- افزایش بدهی دولت‌ها، تورم و نگرانی درباره افت ارزش پول‌های فیات در حال تقویت روایت «کاهش ارزش پول» و حمایت از طلا است.
- با وجود جهش بازده اوراق قرضه تا بالای ۵ درصد، طلا همچنان بالای ۴ هزار دلار در هر اونس باقی مانده؛ نشانه‌ای از تضعیف رابطه سنتی میان طلا و بازده اوراق.
- به گفته کارشناسان، افزایش بازده اوراق ممکن است بیش از آنکه ناشی از رشد اقتصادی یا سیاست پولی باشد، بازتاب افزایش صرف ریسک سررسید و نگرانی درباره وضعیت مالی دولت‌ها باشد.
به گفته کارشناسان بازار که در کنفرانس سالانه جهانی فلزات گران‌بهای انجمن بازار شمش لندن (LBMA) سخنرانی کردند، رابطه سنتی میان طلا و بازده اوراق قرضه در حال به چالش کشیده شدن است؛ چرا که افزایش بدهی دولت‌ها، تداوم تورم و نگرانی‌ها درباره کاهش قدرت خرید ارزهای فیات در بلندمدت، همچنان به تقویت معاملات کاهش ارزش پول (Debasement Trade) کمک می‌کنند.
در جریان پنلی با عنوان «داستان ساختاری، معامله تاکتیکی و تطبیق روایت کاهش ارزش پول» که نیکی شیلز، رئیس تحقیقات و استراتژی فلزات در MKS PAMP، آن را مدیریت می‌کرد، تحلیلگران و مدیران صندوق‌ها گفتند مقاومت طلا در برابر افزایش بازده اوراق قرضه دولتی در سراسر جهان می‌تواند نشانه مهمی باشد از اینکه سرمایه‌گذاران بیش از گذشته نسبت به وضعیت مالی دولت‌ها نگران شده‌اند.
ویکرام داوان، رئیس بخش کامودیتی و مدیر صندوق در Nippon India Mutual Fund، گفت روایت کاهش ارزش پول در نهایت به اقتصاد جهانی بازمی‌گردد که بار بدهی آن به شکل فزاینده‌ای ناپایدار شده است.
داوان خاطرنشان کرد بدهی جهانی همچنان هر سال چندین تریلیون دلار افزایش می‌یابد و دولت‌ها را با گزینه‌های محدودی مواجه می‌کند؛ به‌جز نوعی از سرکوب مالی (Financial Repression) که در عمل به معنای پذیرش تورم بالاتر، در عین تلاش برای محدود نگه داشتن هزینه استقراض است.
او گفت: من نشانه‌های روشنی از افزایش بدهی مالی دولت‌ها می‌بینم، اما هیچ نشانه‌ای از انضباط مالی نمی‌بینم.
شین مک‌گوایر، مدیر پرتفوی در Teacher Retirement System of Texas، گفت مفهوم کاهش ارزش پول موضوع تازه‌ای نیست. دولت‌ها در گذشته با کاهش میزان فلزات گران‌بها در سکه‌ها، ارزش پول را کاهش می‌دادند. به گفته او، امروزه نگرانی سرمایه‌گذاران این است که افزایش بدهی‌ها در نهایت به کاهش ارزش پول منجر شود.
✔️ بیشتر بخوانید: فشار همزمان نفت و اوراق بر طلا؛ آیا حمایت ۴۰۰۰ دلار حفظ می‌شود؟
وی اضافه کرد: فکر می‌کنم در حال حاضر مردم واقعاً روی همین موضوع تمرکز کرده‌اند؛ اینکه با افزایش نگرانی‌ها درباره این حجم از بدهی، ارزش پول کاهش پیدا خواهد کرد.
این نگرانی برای طلا اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است، چرا که این فلز گران‌بها حتی با جهش بازده اوراق قرضه دولتی همچنان مقاومت قابل توجهی از خود نشان داده است.
داوان گفت در شرایط عادی، افزایش شدید بازده اوراق قرضه در سراسر جهان باید ضربه سنگینی به طلا وارد می‌کرد. با این حال، به نظر می‌رسد رابطه سنتی میان این دو دارایی در حال تضعیف شدن است.
با وجود برخی ضعف‌ها در بازار طلا، قیمت این فلز توانسته حمایت قدرتمند خود را بالای ۴ هزار دلار به ازای هر اونس حفظ کند؛ حتی در شرایطی که بازده اوراق قرضه به بالای ۵ درصد رسیده است.
داوان توضیح داد که طلا و بازده اوراق در دوره‌های کوتاه‌مدت همچنان همبستگی منفی دارند، اما در افق‌های یک، دو و سه‌ساله از زمان همه‌گیری ویروس کرونا، این رابطه به میزان قابل توجهی تضعیف شده و حتی در مقاطعی به همبستگی مثبت تبدیل شده است.
وی ادامه داد: به نظرم طلا به نوعی در حال ارسال این پیام است که شاید بدهی جهانی به نقطه عطفی رسیده باشد؛ جایی که عرضه اوراق و دارایی‌های کاغذی احتمالاً از تقاضا پیشی می‌گیرد.
داوان همچنین گفت افزایش بازده اوراق ممکن است بیش از آنکه صرفاً منعکس‌کننده انتظار برای رشد اقتصادی قوی‌تر یا سیاست پولی انقباضی‌تر باشد، نشان‌دهنده افزایش صرف ریسک سررسید (Term Premium) باشد؛ یعنی بازده اضافی که سرمایه‌گذاران برای نگهداری بدهی دولت‌ها مطالبه می‌کنند.
همزمان، پایگاه سنتی خریداران بدهی‌های دولتی نیز در حال تغییر است. بانک‌های مرکزی و صندوق‌های بازنشستگی که در گذشته حساسیت کمتری نسبت به قیمت و بازده داشتند، اکنون در کنار یا حتی به‌جای سرمایه‌گذاران خصوصی قرار گرفته‌اند؛ سرمایه‌گذارانی که برای پذیرش ریسک سررسید بلندمدت و ریسک مالی دولت‌ها، بازده بیشتری مطالبه می‌کنند.
به گفته داوان، این شرایط می‌تواند شکاف پایدارتر و بیشتری میان رفتار طلا و بازده اوراق قرضه ایجاد کند.
مک‌گوایر نیز گفت افزایش چالش‌ها در بازار اوراق قرضه می‌تواند در نهایت جایگاه طلا را در سبد سرمایه‌گذاری نهادهای بزرگ تقویت کند.
او خاطرنشان کرد که طلا از لحاظ تاریخی در بحث‌های مربوط به تخصیص استراتژیک دارایی در صندوق‌های بازنشستگی بزرگ آمریکا حضور چندانی نداشته است، چرا که سهم طلا در این پرتفوی‌ها معمولاً آن‌قدر کوچک بوده که تأثیر معناداری بر عملکرد کلی سبد نداشته است.
او گفت: فکر می‌کنم با گذشت زمان این وضعیت تغییر خواهد کرد، چون بازار اوراق قرضه با چالش‌های جدی مواجه است. با وجود اینکه طلا هیچ بازدهی دوره‌ای ایجاد نمی‌کند، اما ارزش آن افزایش یافته و در مقایسه با بسیاری از اوراق قرضه عملکرد بهتری داشته است.
✔️ بیشتر بخوانید: دو تحلیلگر درباره آینده طلا اختلاف نظر دارند؛ سقوط ادامه‌دار یا شروع یک موج صعودی؟
مک‌گوایر افزود که حضور محدود طلا در پرتفوی نهادهای بزرگ، خود یکی از دلایلی است که او نسبت به چشم‌انداز بلندمدت این فلز خوش‌بین باقی مانده است.
او گفت: طلا هنوز اساساً در بحث‌های بزرگ‌ترین نهادهای مالی جهان جایی ندارد.
وقتی از مک‌گوایر پرسیده شد چه عاملی می‌تواند در نهایت مشارکت بیشتر سرمایه‌گذاران نهادی در بازار طلا را رقم بزند، او بار دیگر به بازار اوراق قرضه اشاره کرد و گفت ادامه عرضه بدهی‌های دولتی می‌تواند کاهش پایدار بازده اوراق را دشوارتر کند.
تقاضای قدرتمند آسیا برای طلا
این پنل همچنین بر تقاضای ساختاری قدرتمند از سوی آسیا تأکید کرد.
وی یان، مدیر پرتفوی کلان در Dymon Asia، گفت سرمایه‌گذاران چینی در شرایطی که بازار مسکن و سهام داخلی با مشکل مواجه هستند، گزینه‌های محدودی برای حفظ ثروت خود دارند. بنابراین، بازده واقعی بالاتر در بازارهای غربی لزوماً همان فشار منفی را بر تقاضای طلای چین ایجاد نمی‌کند.
یان گفت: آنها فقط به خرید در افت قیمت‌ها ادامه می‌دهند.
او خاطرنشان کرد که طلا معمولاً در ساعات معاملاتی آسیا عملکرد بهتری داشته است؛ موضوعی که نشان‌دهنده تداوم تقاضای چین است، حتی در شرایطی که سرمایه‌گذاران غربی به دلیل بالا بودن بازده اوراق، تمایل کمتری به دنبال کردن قیمت‌های بالاتر طلا داشته‌اند.
داوان همچنین استدلال کرد که تغییر رفتار سرمایه‌گذاران می‌تواند جذابیت طلا را برای نسل‌های جوان‌تر افزایش دهد. تورم مداوم در سطح خانوار باعث شده برخی سرمایه‌گذاران حتی در شرایطی که پرتفوی آنها بازده اسمی ایجاد می‌کند، از نظر واقعی احساس فقیرتر شدن کنند. در همین حال، سرمایه‌گذاران جوان‌تر به‌طور فزاینده‌ای دارایی‌های فیزیکی و سخت را ابزاری برای حفظ قدرت خرید می‌دانند.
برای آنها، طلا به‌عنوان یک دارایی سخت تمام معیارهای لازم را دارد.
کاهش ارزش پول، به معنای صعود خطی طلا نیست
اگرچه اعضای این پنل نسبت به چشم‌انداز بلندمدت طلا دیدگاه مثبتی داشتند، اما هشدار دادند که معامله بر مبنای کاهش ارزش پول لزوماً به معنای یک روند صعودی مستقیم و بدون وقفه برای طلا نیست.
داوان گفت تقاضای سنتی فیزیکی طلا با افزایش قیمت‌ها به‌شدت کاهش یافته و همین مسئله درباره زمان بازگشت خریداران حساس به قیمت، از جمله خریداران جواهرات، ابهام ایجاد کرده است.
به گفته او، این وضعیت می‌تواند در کوتاه‌مدت تا میان‌مدت باعث نوسان یا حرکت خنثی قیمت طلا در یک محدوده شود، حتی اگر چشم‌انداز ساختاری این فلز همچنان مثبت باقی بماند.
با این حال، اعضای پنل در مجموع توافق داشتند که افزایش بدهی‌های دولتی همچنان یک مشکل بلندمدت است که با تغییر رهبران سیاسی به‌سادگی از بین نخواهد رفت.
مک‌گوایر خاطرنشان کرد کسری بودجه آمریکا هم در دولت‌های دموکرات و هم جمهوری‌خواه افزایش یافته است و شواهد چندانی وجود ندارد که نشان دهد هیچ‌یک از دو حزب آمادگی دارند مسیر مالی کشور را به‌طور اساسی اصلاح کنند.
به گفته وی: صرف‌نظر از اینکه چه حزبی در کاخ سفید یا دولت قدرت را در اختیار دارد، واقعاً توجهی به یکی از محرک‌های کلیدی قیمت طلا، یعنی بدهی و کسری بودجه، نشده است.
✔️ بیشتر بخوانید: طلا زیر ۴۲۰۰ دلار ماند؛ چرا اشتغال ضعیف آمریکا کمکی نکرد؟
