شرکت متا (Meta) در آستانه انتشار گزارش مالی فصل دوم خود با یک چالش مهم از سوی سرمایهگذاران مواجه است: افزایش شدید هزینههای سرمایهای برای توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی.
در حالی که بازار سهام به دنبال نشانههایی از بازدهی سرمایهگذاریهای عظیم در حوزه هوش مصنوعی است، نگرانیها درباره حجم هزینههای آینده متا افزایش یافته است. سرمایهگذاران اکنون منتظرند ببینند آیا این شرکت همچنان به افزایش میلیارددلاری مخارج خود ادامه خواهد داد یا برای حفظ جریان نقدی، سرعت سرمایهگذاریها را کاهش میدهد.
- سرمایهگذاران منتظر اعلام برنامه هزینههای سرمایهای متا برای سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ هستند.
- انتظار میرود هزینههای سرمایهای متا در سال ۲۰۲۶ بین ۱۲۵ تا ۱۴۵ میلیارد دلار باشد.
- برخی تحلیلگران احتمال میدهند این رقم در سال ۲۰۲۷ به محدوده ۲۰۰ میلیارد دلار یا بیشتر برسد.
- نگرانی اصلی بازار، سرعت تبدیل سرمایهگذاریهای هوش مصنوعی به درآمد واقعی است.
آیا سرمایهگذاری سنگین متا در هوش مصنوعی به نقطه نگرانی تبدیل شده است؟
تمرکز اصلی سرمایهگذاران در گزارش مالی جدید متا، نه فقط درآمد و سود شرکت، بلکه برنامه هزینههای سرمایهای (Capital Expenditure یا Capex) برای سالهای ۲۰۲۶ و ۲۰۲۷ خواهد بود.
این موضوع پس از آن اهمیت بیشتری پیدا کرد که شرکت آلفابت، مالک گوگل، هفته گذشته اعلام کرد قصد دارد هزینههای سرمایهای خود را بیش از پیش افزایش دهد؛ اتفاقی که باعث نگرانی بخشی از سرمایهگذاران درباره بازگشت سرمایه پروژههای عظیم هوش مصنوعی شد.
سهام متا نیز طی بیش از یک سال گذشته عملکرد ضعیفی داشته و رشد چشمگیری را تجربه نکرده است. این عملکرد ضعیف همزمان با افزایش قابل توجه هزینههای سالانه شرکت برای توسعه مراکز داده، تراشهها و زیرساختهای هوش مصنوعی رخ داده است.
هزینههای عظیم هوش مصنوعی؛ فرصت یا ریسک؟
متا در سالهای اخیر میلیاردها دلار برای توسعه زیرساختهای هوش مصنوعی هزینه کرده است. این سرمایهگذاریها شامل ساخت مراکز داده بزرگ، خرید تجهیزات پردازشی پیشرفته و توسعه مدلهای هوش مصنوعی مولد است.
هدف این شرکت افزایش بهرهوری محصولات اصلی خود مانند اینستاگرام و فیسبوک، بهبود تبلیغات دیجیتال و ایجاد قابلیتهای جدید مبتنی بر هوش مصنوعی است.
با این حال، تاکنون نشانههای افزایش درآمد مستقیم ناشی از هوش مصنوعی کمتر از انتظار برخی سرمایهگذاران بوده است.
بنابراین پرسش اصلی بازار این است:
آیا سرمایهگذاری چندصد میلیارد دلاری متا در نهایت به رشد درآمد تبدیل خواهد شد یا تنها باعث افزایش فشار بر جریان نقدی شرکت میشود؟
پیشبینی افزایش شدید Capex در سالهای آینده
بر اساس برآورد برخی تحلیلگران، انتظار سرمایهگذاران برای هزینههای سرمایهای متا در سال ۲۰۲۷ افزایش یافته است.
برخی پیشبینیها نشان میدهد هزینه سرمایهای این شرکت ممکن است به محدوده ۲۰۰ تا ۲۱۵ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۷ برسد و حتی در سال ۲۰۲۸ به حدود ۲۶۵ میلیارد دلار افزایش یابد.
اگر چنین ارقامی محقق شود، فشار بیشتری بر مدیریت شرکت برای اثبات بازدهی این سرمایهگذاریها وارد خواهد شد.
تحلیلگران معتقدند اگرچه حجم سرمایهگذاریها بسیار بزرگ است، اما بخشی از این هزینهها میتواند در آینده از طریق ایجاد منابع درآمدی جدید جبران شود.
کسبوکار ابری؛ راهی برای توجیه هزینههای هوش مصنوعی
یکی از نکات مهم در تحلیل آینده متا، احتمال ورود این شرکت به بازار خدمات ابری است.
در حال حاضر بسیاری از سرمایهگذاران ارزش زیرساختهای هوش مصنوعی متا را فقط از طریق تأثیر غیرمستقیم آن بر تبلیغات، تعامل کاربران و رشد شبکههای اجتماعی ارزیابی میکنند.
اما اگر متا بتواند از این زیرساختها برای ارائه خدمات ابری به شرکتهای دیگر استفاده کند، این داراییها میتوانند به یک منبع درآمد مستقیم تبدیل شوند.
به گفته برخی تحلیلگران، ایجاد یک کسبوکار ابری میتواند نگرانی سرمایهگذاران درباره هزینههای سنگین هوش مصنوعی را کاهش دهد، زیرا بازگشت سرمایه تنها به رشد تبلیغات وابسته نخواهد بود.
این اتفاق چه پیامی برای سهامداران دارد؟
سرمایهگذاری عظیم متا در هوش مصنوعی مشابه مسیری است که بسیاری از شرکتهای بزرگ فناوری مانند گوگل، مایکروسافت و آمازون دنبال میکنند. رقابت برای ساخت زیرساختهای نسل آینده هوش مصنوعی باعث شده شرکتها میلیاردها دلار سرمایه به این حوزه اختصاص دهند.
اما بازار سهام در نهایت تنها به میزان هزینهها توجه نمیکند؛ بلکه به بازده سرمایهگذاری (ROI) اهمیت میدهد.
اگر متا بتواند نشان دهد که هوش مصنوعی باعث افزایش درآمد تبلیغاتی، جذب کاربران بیشتر یا ایجاد خدمات جدید میشود، این هزینهها میتوانند به یک مزیت رقابتی تبدیل شوند.
اما اگر رشد درآمد کمتر از سرعت افزایش هزینهها باشد، فشار بر سهام شرکت ممکن است ادامه پیدا کند.
“
«چالش اصلی متا دیگر توانایی سرمایهگذاری در هوش مصنوعی نیست؛ بلکه اثبات اقتصادی بودن این سرمایهگذاریهاست. بازار تاکنون رشد چشمگیری در هزینههای زیرساختی شرکتهای فناوری را پذیرفته، اما اکنون به دنبال نشانههایی از بازگشت سرمایه است. افزایش احتمالی Capex متا تا محدوده بیش از ۲۰۰ میلیارد دلار در سالهای آینده، یک شرطبندی بزرگ روی آینده هوش مصنوعی محسوب میشود. سه عامل تعیینکننده خواهد بود: سرعت تبدیل هوش مصنوعی به درآمد واقعی، توانایی متا در ایجاد جریانهای درآمدی جدید مانند خدمات ابری و میزان تحمل بازار نسبت به هزینههای سنگین توسعه زیرساخت.»
بابک شیری
