
بازار تراشههای حافظه در روزهای اخیر با موجی از اصلاح قیمتی مواجه شده است؛ اصلاحی که در نگاه اول ممکن است نشانهای از ضعف تقاضا در صنعت نیمهرساناها تلقی شود، اما بررسی دقیقتر نشان میدهد مسئله اصلی بیشتر به تعدیل ارزشگذاری سهام شرکتها پس از رشدهای سنگین مربوط است، نه کاهش ناگهانی تقاضای جهانی برای حافظه.
- سهام وسترن دیجیتال و سندیسک پس از گزارشهای مالی قوی، به دلیل نگرانی از ارزشگذاری بالا و کاهش شتاب رشد، با موج فروش مواجه شدند.
- اصلاح اخیر بازار حافظه بیشتر یک بازتنظیم قیمتی است و نشانهای از ضعف شدید تقاضای تراشههای هوش مصنوعی محسوب نمیشود.
- میکرون به دلیل تمرکز بر حافظههای HBM مورد استفاده در زیرساخت هوش مصنوعی، نسبت به رقبای خود مقاومت بیشتری نشان داده است.
- آینده صنعت حافظه به قیمت قراردادهای تراشه، سرمایهگذاری هوش مصنوعی و شدت رقابت تولیدکنندگان آسیایی وابسته خواهد بود.
سهام شرکتهایی مانند وسترن دیجیتال (WDC) و سندیسک (SNDK) پس از انتشار گزارشهای مالی بهتر از انتظار، برخلاف تصور بازار با فشار فروش شدید مواجه شدند. وسترن دیجیتال حدود ۱۳ درصد و سندیسک بیش از ۶ درصد سقوط کردند؛ در حالی که هر دو شرکت توانسته بودند پیشبینیهای سود و درآمد فصل چهارم را پشت سر بگذارند. این واکنش منفی نشان میدهد سرمایهگذاران دیگر تنها به عملکرد گذشته شرکتها توجه نمیکنند، بلکه انتظارات بسیار بالایی را که در قیمت سهام لحاظ شده است نیز ارزیابی میکنند. در چنین شرایطی، حتی یک گزارش مالی قوی نیز ممکن است نتواند رضایت بازار را جلب کند، زیرا سهام شرکتها پیش از آن بخش زیادی از اخبار مثبت را در قیمت خود منعکس کردهاند.
در مقابل، شرکت میکرون (Micron) با افتی محدودتر نسبت به سایر بازیگران این صنعت مواجه شد؛ موضوعی که نشان میدهد بازار میان شرکتهای فعال در حوزه حافظه تفاوت مهمی قائل شده است. دلیل اصلی این تفاوت، جایگاه متفاوت میکرون در زنجیره تأمین حافظههای پیشرفته مورد نیاز زیرساختهای هوش مصنوعی است.
اصلاح ارزشگذاری در بازار حافظه
افت اخیر سهام شرکتهای حافظه را نمیتوان صرفاً یک شکست بنیادی در صنعت دانست. وسترن دیجیتال در گزارش فصل چهارم خود سود هر سهم ۳.۵۶ دلار را اعلام کرد که بالاتر از انتظار ۳.۲۹ دلاری بازار بود. درآمد این شرکت نیز با ثبت ۳.۷۵ میلیارد دلار، از پیشبینی ۳.۶۹ میلیارد دلاری عبور کرد. با این حال، سهام این شرکت پس از گزارش مالی سقوط کرد، زیرا سرمایهگذاران انتظار عملکردی بسیار فراتر از پیشبینیها داشتند. دلیل این حساسیت بالا، رشد چشمگیر سهام وسترن دیجیتال در ماههای گذشته بود؛ این سهم پیش از آغاز اصلاح، بیش از ۱۵۰ درصد در سال جاری افزایش یافته بود و بازار برای ادامه این روند نیازمند نشانههای بسیار قدرتمندتری بود.
سندیسک نیز شرایط مشابهی داشت. این شرکت توانست سود هر سهم ۳۹.۲۵ دلار در برابر انتظار ۳۴.۵۹ دلار ثبت کند و درآمد آن با ۸.۹۷ میلیارد دلار بالاتر از پیشبینی ۸.۴۲ میلیارد دلاری قرار گرفت. با این حال، چشمانداز درآمدی فصل آینده نتوانست انتظارات سرمایهگذاران را برآورده کند و همین موضوع موج فروش شدیدی را ایجاد کرد.
یکی از نگرانیهای اصلی بازار مربوط به آینده قیمت قراردادهای حافظه است. مؤسسه مورگان استنلی پیشتر هشدار داده بود که قیمت قراردادهای حافظه ممکن است در سهماهه چهارم سال ۲۰۲۶ به اوج خود برسد. این دیدگاه باعث شد بخشی از سرمایهگذاران احتمال کاهش شتاب رشد سودآوری شرکتهای حافظه را در قیمت سهام لحاظ کنند. عامل دیگری که بر فضای بازار فشار وارد کرد، افزایش رقابت چین در صنعت حافظه بود. ورود شرکت چینی CXMT به بازار و نگرانی درباره افزایش ظرفیت تولید حافظه در آسیا باعث شد سرمایهگذاران نسبت به تداوم کمبود عرضه در سالهای آینده محتاطتر شوند.
با وجود این نگرانیها، باید توجه داشت که ساختار تقاضا در بازار حافظه نسبت به چرخههای گذشته تغییر کرده است. رشد هوش مصنویی باعث افزایش نیاز به حافظههای پیشرفته، بهخصوص حافظههای با پهنای باند بالا (HBM)، شده است؛ بخشی که تفاوت قابل توجهی با بازار سنتی حافظه NAND دارد.
“
«اصلاح اخیر سهام حافظه نشان میدهد بازار وارد مرحلهای شده که دیگر تنها رشد درآمدی شرکتها را دنبال نمیکند، بلکه کیفیت این رشد و پایداری آن اهمیت بیشتری پیدا کرده است. میکرون به دلیل تمرکز بیشتر بر حافظههای مورد نیاز هوش مصنوعی، در شرایط فعلی موقعیت متفاوتی نسبت به شرکتهای NAND محور دارد؛ اما ادامه مسیر این صنعت به تعادل میان تقاضای هوش مصنوعی، عرضه جهانی حافظه و سیاستهای تولیدکنندگان بزرگ وابسته خواهد بود.»
بابک شیری
چرا میکرون مقاومت بیشتری نشان داد؟
در میان شرکتهای فعال در صنعت حافظه، میکرون عملکرد متفاوتی نسبت به وسترن دیجیتال و سندیسک نشان داد. در شرایطی که سهام برخی شرکتهای رقیب بیش از ۱۰ درصد سقوط کردند، افت میکرون محدودتر بود؛ اتفاقی که نشان میدهد سرمایهگذاران جایگاه این شرکت را در موج سرمایهگذاری هوش مصنوعی متفاوت ارزیابی میکنند. مهمترین مزیت میکرون، حضور پررنگتر در بازار حافظههای HBM است؛ حافظههایی که برای پردازندههای هوش مصنوعی و مراکز داده پیشرفته اهمیت حیاتی دارند. برخلاف حافظه NAND که با رقابت شدیدتر و فشار قیمتی بیشتری مواجه است، بازار HBM به دلیل تقاضای بالا و محدودیت عرضه، قدرت قیمتگذاری بیشتری در اختیار تولیدکنندگان قرار میدهد.
رشد سرمایهگذاری شرکتهای فناوری در زیرساخت هوش مصنوعی باعث شده تقاضا برای حافظههای پیشرفته همچنان بالا باقی بماند. شرکتهای بزرگ فناوری برای توسعه مراکز داده و مدلهای هوش مصنوعی به تراشههایی با سرعت انتقال داده بالاتر نیاز دارند و همین موضوع به نفع تولیدکنندگانی مانند میکرون تمام شده است.
از سوی دیگر، میکرون هنوز با یک محرک منفی کوتاهمدت مشابه وسترن دیجیتال و سندیسک مواجه نشده است. این شرکت در همان روز گزارشهای مالی رقبای خود، گزارش درآمدی منتشر نکرده بود و بنابراین فشار فروش ناشی از واکنش مستقیم به گزارش مالی را تجربه نکرد. با این حال، ریسکهای صنعت حافظه همچنان پابرجا هستند. اگر پیشبینی مورگان استنلی درباره رسیدن قیمت حافظه به سقف خود در پایان سال ۲۰۲۶ درست باشد، حتی شرکتهایی مانند میکرون نیز ممکن است با کاهش سرعت رشد سودآوری مواجه شوند.
همچنین افزایش ظرفیت تولید شرکتهای چینی مانند CXMT میتواند در بلندمدت فشار رقابتی بیشتری ایجاد کند. هرچند فاصله فناوری این شرکتها با تولیدکنندگان پیشرفته همچنان قابل توجه است، اما رشد ظرفیت تولید چین یکی از عوامل مهمی است که سرمایهگذاران باید زیر نظر داشته باشند. در مجموع، اصلاح اخیر در سهام شرکتهای حافظه بیشتر به عنوان یک بازتنظیم ارزشگذاری پس از رشد شدید قیمتها قابل تحلیل است، نه نشانهای از فروپاشی تقاضای جهانی برای تراشهها. بازار همچنان به نقش حیاتی حافظه در توسعه هوش مصنوعی و زیرساختهای دیجیتال باور دارد، اما حاضر نیست هر قیمتی را برای این رشد پرداخت کند.
در ترجمه برخی نقاط گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.























