هفت شرکت بزرگ فناوری آمریکا طی سالهای اخیر یکی از مهمترین موتورهای رشد شاخصهای سهام این کشور بودهاند. اپل، آمازون، آلفابت، متا، مایکروسافت، انویدیا و تسلا، هر کدام به شکلی در بازار هوش مصنوعی حضور دارند و از موج سرمایهگذاری گسترده روی این فناوری بهره میبرند. با این حال، تفاوت مهمی میان ارزشگذاری آنها وجود دارد و در شرایط فعلی، به نظر میرسد آلفابت بیش از سایر اعضای این گروه از نگاه ارزشگذاری مورد توجه قرار گرفته است.
آلفابت با نسبت قیمت به سود آیندهنگر حدود ۱۶ برابر، ارزانترین گزینه در میان هفت غول فناوری بازار آمریکا محسوب میشود.
درآمد تبلیغاتی گوگل در سهماهه اخیر ۱۴ درصد افزایش یافته و از ۸۱ میلیارد دلار عبور کرده است.
درآمد بخش ابری آلفابت با رشد چشمگیر ۸۲ درصدی به بیش از ۲۴ میلیارد دلار رسیده است.
با وجود رشد حدود ۸ درصدی سهام آلفابت در سال جاری، نگرانی درباره هزینههای سنگین زیرساخت هوش مصنوعی میتواند برای سرمایهگذاران بلندمدت به یک فرصت خرید تبدیل شود.
سهام آلفابت در حالی با نسبت قیمت به سود آیندهنگر حدود ۱۶ برابر معامله میشود که این شرکت همزمان در حال ثبت رشد قابلتوجه در تبلیغات، خدمات ابری و محصولات مبتنی بر هوش مصنوعی است. همین ترکیب، یعنی رشد بالا در کنار ارزشگذاری پایینتر، باعث شده آلفابت از نگاه برخی تحلیلگران به جذابترین گزینه در میان هفت غول فناوری تبدیل شود.
چرا آلفابت ارزانتر از رقباست؟
هفت غول فناوری هر کدام بخش متفاوتی از اقتصاد دیجیتال را در اختیار دارند؛ اپل در تلفنهای هوشمند، آمازون در تجارت الکترونیک و خدمات ابری، متا در شبکههای اجتماعی، مایکروسافت در نرمافزار و رایانش ابری، انویدیا در تراشههای هوش مصنوعی و تسلا در خودروهای برقی و فناوریهای مرتبط فعالیت میکنند.
آلفابت نیز ستون اصلی خود را بر جستوجوی گوگل، تبلیغات دیجیتال، خدمات ابری و هوش مصنوعی بنا کرده است. موتور جستوجوی گوگل همچنان بیش از ۹۰ درصد سهم بازار جهانی جستوجو را در اختیار دارد و همین موقعیت، جریان درآمدی بسیار قدرتمندی برای شرکت ایجاد کرده است. در سهماهه اخیر، درآمد تبلیغاتی گوگل با رشد ۱۴ درصدی به بیش از ۸۱ میلیارد دلار رسید. درآمد کل آلفابت نیز در همین دوره حدود ۱۱۹ میلیارد دلار بود.
این ارقام نشان میدهد کسبوکار اصلی شرکت هنوز قدرت زیادی دارد و ورود هوش مصنوعی به محصولات گوگل الزاماً به معنای تضعیف مدل درآمدی قدیمی آن نیست؛ بلکه میتواند کیفیت جستوجو، تبلیغات و تجربه کاربران را بهبود دهد و در نهایت ارزش اقتصادی بیشتری برای شرکت ایجاد کند.
هوش مصنوعی؛ موتور رشد بعدی آلفابت
آلفابت در سالهای اخیر سرمایهگذاری سنگینی روی هوش مصنوعی انجام داده و مدلهای زبانی خود از جمله «جمنای» را به بخشهای مختلف کسبوکارش وارد کرده است.
این فناوری فقط یک محصول مستقل برای آلفابت نیست. جمنای در حال ورود به جستوجوی گوگل، خدمات تبلیغاتی و بخش ابری شرکت است و همین موضوع میتواند دامنه اثرگذاری هوش مصنوعی بر درآمدهای آلفابت را بسیار گستردهتر کند.
یکی از مهمترین نشانههای این روند در عملکرد بخش ابری شرکت دیده میشود. درآمد خدمات ابری گوگل در سهماهه دوم با رشد خیرهکننده ۸۲ درصدی از مرز ۲۴ میلیارد دلار عبور کرد.
مقایسه این رقم با سال گذشته نیز اهمیت رشد را بهتر نشان میدهد. در سهماهه دوم سال قبل، درآمد بخش ابری حدود ۱۳ میلیارد دلار بود و در همان زمان رشد ۳۲ درصدی را تجربه کرده بود. اکنون رشد ۸۲ درصدی نشان میدهد تقاضا برای زیرساختهای هوش مصنوعی و خدمات ابری با سرعت بسیار بیشتری در حال افزایش است.
برای آلفابت، این اتفاق اهمیت استراتژیک دارد؛ زیرا رایانش ابری یکی از حوزههایی است که میتواند در سالهای آینده سهم بیشتری از درآمد و سود شرکت را به خود اختصاص دهد.
جمنای به یک میلیارد کاربر رسید
نشانه دیگر از افزایش نفوذ هوش مصنوعی در اکوسیستم آلفابت، رشد سریع برنامه جمنای است. طبق اطلاعات ارائهشده در گزارش، تعداد کاربران ماهانه این برنامه از مرز یک میلیارد نفر عبور کرده است. این محصول اکنون سریعترین محصول در حال رشد در تاریخ آلفابت محسوب میشود.
اهمیت این اتفاق فقط به تعداد کاربران محدود نیست. افزایش استفاده از جمنای میتواند زمان حضور کاربران در خدمات گوگل را افزایش دهد و در نهایت به تقویت درآمدهای تبلیغاتی شرکت کمک کند.
به عبارت دیگر، آلفابت تلاش میکند هوش مصنوعی را نه به عنوان یک کسبوکار جداگانه، بلکه به عنوان لایهای جدید روی مجموعهای از خدمات موجود خود قرار دهد؛ از جستوجو گرفته تا خدمات ابری و تبلیغات.
این موضوع میتواند یکی از مهمترین مزیتهای رقابتی آلفابت در برابر شرکتهایی باشد که برای ایجاد بازار جدید هوش مصنوعی باید بخش قابلتوجهی از تقاضای خود را از صفر ایجاد کنند.
چرا سهام آلفابت هنوز رشد زیادی نکرده است؟
با وجود این عملکرد، سهام آلفابت از ابتدای سال تاکنون حدود ۸ درصد افزایش یافته و در مقایسه با رشد کلی بازار، عملکرد ضعیفتری داشته است. دلیل اصلی این وضعیت را باید در نگرانی سرمایهگذاران درباره هزینههای سنگین توسعه هوش مصنوعی جستوجو کرد.
آلفابت برای توسعه مراکز داده، افزایش توان پردازشی و تأمین زیرساخت مورد نیاز مدلهای هوش مصنوعی میلیاردها دلار سرمایهگذاری میکند. بازار در حال حاضر یک پرسش اساسی دارد: آیا درآمد آینده حاصل از هوش مصنوعی میتواند هزینه بسیار بالای این سرمایهگذاریها را جبران کند؟ همین نگرانی باعث شده بخشی از سرمایهگذاران نسبت به سهام شرکتهای بزرگ فناوری محتاطتر شوند اما برای آلفابت، شرایط متفاوت است. این شرکت برخلاف بسیاری از شرکتهای نوظهور هوش مصنوعی، از یک کسبوکار بسیار بزرگ و سودآور برخوردار است که هر ماه میلیاردها دلار درآمد تبلیغاتی ایجاد میکند.
بنابراین آلفابت مجبور نیست برای تأمین هزینه توسعه هوش مصنوعی منتظر رسیدن یک محصول جدید به سوددهی باشد؛ جریان نقدی کسبوکار اصلی شرکت میتواند بخش قابلتوجهی از این سرمایهگذاریها را تأمین کند.
“
«از نگاه من، جذابیت آلفابت در شرایط فعلی بیشتر از آنکه به «ارزان بودن» مطلق سهم مربوط باشد، به عدم تناسب میان ارزشگذاری بازار و عمق مزیتهای رقابتی شرکت بازمیگردد. بازار فعلاً هزینه سنگین توسعه هوش مصنوعی را با دقت بیشتری از درآمدهای آتی آن قیمتگذاری میکند، در حالی که آلفابت برخلاف بسیاری از بازیگران این حوزه، یک موتور درآمدی تثبیتشده در اختیار دارد که میتواند هزینه این گذار را تأمین کند. اگر رشد خدمات ابری و جمنای در کنار کسبوکار تبلیغاتی گوگل ادامه پیدا کند، نسبت قیمت به سود ۱۶ برابری میتواند بیش از آنکه علامت ضعف شرکت باشد، نشانه کمارزشگذاری شدن بخشی از ظرفیت رشد آینده آلفابت باشد؛ البته به شرط آنکه بازده سرمایهگذاریهای عظیم هوش مصنوعی در سالهای پیشرو واقعاً به سطح انتظارات بازار نزدیک شود.»
بابک شیری
ارزشگذاری؛ برگ برنده آلفابت
مهمترین نکته در مورد آلفابت شاید نه رشد درآمد، بلکه قیمت سهام آن باشد. سهام این شرکت با نسبت قیمت به سود آیندهنگر حدود ۱۶ برابر معامله میشود؛ سطحی که در مقایسه با بسیاری از شرکتهای بزرگ فناوری بسیار پایین است.
این ارزشگذاری زمانی جذابتر میشود که نرخ رشد کسبوکارهای جدید آلفابت را در نظر بگیریم. درآمد تبلیغاتی گوگل ۱۴ درصد رشد کرده، درآمد خدمات ابری ۸۲ درصد افزایش یافته و برنامه جمنای نیز از مرز یک میلیارد کاربر ماهانه عبور کرده است.
بنابراین بازار در حال حاضر بخش قابلتوجهی از ریسکهای مربوط به هزینههای هوش مصنوعی را در قیمت سهام لحاظ کرده، اما ممکن است هنوز ظرفیت رشد درآمدهای آینده این فناوری را به طور کامل منعکس نکرده باشد.
البته نسبت قیمت به سود پایین به تنهایی به معنای ارزان بودن قطعی یک سهم نیست. اگر هزینههای زیرساختی هوش مصنوعی افزایش پیدا کند یا رشد درآمدهای جدید نتواند انتظارات بازار را برآورده کند، همین ارزشگذاری میتواند همچنان توجیهپذیر باشد اما اگر آلفابت بتواند رشد فعلی خدمات ابری و هوش مصنوعی را حفظ کند، نسبت ۱۶ برابری میتواند برای یک شرکت با چنین مقیاس و جایگاه رقابتی، جذاب به نظر برسد.
آلفابت در برابر پنج رقیب دیگر
در میان هفت غول فناوری، تفاوت ارزشگذاری و مدل کسبوکار اهمیت زیادی دارد. اپل همچنان از قدرت برند و اکوسیستم گسترده خود برخوردار است، مایکروسافت از ترکیب نرمافزار، خدمات ابری و هوش مصنوعی بهره میبرد و انویدیا در مرکز زنجیره تأمین تراشههای هوش مصنوعی قرار گرفته است.
متا نیز در حال افزایش سرمایهگذاری روی هوش مصنوعی است و آمازون از طریق تجارت الکترونیک و خدمات ابری ظرفیت بالایی برای بهرهبرداری از این فناوری دارد. تسلا نیز هوش مصنوعی را در مسیر توسعه خودروهای خودران و فناوریهای مرتبط دنبال میکند اما آلفابت یک مزیت متفاوت دارد: همزمان در چند بازار بزرگ و سودآور حضور دارد و میتواند از زیرساخت موجود خود برای توسعه هوش مصنوعی استفاده کند.
از جستوجوی گوگل و تبلیغات گرفته تا خدمات ابری و مدلهای هوش مصنوعی، این شرکت مجموعهای از داراییهای دیجیتال را در اختیار دارد که ساختن نمونه مشابه آنها برای یک رقیب جدید بسیار دشوار است.
آیا آلفابت بهترین فرصت هفت غول فناوری است؟
پاسخ به این سؤال به افق سرمایهگذاری بستگی دارد. در کوتاهمدت، هزینههای بالای سرمایهگذاری در هوش مصنوعی میتواند همچنان بر سهام آلفابت فشار وارد کند و حتی در صورت رشد درآمد، حاشیه سود شرکت را تحت تأثیر قرار دهد اما برای سرمایهگذار بلندمدت، ترکیب فعلی متفاوت به نظر میرسد. شرکتی با بیش از ۹۰ درصد سهم بازار جستوجوی جهانی، بیش از ۸۱ میلیارد دلار درآمد تبلیغاتی فصلی، بیش از ۲۴ میلیارد دلار درآمد ابری و یک میلیارد کاربر ماهانه برای جمنای، در حال حاضر با نسبت قیمت به سود آیندهنگر حدود ۱۶ برابر معامله میشود.
این اعداد نشان میدهد آلفابت نه یک شرکت صرفاً امیدوار به آینده هوش مصنوعی، بلکه کسبوکاری است که همین حالا از این فناوری درآمد و رشد ایجاد میکند.
در نهایت، عملکرد حدود ۸ درصدی سهام آلفابت در سال جاری در حالی که بازار رشد بیشتری داشته، میتواند نشانه ضعف باشد؛ اما از زاویهای دیگر، همین عقبماندگی میتواند فرصت ورود سرمایهگذاران بلندمدت را ایجاد کند.
جمعبندی
آلفابت در شرایطی وارد مرحله تازهای از رشد شده که بازار هنوز درباره هزینه واقعی انقلاب هوش مصنوعی و میزان بازده سرمایهگذاریهای چندصد میلیارد دلاری شرکتهای فناوری تردید دارد. با این حال، رشد ۸۲ درصدی خدمات ابری، افزایش ۱۴ درصدی درآمد تبلیغات گوگل و عبور جمنای از یک میلیارد کاربر نشان میدهد آلفابت برخلاف برخی رقبا، هماکنون نیز در حال تبدیل سرمایهگذاریهای هوش مصنوعی به رشد واقعی کسبوکار است.
ارزشگذاری حدود ۱۶ برابری سود آیندهنگر نیز مهمترین دلیل جذابیت سهام این شرکت در میان هفت غول فناوری است. اگر آلفابت بتواند رشد خدمات ابری و هوش مصنوعی را حفظ کند و همزمان هزینه زیرساختها را کنترل کند، فاصله میان ارزشگذاری فعلی و ظرفیت سودآوری آینده میتواند برای سهامداران بلندمدت قابلتوجه باشد.
در ترجمه برخی نقاط این گزارش از هوش مصنوعی کمک گرفته شده است.
