رقابت بر سر آینده هوش مصنوعی دیگر تنها به شرکتهای سازنده تراشه یا نرمافزار محدود نیست. انویدیا و اسپیسایکس هر دو در مرکز موج جدید سرمایهگذاری در هوش مصنوعی قرار گرفتهاند و هرکدام تلاش میکنند سهمی از بازارهای بسیار بزرگ آینده به دست آورند.
- اسپیسایکس با ارزش بازار حدود ۲ تریلیون دلار، در محدودهای نزدیک به ۱۰۰ برابر فروش معامله میشود.
- درآمد انویدیا در فصل دوم ۱۰۶ درصد رشد کرد و حاشیه عملیاتی آن به ۶۶ درصد رسید.
- اسپیسایکس یکی از مشتریان مهم انویدیا است و به استفاده از تراشههای این شرکت متکی است.
- بخش قابل توجهی از ارزشگذاری اسپیسایکس به توسعه کسبوکارهای آیندهمحور مانند هوش مصنوعی و مراکز داده فضایی وابسته است.
با این حال، تفاوت مهمی میان این دو شرکت وجود دارد. انویدیا بخش بزرگی از ارزش خود را بر درآمد و سودآوری فعلی بنا کرده است، در حالی که بخش قابل توجهی از ارزشگذاری اسپیسایکس به کسبوکارهایی وابسته است که هنوز در مراحل اولیه توسعه قرار دارند.
همین تفاوت باعث شده مقایسه این دو شرکت تنها از منظر رشد آینده کافی نباشد و ارزشگذاری، سودآوری فعلی و میزان وابستگی به تحقق پروژههای آینده نیز اهمیت زیادی پیدا کند.
تفاوت بزرگ در ارزشگذاری
یکی از نخستین نکاتی که در مقایسه انویدیا و اسپیسایکس جلب توجه میکند، فاصله میان ارزشگذاری آنهاست. اسپیسایکس پس از ورود به بازار عمومی با ارزش بازاری نزدیک به ۲ تریلیون دلار، در محدودهای بسیار بالا نسبت به فروش خود قرار گرفته است. درآمد این شرکت در سهماهه دوم با رشد ۹۲ درصدی به حدود ۴.۱ میلیارد دلار رسید؛ رشدی که تا حدی از قراردادهای جدید خدمات ابری با شرکتهایی مانند آنتروپیک و گوگل و همچنین رشد کسبوکار اینترنت ماهوارهای استارلینک ناشی شده است.
با وجود این رشد، اسپیسایکس در همین دوره حدود ۵۴۱ میلیون دلار زیان خالص بر اساس استانداردهای GAAP ثبت کرد. در حال حاضر، استارلینک تنها بخش سودآور از سه بخش اصلی کسبوکار شرکت محسوب میشود. حتی با فرض رشد بسیار تهاجمی در فصلهای آینده، ارزشگذاری اسپیسایکس همچنان معادل حدود ۲۰ برابر فروش پیشبینیشده سال ۲۰۲۷ است.
در مقابل، انویدیا با وجود رشد بسیار سریع، از نظر نسبت ارزشگذاری به سود در موقعیت متفاوتی قرار دارد. درآمد این شرکت در فصل دوم ۱۰۶ درصد افزایش یافت و حاشیه عملیاتی آن به ۶۶ درصد رسید. نسبت قیمت به سود سهام انویدیا نیز حدود ۲۸.۵ است؛ رقمی که در مقایسه با نرخ رشد فعلی شرکت، فاصله چندانی با ارزشگذاری کلی بازار سهام آمریکا ندارد.
رشد اسپیسایکس، بخشی از تقاضای انویدیا است
تفاوت مهم دیگر این دو شرکت، رابطه مستقیم میان آنهاست. انویدیا حدود ۱۲۲.۸ میلیون سهم اسپیسایکس در اختیار دارد که ارزش آن نزدیک به ۲۰ میلیارد دلار برآورد شده است. از سوی دیگر، اسپیسایکس اعلام کرده است که در فعالیتهای خود بهطور انحصاری از تراشههای انویدیا استفاده خواهد کرد.
این رابطه یک نکته مهم برای سرمایهگذاران ایجاد میکند: اگر اسپیسایکس در توسعه کسبوکار هوش مصنوعی خود سرمایهگذاری بیشتری انجام دهد، بخشی از این سرمایهگذاری میتواند به افزایش تقاضا برای تراشههای انویدیا تبدیل شود.
اسپیسایکس در حال توسعه ظرفیتهای محاسباتی هوش مصنوعی است و مدل کسبوکار آن در این بخش تا حدی بر اجاره ظرفیت پردازشی متمرکز شده است. بنابراین رشد این فعالیت میتواند برای انویدیا نیز از مسیر افزایش تقاضای سختافزاری اهمیت داشته باشد.
در چنین شرایطی، سرمایهگذار با خرید سهام انویدیا علاوه بر حضور در بازار هوش مصنوعی، بهطور غیرمستقیم در معرض بخشی از رشد تقاضای ایجادشده توسط شرکتهایی مانند اسپیسایکس نیز قرار میگیرد.
مسئله اصلی اسپیسایکس؛ آیندهای که هنوز باید ساخته شود
یکی از جذابترین بخشهای داستان اسپیسایکس، در عین حال یکی از مهمترین عوامل عدم قطعیت آن است. ارزشگذاری حدود ۲ تریلیون دلاری این شرکت تنها به عملکرد فعلی استارلینک یا پرتابهای فضایی وابسته نیست. بخش مهمی از این ارزشگذاری به چشماندازهایی مانند توسعه هوش مصنوعی، مراکز داده فضایی و در بلندمدت توسعه زیرساختهای فضایی گستردهتر وابسته است.
اسپیسایکس در اسناد خود اندازه بازار قابل دسترس بالقوه را حدود ۲۸.۵ تریلیون دلار برآورد کرده است؛ بازاری که بخش عمده آن به فرصتهای آینده، بهویژه در حوزه هوش مصنوعی، وابسته است.
این چشماندازها میتوانند در صورت تحقق، بازارهای بسیار بزرگی ایجاد کنند؛ اما میان اندازه یک بازار بالقوه و درآمد و سودی که یک شرکت واقعاً میتواند از آن بازار کسب کند فاصله قابل توجهی وجود دارد. در مقابل، بخش عمده ارزشگذاری انویدیا بر کسبوکاری استوار است که همین امروز در حال تولید درآمد و سود قابل توجه است. این شرکت در بازار تراشههای هوش مصنوعی جایگاه قدرتمندی دارد و رشد درآمد آن نیز نشان میدهد که تقاضای فعلی برای محصولاتش همچنان بالاست.
“
«از منظر تحلیلی، جذابترین نکته در مقایسه انویدیا و اسپیسایکس نه تفاوت در اندازه فرصتهای آینده، بلکه تفاوت در فاصله میان واقعیت مالی امروز و انتظارات نهفته در ارزشگذاری است. اسپیسایکس ممکن است در آینده بازارهای بسیار بزرگی را ایجاد کند، اما بخش مهمی از این سناریوها هنوز نیازمند سرمایهگذاری، توسعه فناوری و تحقق تجاری هستند؛ در حالی که انویدیا در شرایطی قرار دارد که بخش قابل توجهی از داستان رشد آن همین حالا در صورتهای مالی شرکت قابل مشاهده است. بنابراین مسئله اصلی برای سرمایهگذار صرفاً انتخاب میان «هوش مصنوعی» و «فضا» نیست؛ بلکه سنجش این موضوع است که بازار چه مقدار از موفقیت آینده را از پیش در قیمت سهام هر شرکت لحاظ کرده است. در چنین مقایسهای، کیفیت درآمد، سودآوری، نسبت ارزشگذاری به رشد و میزان وابستگی ارزش شرکت به تحقق سناریوهای آینده اهمیت بیشتری از جذابیت داستان سرمایهگذاری پیدا میکند.»
بابک شیری
انویدیا؛ ترکیب رشد فعلی و فرصتهای آینده
مزیت انویدیا تنها به عملکرد فعلی آن محدود نمیشود. این شرکت همچنان از فرصت رشد بازار هوش مصنوعی، توسعه مراکز داده، افزایش تقاضا برای پردازشهای پیشرفته و نسلهای جدید تراشه برخوردار است. بنابراین بخشی از ارزش آینده شرکت نیز به فرصتهای جدید وابسته خواهد بود.
تفاوت در اینجاست که انویدیا برای توجیه ارزش فعلی خود الزاماً به تحقق تمام این سناریوهای آینده نیاز ندارد. عملکرد مالی کنونی شرکت بخش قابل توجهی از ارزشگذاری آن را پشتیبانی میکند. در مقابل، برای اسپیسایکس تحقق بخش بیشتری از چشماندازهای آینده اهمیت دارد؛ زیرا ارزشگذاری بسیار بالای آن تنها بر درآمدهای فعلی استارلینک و فعالیتهای فضایی سنتی متکی نیست.
جمعبندی
انویدیا و اسپیسایکس هر دو از بازیگران مهم اقتصاد آینده هوش مصنوعی هستند، اما ساختار ارزشگذاری آنها تفاوت اساسی دارد. اسپیسایکس با رشد درآمد بالا، استارلینک و برنامههای بلندپروازانه در حوزه هوش مصنوعی و زیرساختهای فضایی، چشمانداز گستردهای پیش روی خود دارد؛ در مقابل، انویدیا در حال حاضر از درآمد بالا، سودآوری قابل توجه و موقعیت قدرتمند در بازار تراشههای هوش مصنوعی برخوردار است.
این تفاوت باعث میشود مقایسه دو شرکت بیش از آنکه صرفاً به میزان رشد آینده مربوط باشد، به این پرسش وابسته شود که چه مقدار از ارزش فعلی شرکت بر عملکرد امروز و چه مقدار بر تحقق فرصتهای آینده بنا شده است.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
