نتایج انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا بحث بر سر جنگ احتمالی با ایران را دوباره داغ کرده است. پیروزی دموکرات‌ها در این انتخابات، این پرسش را مطرح می‌کند که دولت ترامپ چگونه با مناقشه ایران برخورد می‌کند و گمانه‌زنی‌هایی در مورد اینکه آیا دولت حملات گسترده را از سر خواهد گرفت یا مذاکرات را در اولویت قرار می‌دهد، ایجاد کرده است.

در ماه‌های اخیر، تماس‌های متناوب بین ایالات متحده، ایران و میانجی‌ها برای پایان دادن به جنگ آغازشده از اسفندماه ادامه دارد. مذاکرات بر بازگشایی تنگه هرمز، آبراه حیاتی برای حمل و نقل دریایی جهانی، و محدود کردن برنامه هسته‌ای ایران متمرکز است. با این حال، اختلافات قابل توجهی بین طرفین همچنان ادامه دارد.

تلاش برای ارتباط مستقیم ونس و رضایی

پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای، ونس، معاون رئیس‌جمهور ایالات متحده، جنگ ایران را یکی از عوامل اصلی تأثیرگذار بر نتایج انتخابات دانست و مستقیماً با محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، تماس گرفت. طرف ایرانی دریافت نامه ونس را در راستای تعیین چارچوب مشخص برای مذاکرات تأیید کرد. باید توجه داشت که از زمان انتخابات میان‌دوره‌ای تاکنون هیچ نشانه‌ای از مذاکرات مستقیم بین ایالات متحده و ایران وجود نداشته است.

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، همچنین در مورد تلاش‌های میانجیگری با شیخ تمیم بن حمد آل ثانی، امیر قطر، گفتگو کرد. دوحه با وجود اینکه در طول جنگ مورد حمله ایران قرار گرفته است، نقش مهمی در مذاکرات با تهران ایفا می‌کند. این مذاکرات به زمان بازگشایی کامل تنگه هرمز و مذاکرات در مورد برنامه هسته‌ای ایران پرداخته که البته تاکنون به نتیجه مثبت نیانجامیده است.

تهران نتیجه انتخابات را پیروزی می‌داند

ایران شکست جمهوری‌خواهان در انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا را پیروزی خود توصیف کرده و نسبت به مذاکرات تردید دارد. نیروهای نظامی آن نیز اعلام کرده‌اند که آماده تلافی هستند و می‌توانند اهدافی را در سراسر خاورمیانه و فراتر از آن هدف قرار دهند.

با این حال، ایران همچنان در حال بررسی پیشنهادهای مختلف با میانجیگران است و به نظر می‌رسد تا حدودی برای پرداختن به مسائل هسته‌ای آماده باشد، هرچند هنوز طرفین امتیازات مشخصی ارائه نکرده‌اند.

باید توجه داشت که درگیری ایران و ایالات متحده قیمت سوخت و گازوئیل را افزایش داد، فشار بیشتری بر خانوارهای آمریکایی وارد کرد و به عنوان عامل اصلی در پیروزی دموکرات‌ها شناخته شد. از همین روی، اعضای تازه‌انتخاب‌شده کنگره متعهد شدند که نظارت بیشتری بر جنگ اعمال کنند. با این حال، اختیارات امنیت ملی و حق وتوی ترامپ احتمالا توقف این درگیری را دشوار کند. حتی ونس جنگ را عامل شکست جمهوری‌خواهان دانست، اما ترامپ از تصمیم خود برای حمله به ایران دفاع کرد.

مخالفت‌ها در اسرائیل تقویت می‌شود

در این میان، در انتخابات اسرائیل که در پایان ماه اکتبر برگزار شد، احزاب مخالف در برابر بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر، به پیروزی‌ دست یافتند. برای برکناری نتانیاهو از قدرت، احزاب مخالف باید دولت ائتلافی تشکیل دهند. قبل از انتخابات، نتانیاهو تهدید کرده بود که حملات جدیدی علیه ایران آغاز خواهد کرد.

گادی آیزنکوت، رهبر مخالفان، هدف نتانیاهو برای تغییر حکومت در ایران را از طریق بمباران هوایی آمریکا و اسرائیل بیش از حد بلندپروازانه دانست. البته، سیاست‌های امنیتی آیزنکوت عموماً با این رویکرد همسو است که ایران را دشمن اصلی اسرائیل در منطقه می‌داند.

تحرکات نظامی در دریای عرب ادامه دارد

ارتش ایالات متحده دو گروه ناو هواپیمابر و یک کشتی تهاجمی آبی-خاکی در دریای عرب دارد و تقریباً ۵۰ هزار سرباز آمریکایی در منطقه مستقر هستند. سومین گروه ناو هواپیمابر، به ویژه ناو هواپیمابر یو اس اس تئودور روزولت، در حال حاضر پیش از عزیمت به خاورمیانه، در سنگاپور پهلو گرفته است. بنابراین، ایالات متحده می‌تواند با نیروهای فعلی خود حمله‌ای را آغاز کند و باید توجه داشت که هنگام آغاز درگیری در ماه فوریه، دو گروه ناو هواپیمابر از قبل در خاورمیانه بودند. بنابراین گزینه نظامی همچنان روی میز است.

با این حال، چشم‌انداز سیاسی در واشنگتن با پیشگامی ونس پس از انتخابات میان‌دوره‌ای تغییر کرده است و اینکه آیا این روند به سمت حمله یا مذاکره پیش خواهد رفت، توسط تعادل جدید در کنگره و ترجیحات کاخ سفید تعیین خواهد شد.