روزنامه تلگراف در گزارشی اختصاصی افشا کرد که ایالات متحده و اسرائیل در حال بررسی طرحی برای محاصره زمینی ایران هستند. این پیشنهاد پس از آن مطرح میشود که حملات هوایی و کمپینهای نظامی چند ماه اخیر نتوانستهاند تهران را تسلیم کنند. به گفته منابع آگاه، دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو در دیدار اخیراً خود در دفتر بیضی، درباره افزایش فشارهای اقتصادی از طریق «راهکارهای نظامی و غیرنظامی» به گفتگو پرداختهاند.
این طرح مستلزم آن است که واشنگتن و تلآویو همسایگان ایران (از جمله عراق، پاکستان، ترکیه، ترکمنستان، افغانستان، ارمنستان و آذربایجان) را برای بستن یا سختتر کردن گذرگاههای مرزی تحت فشار قرار دهند تا جریان صادرات و واردات ایران کاملاً متوقف شود.
ابعاد و چالشهای کلیدی طرح محاصره زمینی چیست؟
- چالش عملیاتی بسیار بالا: کارشناسان نظامی از جمله ژنرال سه ستاره بازنشسته آمریکایی، شان مکفارلند، اشاره کردهاند که محاصره زمینی «تقریباً غیرممکن» است، چرا که ایران با کشورهایی نظیر عراق مرزهای طولانی و همپیمانیهای معتنابهی دارد که مانع از قطع کامل ارتباطات میشود.
- فشار بر همسایگان ایران: اجرایی شدن این طرح مستلزم همکاری کشورهایی است که لزوماً متحد آمریکا نیستند. علاوه بر این، هر کشوری که در این طرح همکاری کند، با پیامدهای سنگین اقتصادی و ریسک پاسخهای تلافیجویانه ایران مواجه خواهد شد.
- هدف قرار دادن محمولههای تسلیحاتی: یکی از اهداف اصلی این طرح، جلوگیری از بازسازی تسلیحاتی ایران و قطع مسیرهای واردات قطعات نظامی و محمولههایی مانند سامانههای پدافند هوایی دوشپرتاب (Manpads) است.
آیا این طرح واقعیت دارد یا یک «بلوف تبلیغاتی» است؟
- استراتژی فشار حداکثری ترامپ: با بنبست در گشودن مجدد تنگه هرمز و بینتیجه ماندن محاصره دریایی، ترامپ به دنبال گزینههای جدید برای کشاندن ایران به پای میز مذاکره است.
- احتمال مانور انحرافی: تحلیگران احتمال میدهند مطرح کردن محاصره زمینی یک مانور روانی و رسانهای باشد تا توجه تهران را از گامهای واقعی بعدی واشنگتن و تلآویو منحرف کند.
- ارزیابی وضعیت داخلی ایران: منابع اسرائیلی ادعا میکنند گزارشهای اطلاعاتی نشاندهنده ناترازی و صفهای سوخت در داخل ایران است و تلآویو قصد دارد با تکیه بر این ضعفها، آسیبپذیری اقتصادی ایران را تشدید کند.
