‌گذار بزرگ به اوراکل

یکی دیگر از عواملی که توجه بازار را به اوراکل جلب کرده، افزایش سرمایه‌گذاری صندوق متعلق به پل تودور جونز، سرمایه‌گذار مشهور آمریکایی، است. شرکت سرمایه‌گذاری تودور جونز در سه‌ماهه دوم حدود ۱.۳ میلیون سهم اوراکل خریداری کرد. پل تودور جونز یکی از شناخته‌شده‌ترین سرمایه‌گذاران جهان است و به دلیل استفاده ترکیبی از تحلیل‌های کلان اقتصادی و تکنیکال شهرت دارد. ثروت او بیش از ۸ میلیارد دلار برآورد شده و در بازارهای مالی به‌عنوان یکی از چهره‌های تأثیرگذار صنعت سرمایه‌گذاری شناخته می‌شود.

البته خرید یک سرمایه‌گذار بزرگ به‌تنهایی نمی‌تواند دلیل کافی برای خرید سهام باشد. اما زمانی که چنین خریدی هم‌زمان با رشد بنیادی شرکت، افزایش قراردادهای هوش مصنوعی و بهبود چشم‌انداز بخش ابری اتفاق می‌افتد، می‌تواند توجه بیشتری را به سهم جلب کند.

تأیید مؤسسات مالی بزرگ

اوراکل تنها از سوی سرمایه‌گذاران بزرگ مورد توجه قرار نگرفته است. در ماه ژوئن، بانک سرمایه‌گذاری ژاپنی میزوهو رتبه «عملکرد بهتر از بازار» را برای سهام اوراکل تکرار کرد و قیمت هدف ۳۲۰ دلار را برای سهم در نظر گرفت.

میزوهو همچنین معتقد بود پیش‌بینی شرکت برای رشد ۳۴ درصدی درآمد سال مالی ۲۰۲۷، بدون در نظر گرفتن اثر تغییرات نرخ ارز، می‌تواند محافظه‌کارانه باشد. این نکته اهمیت دارد؛ زیرا اگر رشد واقعی درآمد از پیش‌بینی رسمی شرکت فراتر برود، بازار ممکن است بار دیگر برآورد سود اوراکل را افزایش دهد.

در ماه ژوئیه نیز مؤسسه سرمایه‌گذاری گوگنهایم قیمت هدف ۴۰۰ دلار و توصیه «خرید» خود را برای سهام اوراکل تکرار کرد. این مؤسسه پس از دیدار با مدیر مالی اوراکل اعلام کرد که توسعه زیرساخت هوش مصنوعی در شرایط فعلی تهدیدی برای وضعیت مالی شرکت ایجاد نمی‌کند.

به عبارت دیگر، نگرانی درباره اینکه سرمایه‌گذاری عظیم اوراکل در مراکز داده و زیرساخت هوش مصنوعی ممکن است فشار زیادی بر منابع مالی شرکت وارد کند، دست‌کم در شرایط فعلی از نگاه این مؤسسه یک ریسک تعیین‌کننده نیست.

تقاضا حتی سریع‌تر از ظرفیت عرضه رشد می‌کند

مؤسسه پژوهشی زکس نیز اخیراً نگاه مثبتی به اوراکل داشته است. به اعتقاد این مؤسسه، تقاضا برای محصولات و خدمات اوراکل در حال افزایش با سرعتی بیشتر از توان شرکت برای تأمین آن است.

اگر چنین وضعیتی ادامه پیدا کند، می‌تواند دو اثر مهم داشته باشد. اول اینکه اوراکل می‌تواند قراردادهای بیشتری برای سال‌های آینده جذب کند و دوم اینکه افزایش تقاضا می‌تواند به بهبود حاشیه سود شرکت منجر شود. البته افزایش ظرفیت برای پاسخ‌گویی به این تقاضا نیز به سرمایه‌گذاری سنگین نیاز دارد. ساخت مراکز داده، خرید تجهیزات پردازشی و توسعه زیرساخت ابری هزینه زیادی دارد و همین مسئله یکی از مهم‌ترین ریسک‌های پیش روی شرکت است.

اما اگر نرخ رشد درآمد و سودآوری از هزینه سرمایه‌گذاری سریع‌تر باشد، این مخارج می‌توانند در نهایت به ایجاد یک مزیت رقابتی پایدار منجر شوند.

رقابت در بازار ابری همچنان جدی است

نباید فراموش کرد که اوراکل در بازاری فعالیت می‌کند که رقبای بسیار قدرتمندی دارد. شرکت‌هایی مانند مایکروسافت، آمازون و گوگل میلیاردها دلار برای توسعه زیرساخت ابری و هوش مصنوعی سرمایه‌گذاری می‌کنند. بنابراین اوراکل برای تبدیل شدن به یکی از برندگان اصلی این بازار باید بتواند سهم خود را در برابر شرکت‌هایی با منابع مالی بسیار بزرگ حفظ و افزایش دهد.

مزیت اوراکل در این رقابت، سابقه طولانی آن در بازار سازمانی، ارتباط عمیق با شرکت‌های بزرگ و توانایی ارائه خدمات پایگاه داده و زیرساخت در یک مجموعه یکپارچه است. همچنین قراردادهای بسیار بزرگ هوش مصنوعی می‌توانند باعث شوند مشتریان برای مدت طولانی‌تری به زیرساخت اوراکل وابسته بمانند.

در چنین شرایطی، رشد RPO به یک شاخص کلیدی تبدیل می‌شود؛ زیرا اگر این قراردادهای بزرگ به شکل موفقیت‌آمیز اجرا شوند، درآمد آینده شرکت می‌تواند برای چندین سال از سطح فعلی بالاتر باشد.

“

«به‌نظر من، جذابیت اصلی اوراکل در این مقطع نه صرفاً رشد ۴۷ درصدی بخش ابری، بلکه شکاف میان تقاضای فزاینده هوش مصنوعی و ظرفیت محدود زیرساختی است؛ جایی که RPO ششصد و سی‌وهشت میلیارد دلاری اهمیت ویژه‌ای پیدا می‌کند. بازار معمولاً برای شرکت‌هایی که فقط از موج هوش مصنوعی صحبت می‌کنند، ارزش‌گذاری بالایی در نظر می‌گیرد؛ اما اوراکل اکنون بخش مهمی از این تقاضا را در قالب قراردادهای واقعی در اختیار دارد. البته من این سهم را بدون ریسک نمی‌بینم، زیرا سرمایه‌گذاری سنگین در مراکز داده و رقابت با مایکروسافت، آمازون و گوگل می‌تواند حاشیه سود را تحت فشار قرار دهد؛ با این حال، اگر اوراکل بتواند این قراردادهای عظیم را با حفظ سودآوری به درآمد تبدیل کند، به‌نظر من بازار هنوز ظرفیت بازنگری در ارزش واقعی این شرکت را دارد.»

بابک شیری

آیا سهام اوراکل هنوز ظرفیت رشد دارد؟

پاسخ به این سؤال بیش از هر چیز به سه متغیر بستگی دارد: ادامه رشد هوش مصنوعی، توان اوراکل برای افزایش ظرفیت زیرساخت و تبدیل قراردادهای بزرگ به درآمد و سود واقعی. اگر موج سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی در سال‌های آینده ادامه داشته باشد، شرکت‌هایی که زیرساخت لازم برای این تحول را فراهم می‌کنند، می‌توانند یکی از بزرگ‌ترین برندگان این چرخه باشند.

اوراکل اکنون در موقعیتی قرار گرفته که هم رشد بالایی دارد و هم نسبت به برخی شرکت‌های بزرگ فناوری با ارزش‌گذاری پایین‌تری معامله می‌شود. رشد ۲۱ درصدی درآمد، رشد ۴۷ درصدی درآمد ابری و جهش ۳۶۳ درصدی RPO در کنار ارزش‌گذاری حدود ۲۲.۶ برابری سود آینده‌نگر، ترکیبی ایجاد کرده که نمی‌توان به‌سادگی از کنار آن گذشت.

از سوی دیگر، خرید ۱.۳ میلیون سهم توسط صندوق پل تودور جونز و قیمت‌های هدف ۳۲۰ و ۴۰۰ دلاری از سوی میزوهـو و گوگنهایم، نشان می‌دهد دیدگاه مثبت نسبت به سهم تنها به یک تحلیلگر محدود نیست.

با این حال، سرمایه‌گذاران نباید تنها بر اساس این تأییدها تصمیم بگیرند. رقابت شدید در بازار ابری، نیاز به سرمایه‌گذاری سنگین و وابستگی بخشی از رشد آینده به تداوم رونق هوش مصنوعی همچنان ریسک‌هایی جدی هستند.

جمع‌بندی

اوراکل در حال عبور از یک نقطه مهم در تاریخ خود است. شرکتی که زمانی بیشتر به‌خاطر نرم‌افزارهای سازمانی و پایگاه داده شناخته می‌شد، اکنون به یکی از بازیگران مهم زیرساخت هوش مصنوعی تبدیل شده است.

رشد ۲۱ درصدی درآمد به ۱۹.۲ میلیارد دلار، افزایش ۲۴ درصدی سود هر سهم به ۲.۱۱ دلار، رشد ۴۷ درصدی درآمد ابری به ۹.۹ میلیارد دلار و جهش ۳۶۳ درصدی RPO به ۶۳۸ میلیارد دلار نشان می‌دهد این تحول فقط یک روایت تبلیغاتی نیست و در اعداد مالی شرکت نیز دیده می‌شود.

از سوی دیگر، نسبت قیمت به سود آینده‌نگر ۲۲.۶ برابر، ورود ۱.۳ میلیون سهم به پرتفوی صندوق پل تودور جونز و قیمت‌های هدف ۳۲۰ و ۴۰۰ دلاری از سوی میزوهـو و گوگنهایم، جذابیت سهام را بیشتر کرده‌اند.

در نهایت، آینده اوراکل به این بستگی دارد که آیا شرکت می‌تواند تقاضای عظیم ایجادشده توسط هوش مصنوعی را با سرعت کافی به ظرفیت، درآمد و سود تبدیل کند یا خیر. اگر پاسخ مثبت باشد، ارزش‌گذاری فعلی می‌تواند برای سرمایه‌گذاران نقطه شروع مناسبی برای یک دوره رشد چندساله باشد؛ اما اگر هزینه توسعه زیرساخت از رشد درآمد جلو بزند، بخشی از جذابیت فعلی سهم می‌تواند از بین برود.

در ترجمه برخی نقاط این مقاله از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.