صندوقهای ثروت ملی بزرگ جهان که مجموعاً بیش از ۱۵ تریلیون دلار سرمایه را مدیریت میکنند، این روزها دیگر فقط به دنبال کسب سودهای مالی سنتی نیستند. بر اساس جدیدترین مطالعه دانشگاه IE اسپانیا، این غولهای مالی حالا به بازوی استراتژیک دولتها تبدیل شدهاند و بزرگترین پناهگاه امن خود را در بازار هوش مصنوعی پیدا کردهاند؛ جایی که حجم سرمایهگذاریها به رقم سرسامآور ۴۰۴ میلیارد دلار رسیده است! با هم در یوتوتایمز نگاهی به پشتپرده این دگرگونی بزرگ در نقشه مالی جهان میاندازیم:
- تغییر استراتژی غولهای ۱۵ تریلیون دلاری: صندوقهای ثروت ملی از حالت «صرفاً به دنبال سود بودن» خارج شده و به ابزار قدرت سیاسی و فناوری دولتها تبدیل شدهاند.
- تمرکز بر هوش مصنوعی: یکسوم مخارج ردیابیشده، به زیرساختهای هوش مصنوعی اختصاص یافته است.
- جذب سرمایه توسط آمریکا: ایالات متحده بیش از ۲۲۰ میلیارد دلار سرمایه برای آزمایشگاههای هوش مصنوعی جذب کرده است.
- بازیگران جدید در زمین مسابقه: علاوه بر شیوخ ثروتمند خلیج فارس و نروژ، ۱۲ صندوق ملی جدید از کشورهای ایرلند، بریتانیا، بوتسوانا و اسپانیا هم وارد این کارزار شدهاند.
چرا صندوقهای ثروت ملی رویکرد خود را تغییر دادهاند؟
اگر بخواهیم خیلی خودمانی بگوییم، جهان پس از جنگ سرد هیچوقت تا این حد از نظر سیاسی تکهتکه و چندپاره نبوده است. خاویر کاپاپه، مدیر این تحقیق، میگوید دولتها دیگر هوش مصنوعی و نیمههادیها (تراشهها) را یک تجارت معمولی نمیبینند؛ آنها این فناوریها را به چشم «داراییهای حیاتی و استراتژیک ملی» نگاه میکنند.
به همین دلیل، دولتها به جای اینکه پول صندوقهای ملی را صرفاً در بازارهای بورس بچرخانند تا سود سالانه بگیرند، از این میلیاردها دلار به طور هدفمند استفاده میکنند تا جایگاه خود را در زنجیره ارزش جهانی هوش مصنوعی محکم کنند.
فرمول جدید سرمایهگذاری چیست؟ (کاهش تعداد، افزایش بیسابقه مبالغ!)
آمارها یک چرخش جالب را نشان میدهند: تعداد معاملات مستقیم ۱۷ درصد کم شده و به ۳۹۱ معامله رسیده است، اما در عوض، حجم پولی که جابهجا کردهاند تقریباً دو برابر شده و به رقم باورنکردنی ۴۰۴ میلیارد دلار رسیده است! این یعنی غولهای دولتی ترجیح میدهند تیرهای خود را خطا نبرند؛ آنها روی چند گزینه محدود اما فوقالعاده بزرگ شرطبندیهای سنگین میکنند.
✔️ بیشتر بخوانید: درآمد ۷۷۰ میلیارد دلاری هوش مصنوعی؛ نه کشف دارو، بلکه فروش آن
این سرمایه استراتژیک و طولانیمدت، مستقیماً به رگهای حیاتی پروژههای بزرگی مثل استارگیت، دیتابریکس و آزمایشگاههای پیشرو هوش مصنوعی تزریق میشود. برای مثال:
- صندوق MGX ابوظبی پشتوانه مالی OpenAI شده و در کنار عمان و قطر روی پروژه xAI (متعلق به ایلان ماسک) سرمایهگذاری کرده است.
- صندوق QIA قطر و GIC سنگاپور در دور تامین مالی ۱۳ میلیارد دلاری شرکت آنتروپیک مشارکت سنگینی داشتهاند.
برندگان اصلی این ماراتن ۴۰۰ میلیارد دلاری چه کسانی هستند؟
در این میان، آمریکا با جذب ۲۲۰ میلیارد دلار، بزرگترین تکه از این کیک ثروت را مال خود کرده و رتبه اول را برده است. این موضوع نشان میدهد که با وجود تمام تنشهای ژئوپلیتیک، دنیا هنوز به زیرساختهای فناوری ایالات متحده اعتماد کامل دارد. از نظر حجم فعالیت، صندوق تماسک (Temasek) سنگاپور با ثبت ۷۱ معامله فعالترین بوده و کشورهای نفتخیز خلیج فارس در کنار نروژ، سنگینترین چکها را نقد کردهاند.
برای آزمایشگاههای هوش مصنوعی و غولهای تراشهساز، این پولهای دولتی مثل یک فرشته نجات است. چرا؟ چون این سرمایهها بر خلاف بورسهای عمومی دچار نوسانات روزانه و هیجانی نمیشوند و یک منبع مالی پایدار و غیربازاری را برای توسعه زیرساختهای فوقسنگین آینده فراهم میکنند.
